Farûk SAKIK
Di hedefa dewleta Tirk a dagirker de her tim heremên kurd yên di nav aramiyê de dijîn henin. Dixwazin, heremên ku rêyên Kurdistana azad a mezin tê de derbas dibin birûxînin.
Xewn û xeyalên kurdan yên Kurdistanek azad heb. Kesê ku ji vê xeyalên her kurdî yên Kurdistanek azad a mezin re pêşengtî dikir Rêber Ocalan bû û li dijî wî komplo dane destpêkirin.
Li bakurê Kurdistan dema rêveberiyên xweser destpêkiribû wanjî şer da destpêkirin û gelek bajar rûxandin.
Li Rojava şoreşek pêkhatibû. Hin hêviyên nû li gel peydabûbûn, di serdema ku wê sîstema xwe ya rêveberiya demokratîk ava bikin de, erîşkirin û hin herem dagirkirin.
Li Başûr herêmek azad hebû. Êrîşkirin serekên vê heremê îkna kirin û bihevre tevgeriyan.
Li herêma Qendîl, navenda têkoşîna Kurdistana azad a mezin bû. Her roj bi balefirên şer êrîşkirin.
Mexmûr mînyatora Kurdistana azad bû êrîş kirin û piştre jî anbargo dane destpêkirin.
Û bi navê Şengal herêmek hebû. Ev Şengal wek nasnameya Kurdistan bû. Navenda êzîdatiyê bû. Bi sedan sala bi israr çand, huner û zimanê kurdî parastibû. Ya duyem heremek jeopolitîk bû. Li ser tixûbê 2 parçeyan bû. Ev taybetmendiyên Şengalê bala dewleta Tirk kişandibû û bi israr êrişî vêder kirin.
Di sala 2014an de bi navê DAÎŞ hin çeteyên hov birêxistin kir û berê wanda Şengalê. Dema ku di 3 Tebaxê de çeteyên DAÎŞ ketin Şengelê kurdan dîtin KDP û rêveberiya Başûrê Kurdistan ji berê de, bi Tirkan re li ser dagirkirina Şengalê li hevkirinin.
Di serî de rêber Ocalan û PKKê ev yek ev talukeya ku roj bi roj gav bi gav nêzdibe dîtibûn. Hin hêzên xwe li vêder bicîh kiribûn û van hêzên gerîlla gelên êzidî ji karesetên mezintir rizgarkirin. Di nav van gerîllayan de bi navê Egîd Civiyan, fermanderek gerîlla jî hebû.
Piştî ku DAÎŞ’ê di 3’ê Tebaxa 2014’an de êriş bir ser Şengalê, Egîd fermandariya hêzên Şengalê da ser milê xwe. Di vê demê de operasyona rizgarkirina civaka Êzidî ya hovîtiya DAÎŞ’ê bi rê ve bir, gelê êzidî ji nava lepên hovîtiya DAÎŞ’ê rizgar kir.
Piştî rizgariyê gelên Şengalê rêveberiya xwe ya siyasî û ya ewlekariyê sazkir. Egîd derbasî Botan bû û li vêder di şerde şehîd bû.
Lê Tirkiye û KDP bi israr digotin Egîd û hevalên xwe hênjî li Şengalênin. Ev wek hinceta êrişan didan nîşandan.
Piştî gelek leyîzkan û qetlîaman derbasî merhaleyek nû bûn. Dîsa KDP hat îknakirin û bi hikumeta Bagdatê re peymanek îmzekirin ku mudaxleyî sîstema xweser demokratîk a Şengalê bikin.
Ev 6 sal bû hikumeta Iraqê Şengal terikandibû jibîr kiribû, tu xizmeteke biçûk jî jê re nekiribû. Îroj hikumeta Iraqê bi vê peymanê dixwaze ew gelên Şengalê ku bi sazî û dezgehên xwe ve di nav aramiyê de dijîn û birînên xwe dipêçin, hinek tiştan li ser wan bidin ferzkirin.
Dewleta Tirk a dagirker ev şeş sale êrişî Şengalê dike. Bi êrişên DAÎŞê bi serneket. Bi şehîd xistina Zekî Şengalî bi serneket. Bi êrişên hewayî bi serneket.
Îroj dixwaze ew hewldanên wan yên ku ji sala 2014’an ve nîvcû manin, bi destê KDP û hikumeta Baxdatê ve temam bikin. Dîsa peymanek ku bê îradeya gel were pirsîn li ser îradeya vî gelî li gor berjewendiyên dewleta Tirk a dagirker biryar tên girtin.
Kurd, PKK û gelên êzidî jî biryar girtinin ku bi tu awayî vê peymanê nasnekin.
