Sunday, July 12, 2026
  • العربية
صحيفة روناهي
  • JIN
  • NÛÇE
  • ROJEV
  • POLÎTÎKA
  • CIVAK Û JIYAN
  • Aborî û ekolojî
  • Serbest
  • ÇAND Û HUNER
  • Bêtir
    • QUNCIK NIVÎS
    • CîHAN
    • Ramanê Rêbertiyê
    • Ronahî
    • Çare
    • Fener
    • ÇAVIKA RONAHÎ
    • HAJMARA PDF
    • Kovara Mizgîn
    • KARÎKATOR
No Result
View All Result
صحيفة روناهي
  • JIN
  • NÛÇE
  • ROJEV
  • POLÎTÎKA
  • CIVAK Û JIYAN
  • Aborî û ekolojî
  • Serbest
  • ÇAND Û HUNER
  • Bêtir
    • QUNCIK NIVÎS
    • CîHAN
    • Ramanê Rêbertiyê
    • Ronahî
    • Çare
    • Fener
    • ÇAVIKA RONAHÎ
    • HAJMARA PDF
    • Kovara Mizgîn
    • KARÎKATOR
No Result
View All Result
Rojnameya Ronahî
No Result
View All Result

Dîrok Neynik e

29/01/2019
in QUNCIK NIVÎS
A A
Dîrok Neynik e
Share on FacebookShare on Twitter

Medeni FERHO

Dîrok neynik e, ev rastiyek e, cîhan jî, ji vê rastiyê dûr,  di riyek ji nasnameya ademiyetê dûr de dimeşê.
Çend deh sali in Kurd, rastiya cîhanê diqîrin. Cîhan kerr bûye, dengê Kurdan nabihîze, balkêş e, di neynika dîrokê de jî nabîne…

Greva birçîbûna lehengên Kurd, tixubê vijdan derbas kiriye. Hemberî  ku “aqil û vijdanê” cîhanê, xelatgîrên Nobelê, kesayetên payebilind rastî dengê xw ebilind kirin û gotin: Kilîda diyalektîka jiyanê, Kurd in. Lê cîhana kerr û kor, lîstikên teatral  dewam kir.

Ji serdema Kyros, Dariusê Medî û Daniel Pêxember û vir ve, mirovahî deyndarê Kurdan e.  Kurdan, Qudus ji dagirkeriya NABU’yên Asurî risgar kir û ji nû de ava kirin. Kurdan,  ji wê serdemê û heta Îsraîl hate avakirin, Cihuyên di nava xwe de, weke xwe dîtin û parastin.  Suryanî, (ji bilî qirkirina Ittihadiyan) weke xwe dîtin û parastin.

Di şerê xaçparêziyê de, Selahaddîn-î Eyyubî êrîşî Frengîstanê ne kir. Quts stand, lê nirx û pîroziyên hemû gelan parastin.  Dantê, Selahaddîn, di dojeha xwe de li ”arafê” danî.

Îro, di “serdema teknolojiya pêşketî de”,  çeteyên DAIŞê êrîşî nirx û pîroziyên mirovahiyê kirin. Kurdan, ne li ser banga  tu hêzan, bi îradeya xwe û paradîgmeya sedsalê, li dijî dijminên mirovahiyê têkoşîn kirin.
Em, bi ruhê pêşketin û bûyerên dîrokî dewam dikin: Tirkiyê, li gorî qanunên xwe yên faşîzan,  PKKe, wek terorîst bi nav kir. Cîhanê jî, bi rûreşiyek mezin, li gorî daxwaza Tirkiyê, PKKe, di lîsteya terorîst de bi cih kir. Gelo pîvanên mirovahiyê qanunên Tirkiyê ne? Gelo PKKê, li kîjan welatê cîhanê li dijî nirxên mirovahiyê  çalekiyek pêkanîye?

Tirkiyê got, siyaseta li deştê; Kurdan, di siyaseta deştê de partî ava kirin, di hilbijartinan de serketin. Lê Tirkiyê,  hem partî, hem parlamenter, hem şaredar  girtin,  îradeya gel qebûl nekir,  “qeyum”ên xespkar  erkdar kirin.  Tirkiyê qanunên xwe, Desturnameya xwe bin pê kirin. Cîhanê, demokrasî, hiquq, parlamenterîzm ne parastin.

Rêveberiya xweser jî, ne li dijî hiquq û qanunan bû. Lê faşîzma Îttîhadî,  sed behane derxiste holê, 8 bajar kafûkûn kirin. Lê  vîjdanê raya giştî bêdeng ma. Saziya Mafên Mirovan ya Neteweyên Yekbûyî,  otopsiya Mînesota jî, ji bo Kurdên di jêrzemînan de hatin şewitandin, ne kire pratîkê…

Kurdan statuqoya Iraq, Suriye, Iran û Tirkiyê xera nekirin, li ser cografya xwe, mafên xwe yên rewa û demokratîk bi “îdeolojiyek cûda”  xwestin. Îdeolojiyên cûda,  li tevahiya cîhanê hene, di parlamentoyan de xwedî nunertî ne. Dema ku mijar dibe Kurd; li cîhanê, doktrînek, nirxandinek, dîtinek  civakî-sosyal û polîtîqeyek rast dernakevê holê.

Kurd, 20 sal in, ji tecrîdê rizgar nebun. Dawî bi zimanê bedenê axivîn û bi pêşengiya Leyla Guwen çalekiya greva birçîbûnê dane dest pê kirin. Zimanê bedenê,  kilîda diyalektîkê ye,  çar gotin in; lêgerîna mafan, di mirina bêdeng de…

Berdana Leyla Guwen jî, mecburiyet bû, lê tecrîd dewam dike. Dengê bêdengiyê jî dewam dike, li  kolan, parlamento û di atlasê mêjiyên şiyar de olan vedide.

Cîhan di serdema şerê duyemîn yê cîhanê de dijî: Ev sahih e!… Wek ku nasyonalîzma Elmanya-destiniya serdemê destnîşan kir; îro jî, dewşîrmeyên Îttîhadî dixwazin destîniya cîhanê destnîşan bikin.

Hişmendî û şaristanî, her dem di cografya xwe de pêşketiye. Lê  hişmendiya Turk-î îslam ya Îttîhadî, ji ber ku ne xwedî cogrfaya ye, mixabin  tekamul nebûye. Di nava tirsek “abad” de, êrîşan dike, inkar dike, wêran dike.

Kurd, qebûl nakin û ew ê faşîzma serdemê têk bibin.

 

ShareTweetPin

Herî Dawî

Ji dema hilweşîna rêjîma Baas ve 723 zarok jiyana xwe ji dest dane
CIVAK Û JIYAN

Ji dema hilweşîna rêjîma Baas ve 723 zarok jiyana xwe ji dest dane

12/07/2026
REMZIYA MIHEMED: JINÊN KURD PIRA YEKÎTIYA DEMOKRATÎK AVA KIRIN
HAJMARA PDF

REMZIYA MIHEMED: JINÊN KURD PIRA YEKÎTIYA DEMOKRATÎK AVA KIRIN

12/07/2026
‘Helbestvanî hunera zindîkirina payvan e’
ÇAND Û HUNER

‘Helbestvanî hunera zindîkirina payvan e’

12/07/2026
Koçberî û  penaberî dibe sedema dûrxistina mîlyonan zarokan ji xwendinê
CîHAN

Koçberî û  penaberî dibe sedema dûrxistina mîlyonan zarokan ji xwendinê

12/07/2026
Li Sûdanê ji destpêka salê ve 330 zarok  bûne qerbaniyên şer
CîHAN

Li Sûdanê ji destpêka salê ve 330 zarok  bûne qerbaniyên şer

12/07/2026
‘Çavê li deriyan, xwelî li seriyan..’
Serbest

Sûriye û pêşeroj: Nexşeyeke nû di bin mîkroskopa guhertinê de

12/07/2026
  • HAJMARA PDF
  • Kovara Mizgîn
  • Arşîv

Hemû maf parastî ne.

No Result
View All Result
  • JIN
  • NÛÇE
  • ROJEV
  • POLÎTÎKA
  • CIVAK Û JIYAN
  • Aborî û ekolojî
  • Serbest
  • ÇAND Û HUNER
  • QUNCIK NIVÎS
  • CîHAN
  • Bêtir
    • Ramanê Rêbertiyê
    • Çare
    • Fener
    • ÇAVIKA RONAHÎ
    • HAJMARA PDF
    • Kovara Mizgîn
  • العربية

Hemû maf parastî ne.