Rênas Efrîn
Yek ji mijarên herî bi tehlûke ku civak bi awayekî domdar pêre rû be rû ne, tacîza cinsî ye, tacîz yek ji diyardeyên neyînî ye ku bandorek mezin li ser kesan û civakan dike. Ew binpêkirinek eşkere ya mafên mirovan û rûmeta kesan e. Tacîz gelek şêweyan digire û di giraniya xwe de diguhere, lê ew sedemek sereke ya gelek pirsgirêkên psîkolojîk, civakî û fîzîkî dimîne ku bandorê li qurbaniyên wê û civakê bi tevahî dike. Li kolanan, li cihên taybet, li qadên civakî û mixabin heta li cihên pîroz ev diyarde derdikevin pêş, sîstem çiqas jê re yasa û zagonan deynin û hewla sînordarkirina wê bikin jî, nikarin bi temamî ji holê rakin, ji ber ku ji pîvanên exlaqî dûr hatiye hiştin û nema kes dikare bi hêsanî kontrolê li ser wê bike, sedema sereke ya ku dihêle ev diyarde were dubarekirin jî ew e ku mirov di aliyê zayendî û îdeolojîk de nehatine têrkirin, lewra jî temamkirina têrkirina îdeolojîk bi van kiryaran tê kirin, ger li holê têgihîştina îdeolojîk a rê nade ku mirov li beramberî nirxê pereyan rûmeta wî /ê jê were standin tune be, encam dawîanîna li jiyana civakî ye. Tacîz reftarên cidî û êrîşkar in ku rûmeta mirovan di şêweyên wê yên cinsî û exlaqî de tehdît dikin. Ew ji çandên toleransê, qanûnên qels, an faktorên psîkolojîk derdikeve. Ew zirarên giran dide qurbaniyan, wek fikar, depresyon û tecrîdê, û bi zêdekirina sûc û bêewlehiyê jî dide civakê. Çareserkirina wê hişmendiya takekesî û civakî, redkirina eşkere ya tacîzê, lêgerîna piştgiriyê, belgekirina bûyeran, û bicîhanîna qanûnên astengkirinê hewce dike. Saziyên perwerdehiyê û malbat jî di perwerde û çandina nirxan de roleke girîng dilîzin. Di heman demê Qelsiya sepandina qanûnê li hin deveran, ku nebûna qanûnên hişk an jî pêkanîna wan a nebaş berdewamiya vê diyardeyê teşwîq dike.
– Binpêkirina mafên bingehîn: Tacîz binpêkirina mafên bingehîn ên mirovan ên ewlehî, azadî û rûmetê pêk tîne.
Çi bi gotin an kiryar be, an jî heta bi binpêkirina azadiya yên din, çi hevalên nêzîk bin an xerîbên li derveyî çembera nasîna me bin. Berevajî vê, em gelek cureyên cûda yên binpêkirina tecawizê dibînin, ya herî berbiçav binpêkirinên cinsî ne, ku bandorê li jiyan û tevgerên mirovan dikin.
