Lîloz Hisên/Qamişlo
Saziyên Civaka Sivîl li bajarê Qamişlo bi daxuyaniyekê êrişên dagirkeriya Tirk yên li dijî herêma Bakur û Rojhilatê Sûriyê Şermezar kirin .
Bi dehan ji rêxistinên civaka sivîl, çalakvan, parêzer û rojnamevan li pêşiya avahiya Netewên Yekbûyî ya bajarê Qamişlo li dijî êrişên dagirkeriya Tirk daxuyaniyek dan.
Di destpêka daxuyaniyê de êrişên dewleta Tirk li ser herêmên Bakur û Rojhiatê Sûriyê de bi tundî hat şermezarkirin.
Di berdewamiya daxuaniyê de wiha hate gotin: “Êrîşên dewleta Tirk gelek gundên bi ewle hedefgirt, herwiha çend avahiyên xizmetguzariyê weke stasyona xaz û elktrîkê li Siwêdiyê, stasyona elktrîkê li Amûdê, avahiya Genim li Qamişlo, kilînka bijîşkî li Qamişlo, stasyona elktrîkê li Qamişlo, kargeha Oksejînê, kargeha Zozan li Dêrikê, firneya giştî li Dêrik û Amûdê, stasyonên neftê li Tirbespiyê û Koçerat û ji xeynî wê ji binesaziyan, wekî din çend xalên ewlehiyê yên Hêzên Ewlekariya Hundirîn hate hedefgiertin”.
Di daxuyaniyê de hate diyarkirin ku heta van kêliyan bîlançoya hedefgirtina sivîlan gihaştiye 17 qurbanî di nav de zarok hene û 51 kes birîndar bûne. Hate îşaretkirin ku ev kiryar binpêkirineke li dijî qanûnên navdewletî yên miorvahî û gefek mezine ji bo ewlehî û aramiya herêmê.
Di daxuyaniyê de hate desnîşankirin ku êrîşên dagirkeriya Tirk ên domdar li ser herêma Bakur û Rojhilatê Sûriyê sûcên şere li gorî madeya 8`an ya sîstema Roma ya sereke ya dadgeha cînayeta navdewletî, artêşa Tirk weke hêzeke dagirkirinê ji parçeyên cuda xaka Sûriyê, berpirsyare di misogerkirina parastina jiyana sivîlan di dema şer de.
Di dawî de êrişên dagirkeriya tirk li ser herêma Bakur û Rojhilatê Sûriyê hate şermezarkirin û banga rawestandina êrîşên li ser sivîlan û binesaziya herêmê hate kirin, daxwaz ji van saziyan hate kirin ku:
- Meclisa Ewlehiya navdewletî/ Netewên Yekbûyî/ Yekîtiya Ewropayê: tedbîrên acil bê girtin ji bo parastina sivîlan û mafên wan yên sereke li Bakur û Rojhilatê Sûriyê, zext li ser hikumeta tirkiyê bê kirin ku bi qanûn navdewletî ya mirovahî pabend be.
- Kwalîsyona navdewletî/ Emerîk: Destwerdana acil bikin ji bo rawestandina êrîşên Tirkiyê li ser herêma Bakur û Rojhilatê Sûriyê û girtina qada hewayî li pêşiya balafirên bêmirov û yên şer, ku binesaziya herêmê û herêmên tijî sivîl dike hedef.
- Komîteya lêpirsînê ya navdewletî û mekenîzmeya navdewletî ya serbixwe girêdayî Netewên Yekbûyî: Berfirkehkirina operasyonên komkirina binpêkirinên ku li dijî mafên miovan pêk tê, ji hêla tevahî aliyên şer derheqê sivîlan li tevahî sûriyê, di nav de binpêkirinên dagirkeriya tirk yên domdar li Bakur û Rojhilatê Sûriyê. Raporek taybet derbarê hedefgirtina binesaziyan di sala 2024`an de û bandora wê li ser sivîlan; bê derxistin.
- Yekîniyên sûcên şer di dewletên ku di qanûnên wan de dadgehkirina li gorî pernesîba wîlayeta dadweriya gerdûnî erê dike: berfirehkirina lêpirsînan ser sûcên navdewletî li Sûriyê, di nav de tevahî Herêma Bakur û Rojhilatê Sûriyê ji hêla aliyên şer. Em tekez dikin ser pêwistiya rawestandina van êrîşan û kar bê kirin ji bo bidestxistina aştî û aramiya herêmê.
