Hêvî Keleş/ Qamişlo
Li yek ji bazarên Qamişlo, Xalid Elî Mihemed ê şêst salî li pişt firoşgeheke biçûk rawestiyaye û kîsikên sade yên biharatan bi bihayên erzan difiroşe. Tevî sadehiya karê wî, ev firoşgeh yekane rêya jiyanê ji bo malbateke mezin temsîl dike.
Di nav kîsikên piçûk ên biharatan û bêhnên wan ên cihêreng de, Xalid Elî Mihemed demjimêrên xwe yên dirêj li sûkê derbas dike. Çar sal berê, piştî ku debara wî kêm bû, wî biryar da ku vê karsaziya hêsan dest pê bike, û firotina biharatan kir çavkaniya yekane ya dahatê ji bo malbatek deh kesî.
Destpêka karê wî
Li yek ji kolanên bazara populer a bajarê Qamişlo, bêhna kîmyon, îsot û kêzikê li hewayê belav dibe, hebûna firoşgehek biharatan a biçûk radigihîne ku li pişt wê zilamek ku ji şêst salî mezintir e, Xalid Elî Mihemed, ku di sala 1959”an de li gundê Hecî Kebîr, ku girêdayî bajarê Qamişlo ye, ji dayik bûye û ji bo wî firotina biharatan bûye rêyek ji bo debara jiyanê û dabînkirina jiyanek baş ji bo malbata wî.
Mihemed roja xwe zû dest pê dike, berî ku bazar bi kirrûbiran tijî bibin. Ew kîsikên biçûk ên biharatan hildigire û wan bi baldarî li ser dikana xwe ya sade rêz dike. Ew piştrast dike ku dikan tevî sadehiya xwe xweşik xuya dike, ji ber ku ev yek dibe ku bêtir xerîdarên ku li biharatan bi bihayên maqûl digerin bikişîne.
Her kîsik 50 gram giran e û ew wê bi sê hezar lîreyên Sûrî difiroşe, lê cûreyên din ên kîsên biharatan heta çar hezar lîreyên Sûrî ne. Ev biha pir hêsan xuya dikin, lê ji bo Mihemed ew ferqa di navbera rojek baş û rojek dijwar de temsîl dikin. Xalid Elî Mihemed got: “Ew dikana ku ez lê biharatan difiroşim yekane çavkaniya dahatê ye ji bo malbata min a ji deh kesan. Bihayê jiyanê yê bilind û kêmbûna hêza kirîna mirovan firotina biharatan dike karekî dijwar ku gelek sebir û berxwedanê dixwaze.”
Dabînkirina debara jiyanê
Tenê çar sal berê, Mihemed hêvî nedikir ku li pişt firoşgehek biharatan li sûkê raweste, lê şert û mercên dijwar ên aborî û nebûna derfetên kar ew neçar kir ku li her karekî bigere ku bikaribe bi riya wê debara malbata xwe bike. Piştî gelek ramanan, wî biryar da ku bi vê firoşgeha piçûk dest pê bike, ji ezmûna xwe ya hêsan a firotina berhemên xwarinê sûd werbigire.
Di destpêkê de ne hêsan bû, ji ber ku bazar tijî firoşkar bû û reqabet dijwar bû. Lêbelê, Xalid Mihemed bi saya muameleya xwe ya baş û pabendbûna xwe ya dabînkirina biharatên bi kalîteyek maqûl bi bihayên maqûl karî baweriya hin xerîdaran bi dest bixe. Her çend dahata wî ya rojane roj bi roj diguhere jî, Xalid Alî Mihemed hewl dide ku geşbîn bimîne. Hin rojan ew mîqdarek baş ji biharatan difiroşe ku dihêle ew pêdiviyên bingehîn ên malê bikire, lê rojên din ew bi zorê lêçûnên hêsan peyda dike.
Hêvî tevî zehmetiyan
Ji bo Xalid Elî Mihemed, jiyan ne tenê hejmar an qezenc e, lê berpirsiyariyeke mezin e li hember malbata wî. Deh kes hene ku bi tevahî xwe dispêrin wî, ev yek jî dihêle ku ew her sibeh dema ku derdikeve bazarê giraniya berpirsiyariyê hîs bike. Tevî westandin û salên dirêj ên derbasbûyî jî, Mihemed hîn jî bi hêviyê ve girêdayî ye: “Kar, çi qas hêsan be jî, ji bêkarbûnê çêtir e, û rûmeta rastîn di hewldana qezenckirina debara bi awayekî rast de ye.”
Di dawiya rojê de, Mihemed kîsikên biharatên mayî berhev dike û dikana xwe digire, dû re vedigere malê ku malbata wî li wir li benda wî ye. Dibe ku ew pir pere negire, lê tiştek girîngtir ew hildigire, hestek ku wî her tiştê ku ji destê wî dihat kiriye da ku jiyanek çêtir ji bo malbata xwe peyda bike. Dikana biharatan a biçûk her roj şahidê çîroka têkoşîna zilamekî ye ku bi xebat û sebirê bi zehmetiyên jiyanê re rû bi rû maye. Di navbera kîsikên asîda sîtrîk û bêhna biharatên cûda de, Xalid Elî Mihemed ê şêst salî beşek nû di çîroka zilamekî sade de dinivîse ku hewl dide malbata xwe ji dijwarbûna şert û mercan biparêze.
Û bi vî awayî çîroka Xalid Elî Mihemed, firoşkarekî biharatan li bazara Qamişlo, berdewam dike û îspat dike ku xebata herî hêsan dikare veguhere çîrokeke têkoşîn û berxwedanê dema ku ji hêla tevahiya malbatekê û hêviyek bêvemirandin ve were piştgirî kirin.
