{"id":71546,"date":"2024-08-05T13:52:14","date_gmt":"2024-08-05T11:52:14","guid":{"rendered":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/?p=71546"},"modified":"2024-08-05T13:52:14","modified_gmt":"2024-08-05T11:52:14","slug":"helbestvane-welatperwer-serko-bekes","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/?p=71546","title":{"rendered":"Helbestvan\u00ea welatperwer: \u015e\u00earko B\u00eakes"},"content":{"rendered":"<p><strong>Navenda N\u00fb\u00e7eyan<\/strong><\/p>\n<p>Helbestvan\u00ea nav \u00fb deng y\u00ea Kurd \u015e\u00earko B\u00eakes helbestvanek y\u00ea serdem\u00ea b\u00fb ku bi helbest\u00ean xwe xizmet ji bo huner \u00fb d\u00eeroka gel\u00ea Kurd dikir. Gelek berhem ji bo civaka xwe li pey xwe hi\u015ft.<\/p>\n<p>11 sal bi ser wefata helbestvan\u00ea bi nav \u00fb deng y\u00ea Kurd \u015e\u00earko B\u00eakes re derbas dibe. \u015e\u00earko B\u00eakes kur\u00ea helbestvan\u00ea bi nav \u00fb deng y\u00ea Kurd Fay\u00eeq B\u00eakese ku di 2\u2019\u00ea Gulana 1940\u2019an de li Taxa Guyjer a bajar\u00ea Sil\u00eamaniy\u00ea ji dayik b\u00fbye. \u015e\u00earko B\u00eakes dema 8 sal\u00ee b\u00fb, bav\u00ea w\u00ee di sala 1948\u2019an de wefat dike.<\/p>\n<p>Zarokt\u00ee \u00fb ciwaniya B\u00eakes tej\u00ee zehmet\u00ee \u00fb \u00ea\u015f derbaz b\u00fb, di aliy\u00ea abor\u00ee de j\u00ee zehemtiy\u00ean mezin ki\u015fand. Bi gelek zehemetiyan re B\u00eakes qonaxa dibistan\u00ea ya amadey\u00ee temam kir. B\u00eakes yekem helbesta xwe di 17 saliy\u00ea de diniv\u00eese \u00fb ev helbesta xwe di rojnameya Jin de belav kir. B\u00eakes di sala 1969\u2019an de li gel Nesr\u00een Mirza di zewice.<\/p>\n<p>Di sala 1965\u2019an de dibe p\u00ea\u015fmerge \u00fb di radyoya Deng\u00ea Kurdistan\u00ea de li \u015eikefta Serd\u00eaman a Ba\u015f\u00fbr\u00ea Kurdistan\u00ea dest bi kar dike. Ev \u015fikefta n\u00eaz\u00ee k\u00eelometreyek ji r\u00eaya navnetew\u00ee d\u00fbre. Li gor\u00ee diyardeyan ev \u015fikeft dikeve n\u00eaz\u00eek Gund\u00ea \u015e\u00eenawew ya bajarok\u00ea Qer\u00ea ya nav\u00e7eya \u00c7oman\u00ea ya par\u00eazgeha Hewl\u00ear\u00ea.<\/p>\n<p>Di sala 1968\u2019an de yekem pirt\u00fbka bi nav\u00ea \u2018Tir\u00eefey Helbest\u2019 li Bexda \u00e7ap dike. Di sala 1970 \u2018an de \u00e7end helbest bi nav \u00fb deng y\u00ean w\u00ea serdem\u00ea ku bangewaz\u00ee ji bo guhertina di helbest\u00ean Kurd\u00ee de dike \u00fb cureya helbest\u00ean n\u00fb y\u00ea Kurd\u00ee belav kir.<\/p>\n<p>Di sala 1987\u2019an de li Sw\u00ead \u2018Xelata Tuxulsk\u00ee\u2019 ji dest\u00ea Serokwez\u00eer\u00ea w\u00ea dem\u00ea y\u00ea Sw\u00ead\u00ea \u00cegvar Kalrisunewe werdigre.\u00a0 Di sala 1992\u2019an de ji Sw\u00ead\u00ea vedigere Her\u00eama Kurdistan\u00ea, di w\u00ea sal\u00ea de dibe Wez\u00eer\u00ea Rew\u015fenb\u00eer\u00ee y\u00ea Hik\u00fbmeta Her\u00eama Kurdistan\u00ea. Ev yek j\u00ee yekem kab\u00eeneya Hik\u00fbmeta Her\u00eama Kurdistan\u00ea dihat avakirin. Pi\u015ftre Serok\u00ea Hik\u00fbmeta Her\u00eama Kurdistan\u00ea y\u00ea w\u00eadem\u00ea ji l\u00eesteya PDK\u2019\u00ea Franso Her\u00eer\u00ee biryara girtina Rojnameya Welat dide. Li hember\u00ee v\u00ea biryar\u00ea \u015e\u00earko B\u00eakes di sala 1993\u2019\u00ea de dest ji kar berda.<\/p>\n<p>B\u00eakes li Ekntelociyay\u00ee Amer\u00eeka \u00fb Kanaday\u00ea xwendiye. Di sala 1998\u2019an de bi r\u00eaya heval \u00fb jimarek kes \u2018Dezgeha \u00e7ap \u00fb\u00a0 We\u015fan\u00ea ya Serdem\u2019 li bajar\u00ea Sil\u00eamaniy\u00ea damezirand. Ev dezgeha \u00e7ap \u00fb We\u015fan\u00ea ya Serdem\u00ea heya niha j\u00ee li bajar\u00ea Sil\u00eamaniy\u00ea xizmet\u00ea ji welat\u00ee \u00fb kesayetiyan re dike. Di nava Dezgeh\u00ea de h\u00eena j\u00ee cih\u00ea B\u00eakes wek xwe maye \u00fb t\u00fb deskar\u00ee j\u00ee l\u00ea nahatiye kirin.<\/p>\n<p>Di dema komploya navnetew\u00ee ya li dij\u00ee R\u00eaber\u00ea Gel\u00ea Kurd Abdullah Ocalan de, li sala 1999\u2019an de \u015e\u00earko B\u00eakes qes\u00eedeyek li ser R\u00eaber Apo diniv\u00eese \u00fb wiha dib\u00eaje; \u201cEv der Sil\u00eamani ye, ev \u00e7end roj e xemg\u00eeniyeke mezin li ser v\u00ee bajar\u00ee heye. Li ber \u00e7av\u00ean c\u00eehan\u00ea R\u00eaber Apo girtin, l\u00ea nekar\u00een ruh\u00ea kurdan tesl\u00eem bigirin. Amed\u00ea \u00e7awa ji Sil\u00eamaniy\u00ea diqet\u00eenin, Newroz \u00e7awa b\u00ea agir dibe? Gola Wan\u00ea \u00e7awa dikarin ziwa bikin? Ev der Sil\u00eamaniy\u00ea ye, hem\u00fb dil\u00ean v\u00ee bajar\u00ee wek s\u00eava darek\u00ea dilerizin, ji b\u00eakesiya gelek\u00ee re xemg\u00een dibin. Ev xemginiyeke netewey\u00ee ye, min xewna perperokek\u00ee d\u00eet. Ez digirim \u00fb \u00e7av\u00ean min li Amed\u00ea ye.\u201d<\/p>\n<p>Di sala 2001\u2019an de navenda \u00e7ap \u00fb ragihandin\u00ea \u2018Xak\u2019 xelata Helbestvan P\u00eerem\u00ear didin B\u00eakes. Di sala 2009\u2019an de gi\u015ft\u00ee berhem\u00ean B\u00eakes li ser 8 hezar r\u00fbpelan hat \u00e7apkirin.<\/p>\n<p>B\u00eakes helbestvanek nav \u00fb deng y\u00ea moderin y\u00ea Kurde ku xwed\u00ee \u00e7end helbest \u00fb d\u00eewan e. Helbest\u00ean B\u00eakes bi gelek ziman\u00ean c\u00eehan\u00ee hatiye werger kirin. Helbest\u00ean B\u00eakes her\u00ee z\u00eade qala Ni\u015ft\u00eeman, welatpar\u00eaz\u00ee, av, xak \u00fb xwe\u015fikb\u00fbna Kurdistan\u00ea kiriye.<\/p>\n<p>B\u00eakes xwediy\u00ea gelek ezm\u00fbn\u00ean cuda b\u00fb, gelek niv\u00ees, helbest, \u015fano, w\u00eane \u00fb destan niv\u00eesiye. Bi van niv\u00ees\u00ean xwe \u00ea\u015f \u00fb zoriy\u00ean ki\u015fand\u00ee aniye ser ziman.<\/p>\n<p><strong>\u015e\u00earko B\u00eakes z\u00eadetir\u00ee 30 d\u00eewan \u00fb pirt\u00fbk\u00ean helbest\u00ean xwe belav kiriye ku y\u00ean her\u00ee berbi\u00e7av ev in:<\/strong><\/p>\n<p>Xa\u00e7 \u00fb Mar \u00fb Rojjim\u00ear\u00ee \u015ea\u00eer\u00eak<\/p>\n<p>Derbend\u00ee Pep\u00fble<\/p>\n<p>Rengdan<\/p>\n<p>Kurs\u00ee<\/p>\n<p>Goristan\u00ee \u00c7irakan<\/p>\n<p>\u00casta Ki\u00e7\u00eak N\u00ee\u015ftimanime<\/p>\n<p>Pirt\u00fbka w\u00ee ya her\u00ee daw\u00ee j\u00ee \u201cBilez\u00eene-Vaye mirin gih\u00ee\u015ft\u201d b\u00fb.<\/p>\n<p>Hinek ji helbest\u00ean \u015e\u00earko B\u00eakes bi Ereb\u00ee, Tirk\u00ee, Faris\u00ee, \u00ceng\u00eel\u00eez\u00ee, Sw\u00ead\u00ee, Danimark\u00ee, Frans\u00ee, \u00cetal\u00ee \u00fb Alman\u00ee hatine wergerandin.<\/p>\n<p>\u015e\u00earko B\u00eakes di sala 1999\u2019an de di 15\u2019\u00ea Sibat\u00ea de dema R\u00eaber Abdullah Ocalan radest\u00ee Tirkiyey\u00ea hat kirin, di ekran\u00ean Med TV de ev helbest q\u00eariya: \u201cEv der Sil\u00eaman\u00ee ye, ev \u00e7end roj e xemginiyeke mezin li ser v\u00ee bajar\u00ee heye. Li ber \u00e7av\u00ean c\u00eehan\u00ea Abdullah Ocalan girtin, l\u00ea nekar\u00een ruh\u00ea kurdan tesl\u00eem bigirin. Amed\u00ea \u00e7awa ji Sil\u00eamaniy\u00ea diqet\u00eenin, Newroz \u00e7awa b\u00ea agir dibe? Gola Wan\u00ea \u00e7awa dikarin ziwa bikin? Ev der Sil\u00eamaniy\u00ea ye, hem\u00fb dil\u00ean v\u00ee bajar\u00ee wek s\u00eaveke darek\u00ea dilerizin, ji b\u00eakesiya gelek\u00ee re xemg\u00een dibin. Ev xemginiyeke netewey\u00ee ye, min xewna perperokek\u00ee d\u00eet. Ez digir\u00eem \u00fb \u00e7av\u00ean min li Amed\u00ea ye.\u201d<\/p>\n<p>\u2018Li Bakur agir\u00ea \u015fore\u015f\u00ea\u2019<\/p>\n<p>Helbestvan \u00fb Niv\u00eeskar\u00ea kurd \u015e\u00earko B\u00eakes li ser grev\u00ean bir\u00e7ib\u00fbn\u00ea y\u00ean girt\u00eegeh\u00ean Bakur\u00ea Kurdistan\u00ea ji bo tecr\u00eeda li ser R\u00eaber\u00ea Apo daw\u00ee bibe j\u00ee wiha diq\u00ear\u00ee: \u201cLi Bakur agir\u00ea \u015fore\u015f\u00ea bilind dibe. Beden\u00ean bir\u00e7\u00ee n\u00ee\u015fan dan ku Kurd bi \u015fer \u00fb zextan naqedin.\u201d<\/p>\n<p>B\u00eakes di 4\u2019\u00ea Tebaxa sala 2013\u2019an de li paytexta Sw\u00ead\u00ea Stokholm\u00ea ji ber nexwe\u015fiya pence\u015f\u00ear\u00ea wefat dike. Li ser wesyeta B\u00eakes cenazey\u00ea w\u00ee li Parka Azad\u00ee ya li Sil\u00eamaniy\u00ea hate ve\u015fartin.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Navenda N\u00fb\u00e7eyan Helbestvan\u00ea nav \u00fb deng y\u00ea Kurd \u015e\u00earko B\u00eakes helbestvanek y\u00ea serdem\u00ea b\u00fb ku bi helbest\u00ean xwe xizmet ji bo huner \u00fb d\u00eeroka gel\u00ea Kurd dikir. Gelek berhem ji bo civaka xwe li pey xwe hi\u015ft. 11 sal bi ser wefata helbestvan\u00ea bi nav \u00fb deng y\u00ea Kurd \u015e\u00earko B\u00eakes re derbas dibe. \u015e\u00earko [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":71547,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"jnews-multi-image_gallery":[],"jnews_single_post":[],"jnews_primary_category":[],"jnews_social_meta":[],"jnews_override_counter":[],"jnews_post_split":[],"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-71546","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-uncategorized"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/71546","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=71546"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/71546\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":71548,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/71546\/revisions\/71548"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/71547"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=71546"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=71546"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=71546"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}