Hêvî Keleş/ Qamişlo
Di dilê her civakeke zindî de hêzek veşartî heye ku şekil dide û rêça pêşerojê diyar dike, ew jî malbat e. Ev hebûneke biçûke, lê di bandora xwe de pir mezin e, mîna şaneya yekem e di laşê mirovan de.
Ji ber girîngiya malbatê di avakirina civakeke hevgirtî û bihêz de, di sala 1993’an de Civata Giştî a Neteweyên Yekbûyî de roja 15’ê Gulanê wekî roja cîhanî a malbatê hat destnîşankirin.
Malbat wekî kevirê bingehîn di avakirina civakên bihêz û hevgirtî de derdikeve holê. Têgihîştin û xurtkirina rola malbatê di pêşkeftina civakê de ji bo bidestxistina pêşveçûnek berfireh û domdar girîng e. Di vê raporê de, em ê li ser aliyên cihêreng ên rola malbatê di pêşkeftina civakê de kûr bibin û lêkolîn bikin ka ev rol çawa dikare were xurt kirin da ku pêşerojek çêtir ji bo me hemûyan ava bike.
Girîngiya malbatê di civakê de
Malbat şaneya bingehîn a di laşê civakê de ye û ew yekem saziya civakî ye ku kesek ji kêliya jidayikbûnê pê re têkilî datîne. Girîngiya malbatê di vê rastiyê de ye ku ew:
Çavkaniya sereke ya perwerdehiya civakî û çandî, di nav malbatê de, zarok peyvên xwe yên pêşîn fêr dibe, adet û kevneşopiyên xwe bi dest dixe û nirxên bingehîn ên civakê dipejirîne. Ev pêvajoya berdewam bingeha ku kes dê li ser wê kesayetiya xwe û têkiliyên civakî yên pêşerojê ava bike, pêk tine. Nirx û exlaq, malbat di çandina nirxên exlaqî û prensîbên bilind de di nav endamên xwe de roleke girîng dilîze. Bi rêberiya rasterast, malbat beşdarî şekildana pergala exlaqî ya civakê bi tevahî dibe. Yekem navika avakirina nasnameya kesane: Di nav malbatê de, ferd dest bi avakirina wêneya xwe û cîhana li dora xwe dike. Malbat di xurtkirina nasnameya çandî ya endamên xwe de roleke girîng dilîze. Piştgiriya sereke ji bo aramiya derûnî û hestyarî ya kesan: Malbat hawîrdorek ewle peyda dike ku tê de kes piştgiriya hestyarî û psîkolojîk a pêwîst dibîne da ku bi dijwariyên jiyanê re rû bi rû bimîne. Ev aramiya derûnî bingehek xurt ji bo avakirina kesayetiyek hevseng a ku dikare bide, ava dike.
Faktorên ku alîkariya serkeftin û hevgirtina malbatê dikin
Ji bo ku malbatek bi bandor rola xwe di pêşkeftina civakê de bicîh bîne, divê hin faktor hebin da ku serkeftin û hevgirtina wê misoger bikin. Ev faktor bingeha avakirina malbatek bihêz pêk tînin ku dikare bi dijwariyan re rû bi rû bimîne û endamên xwe piştgirî bike. Danûstandina di navbera endamên malbatê de, danûstandina bi bandor stûna têkiliyên malbatî yên bihêz e. Ev danûstendin ev tiştan dihewîne: Guhdarîkirina Çalak, ev ji bihîstina peyvan bêtir e ku guhdarîkirina çalak tê wateya guhdarîkirina bi baldarî û têgihîştina hestên li pişt peyvan. Dîtina hestan bi awayekî saxlem, teşwîqkirina endamên malbatê ku hestên xwe bi dilsozî û ewle, bêyî tirsa redkirin an tinazan, îfade bikin. Çareserkirina nakokiyan bi awayekî avaker, fêrbûna jêhatiyên çareserkirina nakokiyan bi awayekî ku rêzê li hemî aliyan digire û hewl dide ku bigihîje çareseriyên lihevhatî.
Pesin û evîna berdewam
Nîşandana evîn û teqdîrê di navbera endamên malbatê de girêdanên hestyarî xurt dike û ji bo mezinbûn û pêşveçûnê hawîrdorek erênî diafirîne. Ku bi awayekî rêkûpêk evîn û teqdîrê bi devkî îfade dike. Naskirin û qebûlkirina destkeftî û hewldanên her endamê malbatê, çi qas biçûk bin jî. Afirandina kevneşopî û rêûresmên malbatê ku hestan û girêdanê pêş dixin.
Malbateke bihêz ew malbat e ku dikare bi hev re bi dijwarî û stresê re mijûl bibe, ku ev yekîtî û berxwedana wê zêde dike. pêdivî bi van tiştan heye weke avakirina jêhatiyên rûbirûbûn û berxwedanê di hemî endamên malbatê de, her wiha afirandina toreke piştgiriyê di nav malbatê de, da ku her endam hîs bike ku ew ne bi tenê ye di rûbirûbûna pirsgirêkan de.
Gavên pratîkî ji bo jiyaneke malbatî ya aram
Ji bo bidestxistina aramiya malbatê ku beşdarî pêşkeftina civakê dibe, gavên pratîkî yên jêrîn dikarin werin avêtin, ji bo danûstendina rojane ya malbatê dem veqetînin. Her roj demek taybetî diyar bikin da ku hûn wekî malbatek bi hev re rûnin, dûrî balkişandinên teknolojîk, ji bo axaftin û parvekirina raman û hestan. Armancên hevbeş ên malbatê destnîşan bikin û bi hev re ji bo bidestxistina wan bixebitin. Çi armancên kurt dem bin çi jî yên demdirêj, xebata hevbeş ji bo bidestxistina wan ruhê girêdanê di nav malbatê de xurt dike.
Di encamê de, rola malbatê di pêşxistina civakê de roleke girîng û neçar e. Malbateke bihêz û hevgirtî bingeha civakeke bihêz û pêşketî ye. Bi balkişandina ser pêşxistina malbatê û zêdekirina rola malbatê di civakê de, em dikarin civakeke aramtir û serfiraztir ava bikin.
