Cemîl Xoce
Di her qonaxeke dîrokî de ku gel tê re derbas dibin, hinek doz derdikevin pêş ku ji yên din girîngtir dibin. Îro jî yekitiya kurdî weke yek ji van dozên herî girîng xuya dike. Rojhilata Navîn di qonaxeke nûavakirina siyasî û ewlehiyê ya berfireh de dijî. Biryarên ku dê di salên pêş de werin girtin, dibe ku çarenûsa herêmê di dirêjahiya dehên salan de diyar bikin. Di şert û mercên wiha de, tu gelek nikare mafên xwe biparêze, heger parçebûyî bimîne.
- Guhertinên Herêmî Rastiyeke Nû Disepînin
Gelê kurd îro di dilê guhertinên ku herêm tê re derbas dibe de ye. Doza kurdî êdî ne dozeke marjînal e wekî ku di rabirdûyê de bû, lê bûye yek ji dosyayên bingehîn ên ku bandorê li paşeroja Rojhilata Navîn dikin e. Ev rastî derfetên girîng dide Kurdan. Lê di heman demê de, wan dixe ber berpirsiyariyên mezin. Her qonaxeke dîrokî di heman demê de derfet û rîskan bi xwe re tîne. Sûdewergirtina ji derfetan, hewceyî helwesteke yekgirtî û vîzyoneke hevpar e.
· Zehmetiyên Hevpar Helwesteke Hevpar Dixwazin
Zehmetiyên ku rûbirûyê aliyên Kurdistanê ne, hewcedariya bi yekîtiyê ji her demê bêtir piştrast dikin. Li Rojava, geşedanên siyasî û leşkerî hîn jî ji her îhtîmalekê re vekirî ne. Destkeftiyên ku hatine bidestxistin hewceyî parastineke daîmî ne. Li Başûrê Kurdistanê, nakokiyên siyasî yên navxweyî hîn jî bandorê li ser aramiya siyasî û saziyî dikin. Li Rojhilatê Kurdistanê jî, zextên siyasî û ewlehiyê yên zêde, hewcedariya koordînasyonê bêtir lezgîn dikin. Li Bakurê Kurdistanê, hewldanên ji bo gihiştina çareseriyeke demokratîk a ku naskirina mafên neteweyî yên gelê kurd garantî dike, berdewam dikin.
Tevî cudahiya şert û mercên van parçeyan, çarenûsa wan bi hev ve girêdayî ye. Tiştê ku li her parçeyekî Kurdistanê diqewime, bi rengekî ji rengan bandorê li ser parçeyên din jî dike.
- Yekîtî nayê Wateya Ji Navbirina Cudahiyan
Yek ji şaşiyên berbelav ew e ku mirov bawer bike ku yekîtî tê wateya bidawîkirina hemû nakokiyên siyasî û fikrî. Pirrengiya siyasî di hemû civakên demokratîk de heye. Pirsgirêk ne di cudahiyê de ye, lê di veguherandina wê ya ber bi nakokiyê de ye. Ji ber vê yekê, ya ku îro tê xwestin ne yekkirina partiyan di nav yek partiyê de ye, lê lihevkirina li ser dozên neteweyî yên bingehîn e.
Yekîtiya rastîn li ser bingehê diyalog, têgihiştin û lêgerîna li ser xalên hevpar ava dibe. Ew li ser rêzgirtina li pirrengiyê ava dibe, ne li ser tunekirina wê. Dema ku nakokî vediguherin nîqaşên avaker, li şûna ku bibin sedema qelsiyê, dibin çavkaniya hêzê.
- Parastina Destkeftiyan Berpirsiyariyeke Kolektîf e
Di dehsalên borî de, gelê Kurd destkeftiyên siyasî, çandî û civakî yên girîng bi dest xistin. Lê ev destkeftî bi rengekî daîmî nehatine parastin. Ezmûnan îsbat kiriye ku destkeftiyên ku yekîtiyeke neteweyî ya bihêz wan neparêze, her tim di bin rîskê de dimînin. Ji ber vê yekê, parastina destkeftiyên kurdan nikare bibe berpirsiyariya partiyekê yan tevgerekê bi tenê, lê berpirsiyariyeke kolektîf e û dikeve ser milê her kesî.
Avakirina helwesteke kurdî ya yekgirtî li hemberî dozên çarenûssaz, bûye pêdiviyeke mezin ji bo parastina van destkeftiyan û rêgirtina li paşveçûna wan li hemberî zehmetiyên zêde.
- Rêgirtina li Şerê Navxweyî Pêşengiyeke Neteweyî ye
Tu metirsiyeke mezin ji parçebûna navxweyî zêdetir li ser doza neteweyî nîne. Dîroka kurdî, mîna ezmûnên gelek gelan, îsbat dike ku nakokiyên navxweyî her tim bûne sedema qelskirina helwesta neteweyî.
Ji ber vê yekê, rêgirtina li şerê navxweyî divê bibe prensîbeke domdar a ku jê neyê tawîzkirin. Her wiha divê zimanê diyalogê bibe yekane rê ji bo çareserkirina nakokiyên siyasî. Xwîna kurdan divê wekî xeta sor bimîne. Divê tu nakokiyeke siyasî veneguhere şerekî ku xizmeta wan hêzên ku naxwazin gelê Kurd bigihîje mafên xwe yên rewa bike.
- Ziman û Çand Beşek ji Şerê Hebûnê ne
Yekîtiya neteweyî tenê bi siyasetê ve ne sînordar e. Ew ziman, çand û nasnameya neteweyî jî li xwe digire. Zimanê kurdî ne tenê amûreke ragihandinê ye, lê beşekî bingehîn e ji hebûna neteweyî ya gelê Kurd. Ji ber vê yekê, parastina ziman û çanda kurdî divê bibe beşek ji her projeyeke neteweyî ya giştgirtî.
Li hemberî polîtîkayên marjînalbûn û dûrxistinê, parastina ziman û çandê dibe berpirsiyariyeke kolektîf ku girîngiya wê ji tu têkoşîna siyasî ya din kêmtir nîne.
- Ji Yekîtiyê Ber bi Stratejiyeke Neteweyî ya Hevpar
Ya ku îro Kurd hewcedarê wê ne, ne tenê banga yekitiyê ye, lê veguherandina wê ye bo bernameyeke xebatê ya rastîn e. Ev yek jî hewceyî avakirina stratejiyeke neteweyî ya hevpar dike ku pêşengiyan diyar bike û helwestan li hemberî dozên çarenûssaz bike yek. Her wiha hewceyî xurtkirina koordînasyona siyasî, dîplomatîk û çandî di navbera hêz û saziyên cuda yên kurdî de dike. Zehmetiyên mezin bi hewldanên belavbûyî pêşî lê nayê girtin, lê hewceyî xebateke kolektîf a birêkûpêk in.
Gelê Kurd îro li pêşberî kêliyeke dîrokî ya girîng radiweste. Herêm bi lez diguhere û derfet her tim vekirî namînin. Di navbera rîsk û derfetan de tenê faktorek heye ku dikare cudahiyê bafirîne, ew jî yekîtiya neteweyî ye. Yekîtiya kurdî ne dirûşmeke hestiyarî ye, lê pêdiviyeke siyasî û dîrokî ye ji bo parastina hebûn, destkeftî û avakirina paşerojeke ku hêjayî qurbaniyên ku gelê Kurd daye, be.
