{"id":74733,"date":"2024-10-16T09:02:35","date_gmt":"2024-10-16T07:02:35","guid":{"rendered":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/?p=74733"},"modified":"2024-10-16T09:03:14","modified_gmt":"2024-10-16T07:03:14","slug":"ji-ciraxen-huner-u-wejeya-kurdi-2","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/?p=74733","title":{"rendered":"Ji \u00c7irax\u00ean huner \u00fb w\u00eajeya kurd\u00ee"},"content":{"rendered":"<p><strong>Can Y\u00fbsif<\/strong><\/p>\n<p>Helbestvan Mihemed Ebdul Ez\u00eez. Yek ji navdar\u00ean \u00e7and \u00fb w\u00eajeya Rojavay\u00ea Kurdistan\u00ea ye. Ji dem\u00ean kevnar ve, w\u00eajeya Kurd\u00ee roleke bingeh\u00een l\u00eestiye ku Kurd bi gir\u00eengiya parastina nasname, ziman, d\u00eerok \u00fb \u00e7anda xwe \u00fb p\u00ea\u015fxistina yek\u00eetiya netewey\u00ee \u00fb mayendeya netewey\u00ee ya Kurdan h\u00ees bikin, \u00fb ew ji bo ron\u00eekirina nirx \u00fb prens\u00eeb\u00ean netewey\u00ee \u00fb belgekirina d\u00eerok \u00fb \u015faristaniya kurdan tevkariy\u00ea dike.<\/p>\n<p>Niv\u00eeskar \u00fb helbestvan\u00ean Kurd roleke diyarker di vejandina ruh\u00ea netew\u00ee \u00fb \u00e7and\u00ee de \u00fb xurtkirina nasnameya netew\u00ee ya Kurd ji bo gel\u00ea Kurd l\u00eestine.<\/p>\n<p>Helbestvan Mihemed Ebdulez\u00eez (Bav\u00ea Fener) yek ji wan niv\u00eeskar\u00ean Kurd t\u00ea hesibandin ku di parastina nasnameya \u00e7anda Kurd\u00ee \u00fb bih\u00eazkirina nasnameya netewey\u00ee ya civaka Kurd de roleke ber\u00e7av di vejandina hest\u00ean netew\u00ee \u00fb xurtkirina gir\u00eadana netewey\u00ee ya gel\u00ea xwe y\u00ea Kurd li her\u00eam\u00ea de ley\u00eestiy .Helbestvan \u00fb niv\u00eeskar Mihemed Ebdulez\u00eez Heso (Bav\u00ea Fener) di sala 1954\u2019an de li gund\u00ea Gira Sor\u00ea Heso y\u00ea gir\u00eaday\u00ee bajar\u00ea D\u00earik\u00ea ji bav \u00fb day\u00eekek Kurd (Ebdul Ez\u00eez Heso \u00fb Amna) hatiye dinya y\u00ea.<\/p>\n<p>Ew di nava malbateke Kurdperwer a welatpar\u00eaz de mezin b\u00fbye, ku nirx\u00ean Kurdayetiy\u00ea parastiye \u00fb hesreta azadiy\u00ea ye \u00fb ji bo doza xwe, azad\u00ee \u00fb rizgariya welat\u00ea xwe ti\u015ft\u00ean her\u00ee giranbuha \u00fb h\u00eaja \u00fb ba\u015ftir\u00een zarok\u00ean xwe kirine qurban\u00ee j\u00ea re.<\/p>\n<p>Zarokatiya xwe li gund\u00ea Eyn D\u00eewar\u00ea, li k\u00ealeka Kaniya Xeyda \u00fb Pira Bafit\u00ea, li qerax\u00ea \u00e7em\u00ea Dicley\u00ea \u00fb di nav dar\u00ean h\u00eaj\u00eer, tir\u00ee \u00fb t\u00fbyan \u00ean bax\u00e7ey\u00ean Eyn D\u00eewar\u00ea de derbas kiriye.<\/p>\n<p>Ew tor\u00een\u00ea malbateke kurdperwer \u00fb welatpar\u00eaz e, hesker\u00ea zanist, w\u00eaje \u00fb \u00e7and\u00ea ye, ew kur\u00ea helbestvan\u00ea kurd \u00ea nemir \u00fb navdar Ebdulez\u00eez Heso ye. Ew ji pest\u00een\u00ean p\u00ealawaz\u00ean helbest\u00ean bav\u00ea xwe t\u00eagehe\u015fte \u00fb ji kaniy\u00ean lehengiya Simkoy\u00ea \u015eikak\u00ee vexwartiye, ew f\u00earb\u00fbye ji \u00e7avkaniy\u00ean zan\u00een \u00fb \u00e7anda dixtor Kendal, Zinar \u00fb Sozdar, ji xumxuma p\u00eal\u00ean \u00e7em\u00ea D\u00eecle \u00fb h\u00earsa \u00e7iyay\u00ea C\u00fbd\u00ee y\u00ea bi heybet \u00fb ji xu\u015fxu\u015fa ava Kaniy\u00ean Eyn D\u00eewer\u00ea h\u00een\u00ee helbest\u00ea b\u00fbye, Li ber dest\u00ea bav\u00ea xwe \u00fb \u015e\u00eax Ehmed\u00ea Salih \u00fb Osman Sebr\u00ee \u00fb helbestvan\u00ean din \u00ean kurd\u00a0 hatiye f\u00earkirin .<\/p>\n<p>Qonaxa seretay\u00ee li gund\u00ea Gira Sor\u00ea Heso xwendiye \u00fb dibistana nav\u00een \u00fb amadey\u00ee li bajar\u00ea D\u00earik\u00ea y\u00ea Rojavay\u00ea Kurdistan\u00ea xwendiye \u00fb pi\u015ft re li bajar\u00ea \u015eam\u00ea li Kul\u00eejeya W\u00eajey\u00ee, be\u015fa D\u00eerok\u00ea, nav\u00ea xwe tomar kiriye \u00fb ji ber windab\u00fbna ronahiya \u00e7av\u00ean xwe nekiriye xwendina xwe ya zan\u00eengeh\u00ea biqed\u00eene. Ber\u00ee ku b\u00eenahiya \u00e7av\u00ea xwe winda bike li \u00e7end gund\u00ean D\u00earik\u00ea (Me\u015f\u00fbq, Eyn D\u00eewar, Gira Sor\u00ea Heso, Ban\u00ea \u015eikeft\u00ea \u00fb Hec\u00ee Har\u00fbn) mamostet\u00ee kiriye. Di n\u00eev\u00ea sal\u00ean he\u015ft\u00eay\u00ee y\u00ean sedsala bor\u00ee de dest bi niv\u00eesandina helbest\u00ea kiriye \u00fb gelek helbest\u00ean netew\u00ee \u00fb \u015fore\u015fger\u00ee niv\u00eesandine di pesn\u00ea Kurdistan\u00ea \u00fb r\u00fbmeta \u015fore\u015fger \u00fb \u015feh\u00eed\u00ean azadiy\u00ea de.<\/p>\n<p>Tev\u00ee ku ronahiya \u00e7av\u00ean xwe winda kir, ew di \u015f\u00fbna d\u00eetin\u00ea de bi t\u00eagihi\u015ftin\u00ea bi ser ket \u00fb tar\u00eetiya ku daketib\u00fb ser \u00e7av\u00ean w\u00ee kar\u00eeb\u00fb belav bike \u00fb n\u00eegar\u00ean y\u00ean ku\u00a0 ji wan hez dikir\u00a0 veger\u00eene di nav d\u00eemen\u00ean tij\u00ee bedew\u00ee de, berovaj\u00ee tariya ku di \u00e7av\u00ean w\u00ee de diqewime, em di helbest\u00ean w\u00ee de dib\u00eenin lehiyeke ronahiy\u00ea ku ji pencereyan an deriyan der dibe da ku riya azadiy\u00ea ji nif\u015f\u00ean p\u00ea\u015feroj\u00ea re ron\u00ee bike. Pirsgir\u00eaka d\u00eetin\u00ea bi helbestvan Mihemed Ebdil Ez\u00eez re di destp\u00eaka ciwaniya xwe de \u00fb di dema bilindb\u00fbna kariyera xwe de di sala 1985\u2018an de dest p\u00ea kir, dema ku d\u00eedey\u00ean \u00e7av\u00ean w\u00ee tar\u00eeb\u00fbn, pi\u015ftre \u015febeka b\u00eenah\u00eeya herd\u00fb \u00e7avan l\u00ea dide, ew b\u00fb sedem ku w\u00ee di sala 1990&#8217;\u00ee de jiyana d\u00eetin\u00ea bi tevah\u00ee winda bike, tev\u00ee gelek hewildan\u00ean dermankirina w\u00ea li \u015eam, Tirkiye \u00fb R\u00fbsyay\u00ea, l\u00ea b\u00ea encam b\u00fb. L\u00ea wendakirina b\u00eenahiya \u00e7av\u00ea w\u00ee ew ji xeyal\u00ean w\u00ee d\u00fbr nexist \u00fb riya xwe berdewan kir \u00fb li hember azweriya xwe, stratejiyek ji bo domandina afir\u00eeneriya xwe ya w\u00eajey\u00ee p\u00ea\u015fxist, li ser wan tekn\u00eek\u00ean hestiyar\u00ee \u00ean li ser destdan \u00fb d\u00eetin\u00ea nesekin\u00ee, l\u00ea bel\u00ea w\u00ee xwe sparte p\u00eavajoy\u00ean t\u00eagihi\u015ftin\u00ee \u00fb zan\u00een\u00ea \u00fb wan bi hev ve gir\u00eadide \u00fb berhem\u00ean xwe y\u00ean w\u00eajey\u00ee diafir\u00eene, \u00fb xwe disp\u00eare b\u00eerdank\u00ea. B\u00eer, xeyal \u00fb t\u00eagihi\u015ftin di afirandina bedewiya niv\u00eesandina helbest \u00fb tabloy\u00ean w\u00ee y\u00ean edeb\u00ee de b\u00fbne temamker\u00ea d\u00eetin \u00fb am\u00fbr\u00ean w\u00ee .D\u00eerok ji bo me parastiye ku piraniya zanyar, xwedan pirt\u00fbk \u00fb helbestvan\u00ean ku pirt\u00fbkxaney\u00ean w\u00eajey\u00ee \u00fb \u00e7and\u00ee y\u00ean din y\u00ean navnetewey\u00ee dagirtine, ew ne xwediy\u00ea d\u00eetin\u00ea b\u00fbn bi qas\u00ee ku xwedan\u00ea t\u00eagihi\u015ftin\u00ea b\u00fbn, ew bi xwe kes\u00ean xwedan\u00ea sebir \u00fb z\u00eerek b\u00fbn \u00fb bi zaneb\u00fbn\u00ea xwe ji v\u00ea yek\u00ea, wan buroy\u00ean serdema xwe \u00fb serdem\u00ean ku li pey wan dihatin bi zan\u00eena ku s\u00fbd\u00ea bide tij\u00ee dikirin, wan niv\u00eeskar, muz\u00eekjen \u00fb zanyaran bingeh \u00fb prens\u00eeb\u00ean ku heya \u00eero j\u00ee zind\u00eene dan\u00eene.<\/p>\n<p>Wendakirina b\u00eenahiya \u00e7avan tucaran ne b\u00fbye buhane \u00fb asteng, ji ber ku ew hest\u00ean din \u015fiyar dike, dih\u00eale ku p\u00ea bib\u00eenin \u00fb ew\u00a0 te\u015fw\u00eeqek an beramber\u00eeyek bi \u015fiyana xwe ya day\u00een\u00ea dide xwediy\u00ea xwe ji ber ku y\u00ea ku her\u00ee z\u00eade wateya tunekirin\u00ea fam dike ew e.<\/p>\n<p>Heger niv\u00eesandina helbest\u00ea bi d\u00eetin\u00ea ve gir\u00eaday\u00ee be, w\u00ea dem\u00ea \u00eelhama helbest\u00ea xwe disp\u00eare t\u00eagihi\u015ftin \u00fb paqijiya dil \u00fb ev yek bi serp\u00eahatiy\u00ean helbestvan\u00ean kevnar \u00ean di d\u00eerok\u00ea de hatiye \u00eesbatkirin ku ew kor b\u00fbn ne did\u00eetin, l\u00ea di pesndan, vegotin \u00fb ron\u00eekirin\u00ea de pir j\u00eahat\u00ee b\u00fbn, ti\u015ft\u00ea ku e\u015fkere dike ku ruh\u00ea rast\u00een \u00ea afirand\u00eariy\u00ea ti\u015ftek nepen\u00ee ye ku bi k\u00fbrahiya giyan\u00ea mirov ve gir\u00eaday\u00ee ye \u00fb be\u015fek ji neh\u00eaniy\u00ean mirov\u00ee ye, wek: (Hom\u00eeros, Eb\u00fb El-Ala El-Mear\u00ee, Be\u015far Bin Berd, John Milton, Taha Hus\u00ean, hwd.)<\/p>\n<p>Helbestvan Mihemed Ebdil Ez\u00eez Heso tev\u00ee zor \u00fb zehmetiy\u00ean xwe \u00fb ji destdana d\u00eetina \u00e7av\u00ean w\u00ee \u00fb tev\u00ee zext\u00ean siyas\u00ee \u00fb gef\u00ean ewlekariya S\u00fbriy\u00ea ku rast\u00ee w\u00ee hatin, w\u00ee qis\u00fbr nekir, ew nesekin\u00ee \u00fb k\u00ealiyek\u00ea j\u00ee ji erk\u00ean xwe, ji prens\u00eeb\u00ean xwe, \u00fb ji nirx\u00ean xwe y\u00ean netew\u00ee dudil\u00ee neb\u00fb, her wiha k\u00ealiyek\u00ea j\u00ee dudil\u00ee nekiriye ku l\u00eadana dil\u00ea xwe neguv\u00ea\u015fe, ji bo berdewamiya niv\u00eesandina helbesta ku lay\u00eeq\u00ea welat\u00ea xwe y\u00ea her bedew bib\u00eene.<\/p>\n<p>W\u00ee tu car\u00ee p\u00ean\u00fbsa xwe ranekir da ku diw\u00eata (ximava)w\u00ea zuwa bibe, \u00fb q\u00eer\u00eena p\u00ean\u00fbsa w\u00ee ya li ser r\u00fbpelan her gav li\u00a0 asoy\u00ea bilindtir dib\u00fb. Ew be\u015fdar\u00ee p\u00ea\u015fk\u00ea\u015fkirina bernamey\u00ean gelek aheng\u00ean welatpetwer\u00ee, p\u00eerozbahiy\u00ean netewey\u00ee \u00fb cejn\u00ean Newrozan b\u00fbye, her wiha be\u015fdar\u00ee gelek \u015fevbuh\u00eark\u00ean helbestan \u00fb fest\u00eeval\u00ean w\u00eajey\u00ee \u00fb \u00e7and\u00ee y\u00ean ku li her\u00eama Cez\u00eer\u00ea dihatin lidarxistin b\u00fbye .Ji berhem\u00ean w\u00ee y\u00ean w\u00eajey\u00ee (edeb\u00ee), w\u00ee gelek helbest\u00ean welatpar\u00eaz\u00ee, \u015fore\u015fger\u00ee \u00fb ev\u00eendar\u00ee bi \u015f\u00eaweyek\u00ee kilas\u00eek \u00ea teraz\u00fb\u00a0 \u00fb\u00a0 pex\u015fan\u00a0 \u00ea\u200b\u200b xurt\u00a0 niv\u00eesandine. Gelek helbest\u00ean w\u00ee di rojname \u00fb kovar\u00ean edeb\u00ee \u00fb \u00e7and\u00ee y\u00ean kurd\u00ee de hatine we\u015fandin.<\/p>\n<p>Ji bo \u00ea\u015f \u00fb azar\u00ean gel\u00ea kurd, ji bo welat \u00fb azadiy\u00ea, ji bo \u015feh\u00eed \u00fb doz\u00ea, ji bo \u015fore\u015fger \u00fb leheng\u00ean Kurdistan\u00ea, ji bo sembol \u00fb p\u00ea\u015feng\u00ean Kurdan, ji bo hezkirin \u00fb jiyan\u00ea, ji bo jinan \u00fb berxwedan\u00ea w\u00ee helbest niv\u00ees\u00eene. Ji bo kom\u00ean gel\u00ear\u00ee \u00fb huner\u00ee y\u00ean bajar\u00ea D\u00earik\u00ea komek niv\u00eesar\u00ean (tekst\u00ean) \u015fanoy\u00ea \u00fb ske\u00e7an niv\u00eesandine .D\u00eewaneke w\u00ee ya helbestan bi ziman\u00ea kurd\u00ee amede ye li ber \u00e7apkirin\u00ea ye.<\/p>\n<p>Helbestvan Mihemed Ebdulez\u00eez yek ji navdartir\u00een rew\u015fenb\u00eer\u00ean Kurd li her\u00eam\u00ea t\u00ea hesibandin ku hesta ni\u015ftimanperwer\u00ee \u00fb nasnameya Kurdayetiy\u00ea t\u00eene ziman, Kesayetiyek duriste ku bawer\u00ee bi ramana welat, neteweperweriya kurd \u00fb veb\u00fbna ji c\u00eehan\u00ea re aniye, helwest\u00ean w\u00ee ji tu kes\u00ee nay\u00ea ve\u015fartin \u00fb helbest\u00ean w\u00ee pabendin bi mijar\u00ean welat, \u015fore\u015f \u00fb berxwedan\u00ea ve, bi baldar\u00ee helbest\u00ean xwe diniv\u00eese ji aliy\u00ea mebest \u00fb naverok\u00ea ve, her wiha pabede bi k\u00ea\u015fan\u00ean helbest\u00ea ve, ew helbesta azad diniv\u00eese,her wiha helbest\u00ean kilas\u00eek \u00fb pex\u015fan j\u00ee diniv\u00eese. Gelek helbest\u00ean w\u00ee ji aliy\u00ea hunermend \u00fb kom\u00ean huner\u00ee y\u00ean Kurd\u00ee ve b\u00fbne stran \u00fb Hunermend \u00fb kom\u00ean huner\u00ee y\u00ean Kurd wek (koma C\u00fbd\u00ee ,El\u00ee\u00a0 Gavan) ew stran gotine.<\/p>\n<p>Ji helbest\u00ean w\u00ee y\u00ean her\u00ee navdar ku ji aliy\u00ea hunermend \u00fb kom\u00ean huner\u00ee y\u00ean Kurd ve hatine gotin:<\/p>\n<p>1- Helbesta \u201cEy \u015e\u00eax\u00ea min \u201d, ji aliy\u00ea hunermend El\u00ee Gavan ve hatiye \u00e7\u00eakirin \u00fb strandin.<\/p>\n<p>2- Helbestek li ser \u015feh\u00eed Xebat, ji aliy\u00ea nemir Z\u00eedan \u015e\u00eax Qasim ve hatiye \u00e7\u00eakirin \u00fb strandin.<\/p>\n<p>3- Helbesta \u201cEr\u00ea \u015eeh\u00eed\u201d ji aliy\u00ea Diljan C\u00fbd\u00ee ve hatiye \u00e7\u00eakirin \u00fb ji aliy\u00ea koma C\u00fbd\u00ee (Sebr\u00ea Tor\u00ee) ve hatiye gotin.<\/p>\n<p>4-Helbesta \u201cBiran\u00eena D\u00eerok\u00ea\u201d ji aliy\u00ea hunermend Ednan Bav\u00ea H\u00eaco ve hatiye \u00e7\u00eakirin \u00fb ji aliy\u00ea koma C\u00fbd\u00ee ( Sebr\u00ea Tor\u00ee) ve hatiye gotin.<\/p>\n<p>5-Helbesta \u201c\u00c7erxa Felek\u201d ji aliy\u00ea Ednan bav\u00ea H\u00eaco ve hatiye \u00e7\u00eakirin \u00fb ji aliy\u00ea Koma C\u00fbd\u00ee ( hunermend Nihad Diyab) ve hatiye gotin.<\/p>\n<p>Helbestvan Mihemed Ebdulez\u00eez di c\u00eehana \u00e7and, w\u00eaje \u00fb afir\u00eener\u00ea de yek ji sembol\u00ean gir\u00eeng t\u00ea hesibandin, hertim hewl dide ku welat \u00fb neteweya xwe bilind bike \u00fb berevaniya nirx\u00ean w\u00ea bike, w\u00ee helbest\u00ean xwe ji bo stranb\u00eajiya r\u00fbmeta welat\u00ea xwe \u00fb d\u00eeroka w\u00ee bi kar an\u00eene, \u00fb parastina nasname \u00fb reseniya w\u00ea kiriye. W\u00ee bi helbest \u00fb niv\u00ees\u00ean xwe \u00fb be\u015fdarb\u00fbna di \u00e7alak\u00ee \u00fb sem\u00eenar\u00ean \u00e7and\u00ee \u00fb w\u00eajey\u00ee y\u00ean her\u00eam\u00ea de, roleke ber\u00e7av di tevgera \u00e7and\u00ee ya netewey\u00ee de l\u00eestiye.<\/p>\n<p>H\u00eaviya tendurustiyek ba\u015f, serkeftin \u00fb afir\u00eeneriya z\u00eadetir ji bo w\u00ee dixwazim.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Can Y\u00fbsif Helbestvan Mihemed Ebdul Ez\u00eez. Yek ji navdar\u00ean \u00e7and \u00fb w\u00eajeya Rojavay\u00ea Kurdistan\u00ea ye. Ji dem\u00ean kevnar ve, w\u00eajeya Kurd\u00ee roleke bingeh\u00een l\u00eestiye ku Kurd bi gir\u00eengiya parastina nasname, ziman, d\u00eerok \u00fb \u00e7anda xwe \u00fb p\u00ea\u015fxistina yek\u00eetiya netewey\u00ee \u00fb mayendeya netewey\u00ee ya Kurdan h\u00ees bikin, \u00fb ew ji bo ron\u00eekirina nirx \u00fb prens\u00eeb\u00ean netewey\u00ee [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":74736,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"jnews-multi-image_gallery":[],"jnews_single_post":[],"jnews_primary_category":[],"jnews_social_meta":[],"jnews_override_counter":[],"jnews_post_split":[],"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-74733","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-uncategorized"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/74733","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=74733"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/74733\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":74735,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/74733\/revisions\/74735"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/74736"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=74733"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=74733"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=74733"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}