{"id":76441,"date":"2024-11-24T08:53:02","date_gmt":"2024-11-24T06:53:02","guid":{"rendered":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/?p=76441"},"modified":"2024-11-24T08:53:02","modified_gmt":"2024-11-24T06:53:02","slug":"bi-fikre-reber-apo-jine-mohra-xwe-li-diroke-xist","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/?p=76441","title":{"rendered":"Bi fikr\u00ea R\u00eaber Apo jin\u00ea mohra xwe li d\u00eerok\u00ea xist"},"content":{"rendered":"<p><strong>Amara Baran\/Qami<\/strong><strong>\u015flo <\/strong><\/p>\n<p><strong>Rastiya d\u00eeroka roja 25\u2019\u00ea Mijdar\u00ea, roja teko\u015f\u00eena li dij\u00ee tundiya li ser jin\u00ea ku di \u015fexs\u00ea her s\u00ea xu\u015fk\u00ean M\u00eerebal de p\u00ea\u015fket ji bo tevah\u00ee jinan b\u00fb m\u00eerateya teko\u015f\u00een\u00ea. Jinan di d\u00eerok\u00ea de her tim li hember\u00ee pergala desthilatdar \u00fb hi\u015fmendiya zayendperest ya m\u00earan, teko\u015f\u00een me\u015fandin. <\/strong><\/p>\n<p>Roja 25\u2019\u00ea Mijdar\u00ea, roja teko\u015f\u00eena li dij\u00ee tundiya li ser jin\u00ea ku, di \u015fexs\u00ea her s\u00ea xw\u00fb\u015fk\u00ean M\u00eerabal de p\u00ea\u015fket ji bo tevah\u00ee jinan b\u00fb m\u00eerateya teko\u015f\u00een\u00ea. Jinan di d\u00eerok\u00ea de her tim li hember\u00ee pergala desthilatdar \u00fb hi\u015fmendiya zayendperest ya m\u00ear teko\u015f\u00een me\u015fandiye. Li hember\u00ee zilm \u00fb neheqiy\u00ea ser\u00ee netewandiye. Teko\u015f\u00een, xwe r\u00eaxistin kirin \u00fb berxwedana jinan di roja \u00eero de li ser heman xet\u00ea, heman armanc \u00fb felsefey\u00ea t\u00ea me\u015fandin.Teko\u015f\u00eena ku di armanca xwe de zelal be, tu asteng\u00ee nikarin w\u00ea bidin rawestandin<\/p>\n<p><strong>25 mijdar\u00ea bi ku\u015ftina her s\u00ea xwi\u015fk\u00ean m\u00eerabel hat sembol\u00eezekirin <\/strong><\/p>\n<p>Roja t\u00eako\u015f\u00eena \u015f\u00eedeta li hember\u00ee jin\u00ea bi s\u00ea xw\u00ee\u015fk\u00ean t\u00eako\u015fer ku bi M\u00eerabel t\u00ean bi nav kirin di h\u00eala Komara Dom\u00een\u00eenk ve hatin ku\u015ftin an j\u00ee qetilkirin ve t\u00ea sembol\u00eezekirin. Di w\u00ea dem\u00ea heya roja me ya \u00eero t\u00eako\u015f\u00eenek t\u00ea day\u00een \u00fb her \u00fb her di rojev\u00ea de t\u00ea girtin.<\/p>\n<p>Xwi\u015fk\u00ean Mirabal &#8211; Patria, Minerva \u00fb Mar\u00eda Teresa \u2013 dibin yek ji m\u00eenak\u00ean p\u00ea\u015fengt\u00ee \u00fb israra jin\u00ea di doza rizgariya jin \u00fb civak\u00ea de. Wan di sal\u00ean 1950&#8217;an de tevl\u00ee t\u00eako\u015f\u00eena &#8216;Tevgera 14 &#8216;\u00ea Hez\u00eeran\u00ea&#8217; li dij\u00ee d\u00eektatoriya fa\u015f\u00eest a Trujillo li Komara Dom\u00een\u00eek\u00ee b\u00fbn. Wek\u00ee t\u00eako\u015fer\u00ean azadiy\u00ea ew bi nasnav\u00ea Las mariposas, yan\u00ee Perper\u00eekan ji aliy\u00ea gel ve dihatin nas\u00een \u00fb hezkirin. Wan tev\u00ee hevrey\u00ean xwe hewldidan civak\u00ea hi\u015fyar bikin \u00fb bi r\u00eaxistin bikin da ku tirs \u00fb b\u00eadengiya li hember\u00ee zext \u00fb kedxwar\u00ee, \u00ea\u015fkence \u00fb ku\u015ftin\u00ean siyas\u00ee bi\u015fik\u00eenin. Her\u00e7iqas Xwi\u015fk\u00ean Mirabal ji aliy\u00ea le\u015fker\u00ean Trujillo hatin girtin, wan li bin \u00ea\u015fkence \u00fb tecaw\u00fbz\u00ean le\u015fkeran gavek pa\u015fve neav\u00eatin, ti car\u00ee xiyanet qab\u00fbl nekirin. Di encama hevgirtin \u00fb zext\u00ean navnetewey\u00ee de hatin berdan. V\u00eena berxwedan\u00ea \u00fb w\u00earekiya Perper\u00eekan hem baweriy\u00ea da gel hem j\u00ee rej\u00eema fa\u015f\u00eest tirsand. Lewma d\u00eektator Trujillo di 25&#8217;\u00ea Mijdara 1960&#8217;an de fermana revandin \u00fb ku\u015ftina Patria, Minerva \u00fb Mar\u00eda Teresa da. L\u00ea bel\u00ea \u015fehadeta Xwi\u015fk\u00ean Mirabell di dawiy\u00ea de b\u00fb sedema v\u00eaxistina \u00e7ir\u00fbsa serhildana gel a ku di Gulana 1961&#8217;an de bi ku\u015ftina Trujillo gihand l\u00fbtkeya xwe. Bi ruxandina d\u00eektatoriya fa\u015fist a ku 31 sal bi pi\u015ftgiriya DYE qirkirin\u00ean hovane li ser gel \u00fb jinan me\u015fandib\u00fb, gel\u00ea Komara Dom\u00een\u00eek tola Xwi\u015fk\u00ean Mirabel \u00fb 30 hezar \u015feh\u00eed\u00ean xwe hilda. Tevger\u00ean jin li Amerika ya Lat\u00een \u00fb c\u00eehan\u00ea j\u00ee li xwed\u00ee b\u00eeran\u00eena ked \u00fb t\u00eako\u015f\u00eena van jin\u00ean p\u00ea\u015feng derketine \u00fb roja 25\u2019\u00ea Mijdar\u00ea wek\u00ee Roja Navnetewey\u00ee ya T\u00eako\u015f\u00eena li Dij\u00ee Hem\u00fb Curey\u00ean Tundiya Li Ser Jin\u00ea\u00a0\u00eelan kirine.<\/p>\n<p>Pi\u015ft\u00ee \u015fehadeta Xwi\u015fk\u00ean Mirabal berxwedan \u00fb serhildan\u00ean jin\u00ea li hember\u00ee rej\u00eem\u00ean fa\u015f\u00eest \u00fb hem\u00fb curey\u00ean tundiy\u00ea y\u00ean serdestiya zilam di asta c\u00eehan\u00ea de tu car k\u00eam neb\u00fbn \u00fb h\u00ea j\u00ee berdewam dikin. Bi taybet j\u00ee di ronahiya \u015fore\u015fa Kurdistan\u00ea de ji sal\u00ean 1990&#8217;\u00ea ve r\u00fbpel\u00ean n\u00fb di d\u00eeroka t\u00eako\u015f\u00eena azadiya jinan de hatine niv\u00eesandin.<\/p>\n<p><strong>Teko<\/strong><strong>\u015f\u00eena jinan a sedsala 21&#8217;\u00ea giha\u015ft tevah\u00ee parzem\u00eena<\/strong><\/p>\n<p><strong>\u00a0<\/strong>T\u00eako\u015f\u00eena jinan ya di sedsala 21\u2019\u00ea de gihi\u015ftiye tevah\u00ee parzem\u00een\u00ean c\u00eehan\u00ea. Doz \u00fb t\u00eako\u015f\u00eena jinan gerd\u00fbn\u00ee b\u00fbye \u00fb astek\u00ea gir\u00eeng j\u00ee qezen\u00e7 kiriye. Ev yek bi xwe re riya \u00e7areseriy\u00ea j\u00ee di afir\u00eene. Ev feraseta t\u00eako\u015f\u00een\u00ea di jinan de hevgirtin, t\u00eako\u015f\u00een \u00fb berxwedaniyek hevbe\u015f ya li hember pergala zilam j\u00ee daye p\u00ea\u015fxistin.<\/p>\n<p>Di tevah\u00ee sedsalan de jin berxwedan\u00ee dane me\u015fandin, bi ti away\u00ee pergala hey\u00ee ne pejirandine. Ev di h\u00eala siyas\u00ee de, civak\u00ee de , hiq\u00fbq\u00ee de dibe \u00fb hwd. Di sedsala 20\u2019\u00ea de derketina R\u00eaber APO bi taybet\u00ee j\u00ee li ser fikr\u00ea azad\u00ee, berxwedan\u00ee, t\u00eako\u015f\u00een \u00fb \u00e7anda jin-day\u00eek re ava kirina tevgera jin\u00ean Kurd mohra xwe li sedsala azadiya jin daye.<\/p>\n<p>Parad\u00eegmaya R\u00eaber APO ya demokras\u00ee, ekoloj\u00ee \u00fb azad\u00eexwaziya jin\u00ea re art\u00ea\u015fb\u00fby\u00eena jin\u00ea li ser bingeha parastina cewher\u00ee, r\u00eaxistinb\u00fby\u00eena jin, part\u00eeb\u00fby\u00eena jin \u00fb bi ilm\u00ea jin jineoloj\u00ee re p\u00ea\u015fengtiyek d\u00eerok\u00ee, kurev\u00ee \u00fb gerd\u00fbn\u00ee ava b\u00fbye.<\/p>\n<p><strong>Jin li hember pergala fa\u015f\u00eest \u015fer\u00ea parastina cewher\u00ee dime\u015f\u00eene<\/strong><\/p>\n<p><strong>\u00a0<\/strong>Jin\u00ean Kurd bi feraset \u00fb hi\u015fmendiya azadiya jin\u00ea re, bi feraseta parastina cewher\u00ee re, parastina nirx\u00ean jin, nasnameya jin, \u00e7and \u00fb civaka exlaq\u00ee \u00fb pol\u00eet\u00eek re li hember pergala fa\u015f\u00eest, xw\u00eenxwar \u00fb sondxwar\u00ea qirkirina gel\u00ea Kurd dewleta fa\u015f\u00eest ya Tirk \u00fb hik\u00fbmeta AKP-MHP ya n\u00fbnertiya hi\u015fmendiya pergala p\u00ean\u00e7 hezar salan dike \u015fer\u00ea parastina cewher\u00ee dime\u015f\u00eene. Pergal \u00fb hi\u015fmendiya zilam\u00ea dagirker, qirker bi xwe re talan, \u00eemha, tunekirin, ku\u015ftin, xirabkirin \u00fb t\u00fbne b\u00fby\u00een\u00ea t\u00eene, m\u00eenaka her\u00ea \u015f\u00eenber j\u00ee fa\u015f\u00eezma ku DA\u00ce\u015e di p\u00ea\u015fengtiya fa\u015f\u00eezma Erdoxan \u00fb tevah\u00ee h\u00eaz\u00ean hegemon\u00eek de p\u00eakt\u00eene mirov dikare bi awayek\u00ea \u015fenber bib\u00eene. Jin\u00ean Kurd li ser bingeha parastina cewher\u00ee, \u015fer\u00ea ku di tu dem\u00ean d\u00eerok\u00ea de ne hatiye d\u00eetin dide me\u015fandin. Ev \u015fer j\u00ee li ser bingeha hi\u015fmendiya parastina rewa, parastina nirx\u00ea tevah\u00ee civaka exlaq\u00ee \u00fb pol\u00eet\u00eeke. Jin\u00ean Kurd ev \u015fer\u00ea parastina rewa di tevah\u00ee qad\u00ea jiyan\u00ea de, di birdoz\u00ee de, di siyas\u00ee de, di hiq\u00fbq\u00ee de, di\u00a0 diplomas\u00ee de, di \u00e7and\u00ee \u00fb nasnamey\u00ee de dide me\u015fandin. B\u00eaguman ev \u015fer\u00ea parastina rewa di encam\u00ean bedel\u00ean giranbiha de hate avakirin.<\/p>\n<p><strong>\u00a0<\/strong><strong>Pergala serdet a zilam xwe li ser qetilkirin \u00fb qirkirina jin\u00ea avakiriye\u00a0 <\/strong><\/p>\n<p>Pergala serdest ya zilam bingeh\u00ea zihniyeta xwe, b\u00eerdoz\u00ee \u00fb feraseta xwe ya d\u00eektator a li dij\u00ee jiyana azad li ser b\u00ea \u00eeradekirina jin\u00ea, tund\u00fbt\u00fbjiy\u00ea, fa\u015f\u00eezm\u00ea, qirkirin\u00ea, qetilkirin \u00fb b\u00ea wate kirina jin-jiyan\u00ea ava kiriye. Di her p\u00eavajo \u00fb serdem\u00ean d\u00eerok\u00ea de zihniyeta desthilatdar \u00fb pergala w\u00ea ya sedest bi r\u00eabaz\u00ean kir\u00ead y\u00ean ji exlaq \u00fb nirx\u00ean mirovahiy\u00ea d\u00fbr li dij\u00ee \u00eeradeya jinan \u00fb civak\u00ea daye p\u00ea\u015fxistin. Di v\u00ea serdem\u00ea de aloz\u00ee \u00fb qir\u00eez\u00ean civak\u00ee, siyas\u00ee, \u00e7and\u00ee \u00fb exlaq\u00ee y\u00ean ku mirovah\u00ee p\u00eare r\u00fb ber\u00fbye bingeha xwe ji rastiya pergala modern\u00eeteya kap\u00eetal\u00eest \u00fb serdestiya m\u00ear-dewlet\u00ea digre. Li hember\u00ee rastiya r\u00fb re\u015f ya m\u00ear-dewlet\u00ea \u00fb pergala w\u00ea ya serdest jin nema ser\u00ee ditew\u00eenin. T\u00eako\u015f\u00eena jinan ya di v\u00ea qonaxa d\u00eerok\u00ee de p\u00ea\u015fdikeve \u00fb v\u00ea di pergala serdest de metirsiyek\u00ee mezin daye avakirin. Sedema dijwariya \u00eari\u015f\u00ean li ser jinan \u00fb tundiya t\u00ea me\u015fandin bingeha xwe ji v\u00ea heq\u00eeqeta jinan ya \u00ead\u00ee j\u00ea veger n\u00eene digre. \u00ceradeyek\u00ee bih\u00eaz, r\u00eaxistin\u00ee \u00fb teko\u015f\u00eenek\u00ee hevpar ya jinan dikare li ber v\u00ea h\u00ears \u00fb \u00ear\u00ee\u015fa pir al\u00ee ya m\u00ear-dewlet\u00ea rabe.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Amara Baran\/Qami\u015flo Rastiya d\u00eeroka roja 25\u2019\u00ea Mijdar\u00ea, roja teko\u015f\u00eena li dij\u00ee tundiya li ser jin\u00ea ku di \u015fexs\u00ea her s\u00ea xu\u015fk\u00ean M\u00eerebal de p\u00ea\u015fket ji bo tevah\u00ee jinan b\u00fb m\u00eerateya teko\u015f\u00een\u00ea. Jinan di d\u00eerok\u00ea de her tim li hember\u00ee pergala desthilatdar \u00fb hi\u015fmendiya zayendperest ya m\u00earan, teko\u015f\u00een me\u015fandin. Roja 25\u2019\u00ea Mijdar\u00ea, roja teko\u015f\u00eena li dij\u00ee [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":76443,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"jnews-multi-image_gallery":[],"jnews_single_post":[],"jnews_primary_category":[],"jnews_social_meta":[],"jnews_override_counter":[],"jnews_post_split":[],"footnotes":""},"categories":[229],"tags":[],"class_list":["post-76441","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-jin"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/76441","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=76441"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/76441\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":76444,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/76441\/revisions\/76444"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/76443"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=76441"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=76441"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=76441"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}