{"id":73997,"date":"2024-10-02T08:06:37","date_gmt":"2024-10-02T06:06:37","guid":{"rendered":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/?p=73997"},"modified":"2024-10-02T08:06:37","modified_gmt":"2024-10-02T06:06:37","slug":"jineoloji-mizginiya-avakirina-civakeke-demokratik-e","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/?p=73997","title":{"rendered":"Jineoloj\u00ee mizg\u00eeniya avakirina civakeke demokrat\u00eek e"},"content":{"rendered":"<p><strong>Ronaz Sil\u00eaman\/Qami\u015flo<\/strong><\/p>\n<p><strong>Endama Navenda Jineoloj\u00ee Nofa El\u00ee \u00fb Jina enternasyonal ya fam\u00een\u00eest Mariya Karlos diyar kirin ku tevahiya ol, zanist \u00fb felsefeyan jin b\u00ea maf \u00fb h\u00eaz d\u00eetin, l\u00ea R\u00eaber Apo ji bo jin\u00ea \u015fore\u015fek li dar xist \u00fb wiha dib\u00eaje; Jin jiyane \u00fb y\u00ea jiyan\u00ea j\u00ee diafir\u00eene jine.<\/strong><\/p>\n<p>Zanista jin jineoloj\u00ee zanista \u015fore\u015fa jin\u00ea ye. Ev \u015fore\u015f xwe disp\u00eare bingeheke zanist\u00ee. Jineoloj\u00ee weke zanista civak\u00ea ku li ser bingeh\u00ea modern\u00eeteya demokrat\u00eek p\u00ea\u015f dikeve, rolek gir\u00eeng di \u00een\u015fakirina civaka exlaq\u00ee-pol\u00eet\u00eek \u00fb demokrat\u00eek digire ser mil\u00ea xwe. Herwiha rizgarkirina haf\u00eezeya civak\u00ee ji desthilatdar\u00eey\u00ea \u00fb p\u00ea\u015fxistina hi\u015fmend\u00ee, \u00e7andek demokrat\u00eek \u00fb wekhev de xwed\u00ee rolek\u00ee gir\u00eeng e. Jineoloj\u00ee li \u00e7iyay\u00ean Kurdistan\u00ea xwe p\u00eanase kir, li her \u00e7ar aliy\u00ean Kurdistan\u00ea xwe civak\u00ee kir. li Rojhilata Nav\u00een \u00fb Ewropa xwe gihand jin\u00ean ji welat\u00ean cuda.\u00a0 L\u00ea heb\u00fbna jineoloj\u00ee, li Rojavay\u00ea Kurdistan\u00ea, Bakur \u00fb Rojhilat\u00ea S\u00fbriy\u00ea, hi\u015ft ku raste rast di p\u00eakan\u00eena erk\u00ean \u015fore\u015f\u00ea de xwe \u015f\u00eenber bike.<\/p>\n<p><strong>Jin nakokiy\u00ean felsefeya demokrat\u00eek \u00fb kap\u00eetal\u00eest dij\u00een<\/strong><\/p>\n<p>Rojane jin dijwariya nakokiya zayend\u00ea ango aloziya k\u00fbr di navbe<img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"size-medium wp-image-74000 alignright\" src=\"https:\/\/ronahi.net\/ku\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/\u0627\u0644\u062a\u0642\u0627\u0637-300x201.png\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"201\" srcset=\"https:\/\/ronahi.net\/ku\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/\u0627\u0644\u062a\u0642\u0627\u0637-300x201.png 300w, https:\/\/ronahi.net\/ku\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/\u0627\u0644\u062a\u0642\u0627\u0637-1024x687.png 1024w, https:\/\/ronahi.net\/ku\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/\u0627\u0644\u062a\u0642\u0627\u0637-768x515.png 768w, https:\/\/ronahi.net\/ku\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/\u0627\u0644\u062a\u0642\u0627\u0637.png 1309w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/>ra felsefeya jiyana azad a moderniteya demokrat\u00eek \u00fb felsefeya talan \u00fb ku\u015ftin ya modern\u00eeteya kap\u00eetal\u00eest de dij\u00een. Pisgir\u00eak \u00fb t\u00eako\u015f\u00eena azadiya jinan hem xwed\u00ee taybetmendiy\u00ean gerd\u00fbn\u00ee \u00fb her\u00eam\u00ee ye, hem j\u00ee xwed\u00ee taybetmendiy\u00ean d\u00eerok\u00ee \u00fb jiyan\u00ee ye, \u00e7awa em dizanin ku qirkirinek li dij\u00ee jinan li waletek\u00ee gef li heb\u00fbn \u00fb r\u00fbmeta hem\u00fb jinan dixwe, destkeftiy\u00ean t\u00eako\u015f\u00eena azadiy\u00ea y\u00ean li her\u00eamek\u00ea t\u00ean bi derxistin j\u00ee dibin r\u00ean\u00ee\u015fandaneke ji bo t\u00eako\u015f\u00eena azadiya jin\u00ean li wat\u00ean din \u00ean c\u00eehan\u00ea. Li hember\u00ee pergala qirkirin\u00ea ya ku di asta c\u00eehan\u00ee de jiyana jinan, xweza \u00fb civakan dixe metirsiy\u00ea, em hewcedar\u00ee \u00e7areseriyek\u00ea gerd\u00fbn\u00ee ne.<\/p>\n<p><strong>P\u00eaw\u00eestiya sedsala 21\u2019an bi \u015fore\u015f\u00ea heb\u00fb<\/strong><\/p>\n<p>Sedsala 21\u2019an bi me\u015f\u00ean girsey\u00ee y\u00ean jin\u00ean c\u00eehan\u00ea ji bo azad\u00ee, a\u015ft\u00ee \u00fb demokrasiy\u00ea dest p\u00ea kir. Di aliyek de jin helwesta xwe diyarkirin ku v\u00ea sedsal\u00ea bikin sedsala azadiya jinan. Qirkirina jin\u00ea di tu dem\u00ean d\u00eerok\u00ea de bi qas\u00ee sedema hey\u00ee berbi\u00e7avtir \u00fb k\u00fbrtir neb\u00fbye. Gir\u00eadana nakokiy\u00ean v\u00ea serdem\u00ea bi pirsgir\u00eaka azadiya jin\u00ea re rasterast t\u00ea h\u00eeskirin \u00fb d\u00eetin. Ji bil\u00ee v\u00ea ev rew\u015f wek\u00ee kir\u00eeza malbat \u00fb t\u00eakiliya jin \u00fb m\u00ear a ku b\u00eerdoziya serdestiya m\u00ear \u015fekil daye x\u00fbya dike \u00fb gihi\u015ftiya asta r\u00eajey\u00ee \u015ferek\u00ee. Jin\u00ean ku her roj t\u00ean ku\u015ftin, daw\u00ee ji jiyana xwe t\u00eenin, zewaca bi zor\u00ea \u00fb temen bi\u00e7\u00fbk, tund\u00ee \u00fb bi dehan pirsgir\u00eak\u00ean din&#8230; Qirkirina jin \u00fb civak\u00ea j\u00ee ber\u00ea xwe daye hilwe\u015f\u00eena avahiya exlaq\u00ee \u00fb pol\u00eet\u00eekya civak\u00ea. R\u00eaber Apo v\u00ea rew\u015f\u00ea wek\u00ee rew\u015fek\u00ee ji pirsgir\u00eak\u00ean civak\u00ee ango girantir wek\u00ee qirkirina civak\u00ea p\u00eanase dike. Lewra ji bo p\u00ea\u015f\u00eegirtina v\u00ea qirkirin\u00ea p\u00eaw\u00eest\u00ee bi \u015fore\u015f\u00ea heye.\u00a0 Ji ber ku p\u00eaw\u00eestiya \u015fore\u015f\u00ea ji p\u00eaw\u00eestiya guhetrtin, nepejirandin \u00fb redkirina \u015fert \u00fb merc\u00ean hey\u00ee derdikeve.<\/p>\n<p><strong>\u015eore\u015f bi p\u00ea\u015fengiya jin\u00ea p\u00ea\u015f dikeve<\/strong><\/p>\n<p>Rew\u015fa jin \u00fb malbat\u00ea li Kurdistan\u00ea di sal\u00ean 80\u2019\u00ea ve hat d\u00eetin ku li gor rastiya bingeh\u00ean d\u00eerok\u00ee \u00fb \u00e7anda berxwedana jin\u00ean li v\u00ea erdnigariy\u00ea p\u00eaw\u00eest\u00ee bi \u015fore\u015fek zanist\u00ee, fikir\u00ee \u00fb civak\u00ee heye. \u00db ev \u015fore\u015f div\u00ea bi p\u00ea\u015fengiya jinan p\u00ea\u015f bikeve.\u00a0 \u015eore\u015fa jin\u00ea ne ten\u00ea li dij\u00ee h\u00eaz\u00ean kap\u00eetal\u00eest, netewe \u00fb \u00e7\u00een\u00ean serdest e, heman dem\u00ea guhertina m\u00eart\u00eeya serdest \u00fb koletiya jinan dike hedef.<\/p>\n<p>R\u00eaber Abdullah Ocalan di paraznameya xwe ya Rojhilata Nav\u00een de bi kurtas\u00ee armanc\u00ean \u015fore\u015fa jinan wiha dib\u00eaje:<\/p>\n<p>&#8211; Li dij\u00ee \u00eedeolojiya cinsperest \u015ferek\u00ee dewam\u00ee \u00fb dijber.<\/p>\n<p>&#8211; Li dij\u00ee zihniyeta destav\u00eatin \u00fb tecawizkar a 24 seatan roj\u00ean li ser kar e, di war\u00ea exlaq\u00ee \u00fb pol\u00eet\u00eek de xurkitina \u015fer.<\/p>\n<p>&#8211; Diyardeya zarokan\u00een\u00ea ya bi armanca m\u00eatinkar\u00ee \u00fb desthilatdariy\u00ea mehk\u00fbmkirina redkirin.<\/p>\n<p>&#8211; Di \u00eedeolojiya xanedant\u00ee \u00fb malbat\u00ea de \u015fore\u015f.<\/p>\n<p>&#8211; H\u00eaza jiyan\u00ea bi jin\u00ea re weke tay\u00ea her\u00ee xurt \u00ea dostaniy\u00ea, hevaltiy\u00ea \u00fb civakb\u00fbn\u00ea di afrandina bedew\u00ee, sedqat, a\u015ft\u00ee \u00fb esalet\u00ea de ji bo parvekirina bi awayek\u00ee azad \u00fb wekhev d\u00eetin.<\/p>\n<p>&#8211; Bihurandina felsefeya hey\u00ee ya jiyana bi jin\u00ea re. Avakirina tekiliy\u00ean n\u00fb y\u00ean li ser esas\u00ea felsef\u00ee \u00fb zanist\u00ee di navbera jin \u00fb m\u00earan de.<\/p>\n<p>Dema em rista jineolojiy\u00ea di avakirina \u015fore\u015fa jin\u00ea de diyar bikin, div\u00ea em li gor van armancan bigirin dest.<\/p>\n<p><strong>\u015eore\u015fa jin\u00ea mizg\u00eeniya avakirina civakeke demokrat\u00eek e<\/strong><\/p>\n<p>Rixm\u00ea hem\u00fb \u00eari\u015f\u00ean li ser jinan, bi p\u00ea\u015fgtiya jinan helwesteke rad\u00eekal li dij\u00ee s\u00eestema hey\u00ee \u00fb hi\u015fmendiya m\u00earsalar\u00ee heye. Lewra \u015fore\u015fa jin\u00ea, di \u015fert \u00fb mec\u00ean \u015fer\u00ea c\u00eehan\u00ee y\u00ea s\u00eayem de ku her roj berfireh dibe, dikare mizg\u00eeniya avakirina civakek demokrat\u00eek li Rojhilata Nav\u00een bide. li k\u00ealeka ezm\u00fbn \u00fb destkeftiy\u00ean pir mezin div\u00ea em ji metirs\u00eey\u00ea di k\u00eam\u00eena her \u015fore\u015f\u00ea deye hi\u015fyar bin. Hewldan\u00ean s\u00eestema kamp\u00eetal\u00eesm\u00ea ew e ku hem\u00fb tevger\u00ean \u00eedeoloj\u00eek, siyas\u00ee \u00fb civak\u00ee y\u00ean dijber \u00fb alternat\u00eev di nav pergala xwe de bihel\u00eene \u00fb wan liberalize bike. Ji ber v\u00ea parastina nirx \u00fb destkeftiy\u00ean \u015fore\u015f\u00ea bi qas\u00ee \u015fore\u015f\u00ea bi xwe xwed\u00ee gir\u00eengiye \u00fb her\u00ee z\u00eade dive jin xwed\u00ee li nirx\u00ea \u015fore\u015f\u00ea derbikeve.<\/p>\n<p>Derbar\u00ea gir\u00eengiya \u015fore\u015fa zanista jin \u201cJineoloj\u00ee\u201d endama Navenda Jineoloj\u00ee Nofa El\u00ee \u00fb Jina entirnasyonal ya fam\u00een\u00eest Mariya Karlos ji rojnameya me re axiv\u00een.<\/p>\n<p>Nofa El\u00ee diyar kir ku zanista jin \u2018Jineoloj\u00ee\u2019 cara yekem di sala 2008\u2019an de ji aliy\u00ea R\u00eaber Apo ve hatiye derxistin \u00fb wiha got: \u201cJineoloj\u00ee yek ji zanist an ner\u00een\u00ean R\u00eaber Apo ku di derbar\u00ea civak\u00ea de daye. \u00db cara yekem di sala 2008\u2019an de, di pirt\u00fbka Sisyolojiya Azadiy\u00ea ya R\u00eaber Apo de hate p\u00ea\u015fniyarkirin. Mirov bi k\u00fbrahiyek\u00ea li v\u00ea zanist\u00ea dinere. R\u00eaber Apo dib\u00eaje wek\u00ee hem\u00fb zanistan, di zanist\u00ean civak\u00ee de j\u00ee vegotin\u00ean zilamtiy\u00ea mohra xwe l\u00ea dane, \u00e7awa ku rast\u00ee \u00fb heq\u00eeqeta \u00e7\u00een, desthilatdar\u00ee, zayendparest\u00ee, ku\u015ftin \u00fb hovit\u00ee hatiye ve\u015fartin, sitat\u00fbya rastiy\u00ea jin\u00ea j\u00ee 40 caran ve\u015fart\u00ee maye, lewra da xuyarkirin ku di dewsa fam\u00een\u00eezm\u00ea de, zanista jineoloj\u00ee were li dar xistin.\u201d<\/p>\n<p><strong>\u2018Me \u015fore\u015f\u00ea bi jin\u00ea dest p\u00ea kir \u00fb em \u00ea bi jin\u00ea j\u00ee serbikevin\u2019<\/strong><\/p>\n<p>Nofa El\u00ee an\u00ee ziman ku R\u00eaber Apo jiyan p\u00ea\u015fk\u00ea\u015f\u00ee jin\u00ea kiriye \u00fb wiha got: \u201cEm nikarin b\u00eajin ku R\u00eaber Apo ten\u00ea zanistek p\u00ea\u015fk\u00ea\u015f\u00ee jin\u00ea kir, l\u00ea jiyan da jin\u00ea. Ji ber heta roja me ya \u00eero j\u00ee, di hem\u00fb zanistan de jin tuneye. M\u00eenak felsefe dib\u00eaje; jin zilam\u00ea k\u00eame, zanist dib\u00eaje; jin aqil\u00ea w\u00ea ji y\u00ea zilam k\u00eamtire, ol dib\u00eaje; jin ji pars\u00fby\u00ea m\u00ear hatiye afrandin, ev ner\u00een\u00ean cuda cuda di derbar\u00ea jin\u00ea de hatine p\u00ea\u015fxistin \u00fb bi hezar\u00ea salan li derdor\u00ea jiyana jin\u00ea hatine me\u015fandin. L\u00ea R\u00eaber Apo li dij\u00ee v\u00ea yek\u00ea derkert \u00fb got &#8220;Jin jiyan \u00fb y\u00ea ku jiyan\u00ea diafir\u00eene, xwe\u015fdike \u00fb xwed\u00ee zaniste jine, ji bo w\u00ea jineoloj\u00ee p\u00ea\u015fk\u00ea\u015f\u00ee jin\u00ea kir \u00fb gelek ner\u00eenan di derbar\u00ea jin\u00ea de dib\u00eaje; Jin n\u00eev\u00ea civak\u00ea ye \u00fb n\u00eev\u00ea din j\u00ee perwerde dike, hem jina azad civaka azad e, civaka jin\u00ean w\u00ea ne azad bin, ew civak nikare azad be, ji ber azadiya civak\u00ea bi azadiya jin\u00ea ye. Ner\u00een\u00ean R\u00eaber Apo ji bo jin\u00ea gelek\u00ee giranb\u00fbhane. R\u00eaber Apo ji ti\u015fta her\u00ee bi\u00e7\u00fbk heya her\u00ee mezin jin daye p\u00ea\u015f, gelek \u015fore\u015f li c\u00eehan\u00ea p\u00eak hatin, l\u00ea jin her dem li j\u00ear b\u00fb, l\u00ea R\u00eaber Apo got; Heger me \u015fore\u015f di jin\u00ea de winda kiriye em\u00ea ji jin\u00ea dest p\u00ea bikin \u00fb bi jin\u00ea biserkevin.\u201d<\/p>\n<p><strong>\u2018\u015eore\u015fa jin\u00ea derfeta ji jina azd\u00eexwaz re afrandin\u2019<\/strong><\/p>\n<p>Mariya Karlos di heman \u00e7ar\u00e7ovey\u00ea de diyar kir ku ev n\u00eaz\u00ee salek\u00ea ye ew hatiye Rojava \u00fb wiha got: \u201cEz li Rojava di nava kar \u00fb xebat\u00ean cuda de kar dikim. Beriya ku ez b\u00eam Rojava min \u015fore\u015fa Rojava \u00fb fikir \u00fb felsefeya R\u00eaber Apo k\u00eamek\u00ee nas dikir, di heman dem\u00ea de m\u00een h\u00ees kirib\u00fb ku jin\u00ean kurd li dij\u00ee \u00e7etey\u00ean DAI\u015e\u2019\u00ea \u015fer kirine, l\u00ea ne bi k\u00fbrah\u00ee min ev yek nas kirib\u00fb. Lewra min xwest ez ji n\u00eaz ve weke jineke elternat\u00eef v\u00ea yek\u00ea ba\u015f nas bikim. L\u00ea dema ku ez hatim derfet heb\u00fb ji bo naskirina \u015fore\u015fa jin\u00ea. Ev \u015fore\u015f di rastiya xwe de, \u00e7areseriye ji bo pirsgir\u00eak\u00ean jin\u00ean c\u00eehan\u00ee. Ji ber ev \u015fore\u015fek\u00ee mirovahiy\u00ea ye, him t\u00eako\u015f\u00eenek\u00ee ji bo mef\u00ea jin\u00ea ye. \u00db di van 12\u2019e sal\u00ean \u015fore\u015f\u00ea de gelek guhertin\u00ean mezin ji h\u00eala jin\u00ea ve, ne di h\u00eala \u015fekl\u00ee l\u00ea di seranser de p\u00eak hatin. Ji ber jin beriya \u015fore\u015f\u00ea ji bo pespekt\u00eeva jiyana xwe ten\u00ea di hundir\u00ea \u00e7ar d\u00eewaran de b\u00fb, l\u00ea pi\u015ft\u00ee \u015fore\u015f\u00ea \u00fb bi saya fikir \u00fb felsefeya R\u00eaber Apo derfeta ji bo jineke cuda hat afrandin. \u00a0Bi taybet\u00ee zanista jin jineoloj\u00ee ji b\u00fb min gelek\u00ee gir\u00een \u00fb bi wateye, ji ber s\u00eestema l\u00eebiral \u00fb kap\u00eetal\u00eest dib\u00eaje; jin dikare azad be, ger ew wek\u00ee zilam be, l\u00ea di zanista jin jineoloj\u00ee de min nas kir ku ji bo jiyaneke azad \u00fb wekhev p\u00eaw\u00eeste em t\u00eabiko\u015fin.\u201d<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\" wp-image-74001 aligncenter\" src=\"https:\/\/ronahi.net\/ku\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/\u0627\u0644\u062a\u0642\u0627\u0637-1-300x259.png\" alt=\"\" width=\"434\" height=\"375\" srcset=\"https:\/\/ronahi.net\/ku\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/\u0627\u0644\u062a\u0642\u0627\u0637-1-300x259.png 300w, https:\/\/ronahi.net\/ku\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/\u0627\u0644\u062a\u0642\u0627\u0637-1.png 733w\" sizes=\"auto, (max-width: 434px) 100vw, 434px\" \/><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Ronaz Sil\u00eaman\/Qami\u015flo Endama Navenda Jineoloj\u00ee Nofa El\u00ee \u00fb Jina enternasyonal ya fam\u00een\u00eest Mariya Karlos diyar kirin ku tevahiya ol, zanist \u00fb felsefeyan jin b\u00ea maf \u00fb h\u00eaz d\u00eetin, l\u00ea R\u00eaber Apo ji bo jin\u00ea \u015fore\u015fek li dar xist \u00fb wiha dib\u00eaje; Jin jiyane \u00fb y\u00ea jiyan\u00ea j\u00ee diafir\u00eene jine. Zanista jin jineoloj\u00ee zanista \u015fore\u015fa jin\u00ea [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":73998,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"jnews-multi-image_gallery":[],"jnews_single_post":[],"jnews_primary_category":[],"jnews_social_meta":[],"jnews_override_counter":[],"jnews_post_split":[],"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-73997","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-uncategorized"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/73997","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=73997"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/73997\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":74002,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/73997\/revisions\/74002"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/73998"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=73997"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=73997"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=73997"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}