{"id":7057,"date":"2018-08-11T05:31:36","date_gmt":"2018-08-11T05:31:36","guid":{"rendered":"http:\/\/ronahi.net\/ku\/?p=7057"},"modified":"2018-08-11T05:31:36","modified_gmt":"2018-08-11T05:31:36","slug":"jiyan-u-mirina-li-sirguniye-aram-tigran","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/?p=7057","title":{"rendered":"Jiyan \u00fb mirina li sirg\u00fbniy\u00ea; Aram T\u00eegran"},"content":{"rendered":"<p><strong>Aram T\u00eegran ji welat\u00ea xwe d\u00fbr li sirg\u00fbniy\u00ea hate din\u00ea \u00fb li sirg\u00fbniy\u00ea j\u00ee ji din\u00ea ko\u00e7 kir. Aram T\u00eegran z\u00eadey\u00eeya temen\u00ea xwe da muz\u00eeka kurd\u00ee. Bi stran\u00ean xwe \u00ea\u015f \u00fb derd\u00ean kurdan parve kir. B\u00fb pira di navbera gel\u00ea Kurd \u00fb Ermen.<\/strong><\/p>\n<p>Aram\u00ea D\u00eekran (wek\u00ee Aram\u00ea T\u00eegran j\u00ee t\u00ea naskirin; nav\u00ea w\u00ee y\u00ea rast Aram Mel\u00eekyan), hunermendek\u00ee Ermen\u00ee ye ku bi Kurd\u00ee \u00fb Ermen\u00ee distr\u00ea. Di sala 1934\u2019an de li bajar\u00ea Qami\u015floy\u00ea hatiye din\u00ea. Aram\u00ea D\u00eekran di roja 8\u2019\u00ea tebaxa 2009\u2019an de li At\u00eenay\u00ea (Yewnanistan) \u00e7\u00fb ser dilovaniya xwe.<br \/>\nGotineke bav \u00fb kalan heye wiha dib\u00eaje: \u201cTen\u00ea deng \u00fb huner dim\u00eenin \u00fb nemirin\u201d. Ji m\u00eaj de ye ku nermiya deng\u00ea tij\u00ee his \u00fb xwe\u015f y\u00ea Aram\u00ea D\u00eekran di nava civata Kurdan de t\u00ea bih\u00eestin. Li Kurdistan\u00ea kes\u00ea ku deng\u00ea tij\u00ee \u00ea\u015fq \u00fb ev\u00een y\u00ea w\u00ee nebih\u00eestibe, tine ye. Yek ji deng\u00ean ku hertim para kurd\u00ee ya Radyoya \u00car\u00eevan\u00ea di nava Kurd\u00ean her \u00e7ar per\u00e7\u00ean Kurdistan\u00ea de dide guhdar kirin, deng\u00ea zelal \u00ea Aram\u00ea D\u00eekran e.<br \/>\nDeng \u00fb awaz\u00ean hunermend\u00ean m\u00eena Dawud\u00ea Xelo, Sosika Simo, Kaw\u00ees Axa, Karap\u00eat\u00ea Xa\u00e7o,Mihemed Arif\u00ea Ciz\u00eer\u00ee, \u015eeroy\u00ea Biro, Ey\u015fe \u015ean, Hesen\u00ea Ciz\u00eer\u00ee, Asl\u00eeka Qadir, Nesr\u00een \u015e\u00earwan, Mec\u00eed\u00ea Sil\u00eaman, Re\u015f\u00eed\u00ea Baso, Meryem Xan, Fatma \u00cesa, Belga Qadir, Zad\u00eena \u015fakir, Aram\u00ea D\u00eekran \u00fb hwd\u2026 her roj z\u00eadetir guhdar\u00ean Radyoya \u00car\u00eevan\u00ea z\u00eadetir dikirin.<br \/>\nL\u00ea di v\u00ea nav\u00ea de pirsa her\u00ee gir\u00eeng ji bo Kurdan ev b\u00fb ku Aram T\u00eegran\u00ea Ermen\u00ee \u00e7awa wiha ji dil \u00fb bi \u015fewatek tij\u00ee soz dikare stran\u00ean kurd\u00ee bixw\u00eene? \u00c7awa dikare wiha li ser bedewiya de\u015ft, zozan, dol \u00fb newal, m\u00earxas \u00fb eg\u00eed\u00ean Kurdan bistir\u00ea? Aram k\u00ee ye ku neketiye bin bandora siyaseta wan xw\u00eenmij\u00ean ku hertim dahola neyartiya likurd \u00fb Ermeniyan l\u00eadixistin \u00fb neteweya kurd bi w\u00ea h\u00eend\u00ea tawanbar dikirin ku di ferman \u00fb qirkirina Ermeniyan de li rex Osmaniy\u00ean xwinxwar, cih girtine ? L\u00ea famkirina siyaseta \u00e7ewta dagirker\u00ean Kurdistan\u00ea ji m\u00eaj de b\u00fb ku di malbata Aram\u00ea mirovhez de hatib\u00fb famkirin. Aram T\u00eegran bixwe di v\u00ea derbar\u00ea de wiha dib\u00eaje:<br \/>\n\u201cBav\u00ea min j\u00ee m\u00eena gelek Ermeniy\u00ean din di \u00e7ax\u00ea tevkujiya Ermeniyan de bi riya Kurdan ji ku\u015ftina bi dest\u00ea Tirkan hat rizgar kirin. Ji bona w\u00ea j\u00ee hertim ji min re wiha digot: Kur\u00ea min qedir \u00fb q\u00eemet\u00ea gel\u00ea kurd bizanibe, Kurdan ji b\u00eera neke. Keda wan li ser min pirr e, zehmet\u00ee \u00fb xiw\u00eadana wan li ser min pirr e. Ewan min xwed\u00ee kirine \u00fb ger h\u00fbn \u00e7ar bira \u00fb du xw\u00ee\u015fik v\u00ea gav\u00ea li ser r\u00fby\u00ea din\u00ea dij\u00een bi x\u00eara Kurdan e ku h\u00fbn dij\u00een. Heke dijmin min biku\u015fta, h\u00fbn j\u00ee nedihatin r\u00fby\u00ea dinyay\u00ea. Ew axay\u00ea kurd ku \u00e7end salan bi nih\u00ean\u00ee ez di mala xwe de xwed\u00ee kirim \u00fb pi\u015ft re ez \u015fandim Binxet\u00ea (Rojavay\u00ea Kurdistan\u00ea), jiyana me rizgar kir \u00fb bi x\u00eara wan v\u00ea gav\u00ea h\u00fbn li r\u00fby\u00ea din\u00ea dij\u00een. Ji bona w\u00ea j\u00ee div\u00ea h\u00fbn v\u00ea keda wan qet ji b\u00eera nekin. Bi stran\u00ean xwe ziman\u00ea kurd biqedir\u00eene \u00fb van helbest\u00ean ku ez didime te bike stran\u00ean xwe\u015f. Tu bixwe j\u00ee bibe dostek ba\u015f ji Kurdan re \u00fb keda wan ticar\u00ee ji b\u00eera neke.\u201d<br \/>\nBi v\u00ee away\u00ee Aram, li herder\u00ea bi biray\u00ean xwe y\u00ean kurd re j\u00ee \u00fb \u015f\u00eereta bav\u00ea xwe y\u00ea emeknas heya roja \u00eero j\u00ee ji b\u00eera nekiriye. Heya roja \u00eero j\u00ee li ser v\u00ea r\u00eaya d\u00fbr \u00fb dir\u00eaj Aram\u00ea h\u00eaja dime\u015fe. Sala1966\u00b4an gelek Ermeniy\u00ean ku li welat\u00ea S\u00fbriy\u00ea dij\u00een, veger\u00een welat\u00ea bav \u00fb kal\u00ean xwe Ermenistan\u00ea. Li wir b\u00fb ku Aram bi hevkariya Xel\u00eel Muradov ku berpirsyar\u00ean be\u015f\u00ea kurd ya radyoy\u00ea b\u00fbn, bi awayek\u00ee berfireh dest bi kar\u00ea xwe y\u00ea stranb\u00eajiy\u00ea kir. Carek din j\u00ea re hat \u00eesbat kirin ku kurd li her der\u00ea m\u00earan\u00ee \u00fb m\u00eavanperweriya xwe wenda nakin. Li wir b\u00fb ku Aram\u00ea ev\u00eendar\u00ea stir\u00een \u00fb awaz\u00ean kurd\u00ee bi hevkariya Cem\u00eela Cel\u00eel \u00fb Kerem\u00ea Seyad b\u00eatir ket nava deryaya stran\u00ean kurd\u00ee \u00fb bi melevantiya di nava v\u00ea deryaya b\u00eabin de b\u00fb hosta \u00fb \u015fehrezayek\u00ee pispor. Helbet Aram rih\u00ea kurd\u00eetiy\u00ea \u00fb hezkirina ziman\u00ea kurd\u00ee ji bav \u00fb diya xwe girtine ku hertim di nava mal\u00ea de bi hevre bi ziman\u00ea kurd\u00ee diaxiv\u00een \u00fb behsa bextere\u015fiy\u00ean kurd\u00ee \u00fb Ermeniyan dikirin.<br \/>\nR\u00eabaz huner\u00ee \u00fb naveroka stran\u00ean Aram D\u00eekran b\u00eatir v\u00ea rastiy\u00ea bi me didin zan\u00een ku ew bi \u015fiyar\u00ee xebitiye \u00fb ji hunera resen hezkiriye. Awaz \u00fb helbest\u00ean w\u00ee ji nava dil\u00ea civata Kurdan derketine. Kiye ku strana \u201cBilbilo\u201d nebih\u00eese \u00fb Kurdistana bindest \u00fb bextre\u015fiy\u00ean gel\u00ea Kurd\u00ee li ber \u00e7av\u00ean w\u00ee zind\u00ee nebin? K\u00eejan ev\u00eendar e ku strana \u201cKe\u00e7\u00ea ji bona te ez d\u00een im\u201d bibh\u00eese \u00fb h\u00easr\u00ean ev\u00eendariya bi \u015fewat nebar\u00eene?<br \/>\n\u201cStran\u00ean Hey lo lo delal\u201d, \u201c\u015eev \u00e7\u00fb\u201d, \u201c\u00c7iyay\u00ea Gabar\u00ea\u201d, \u201cZ\u00eelan\u201d, \u201cDi\u00e7im-di\u00e7im\u201d, \u201cBi hesreta \u00car\u00eevan\u00ea\u201d, \u201c\u00c7il-\u00e7il kez\u00ee\u201d, \u201cEy welato em heliyan\u201d, \u201cElmasa min ji ders\u00ea t\u00ea\u201d, \u201cAx d\u00ea \u00fb bav\u00ea me\u201d \u00fb bi dehan stran\u00ean din bi riya Aram D\u00eekran ketin ser ziman\u00ea gel \u00fb ji Kurdan re b\u00fbn heb\u00fbnek netew\u00ee ku di nava r\u00fbpel\u00ean d\u00eeroka huner\u00ea de nay\u00ean wenda kirin.<br \/>\nBi serhev de mirov dikare b\u00eaje ku naveroka stran\u00ean hunermend Aram\u00ea D\u00eekran p\u00eanaseya hunermend\u00ee, kesayet\u00ee \u00fb dilpakiya w\u00ee ne. Bedewiya erdnigariya Kurdistan\u00ea, dewlemendiya ziman, stran \u00fb bi gi\u015ft\u00ee kultura Kurdan, heza ji bo azad\u00ee \u00fb serxweb\u00fbna Kurdistan\u00ea, p\u00eakan\u00eena biratiya Kurd \u00fb Ermeniyan, ev\u00eena ji bo Ger\u00eela \u00fb \u015fervan\u00ean riya bi \u015fan \u00fb \u015ferefa azadiy\u00ea, ev\u00eena ji bo mirovantiy\u00ea, canfedayiya eg\u00eed \u00fb leheng\u00ean Kurdistan\u00ea ku bi netirs\u00ee can\u00ea xwe feda kirin, wefadar\u00ee \u00fb emeknas\u00ee \u00fb hwd\u2026 tev kevir \u00fb binax\u00ea stran\u00ean Aram D\u00eekran p\u00eakt\u00eenin.<br \/>\nBi salaye ku ew wek dergevanek\u00ee xwendingeha hunera Kurdistan\u00ea bi deng\u00ea xwe y\u00ea germ \u00fb nerm dewlemendiya lor\u00eek, stran \u00fb ziman\u00ea \u015fir\u00een \u00ea Kurd\u00ee bi b\u00eera herkes\u00ee t\u00eene. Aram b\u00fbye n\u00ee\u015fana demokrasiya di navbera gel\u00ean Rojhilata Nav\u00een de.<br \/>\nDema ku ji sala 1915\u2018an \u00fb p\u00eade jenos\u00eeda li dij\u00ee gel\u00ea Ermen, Kurdan gelek ji wan di nava dil\u00ea xwe de ve\u015fartin. Kurdan nedikar\u00een bib\u00eenin ku neviy\u00ean Mongolan li ber \u00e7av\u00ean wan biray\u00ean wan bikujin.<br \/>\nHerkes nikare muz\u00eek\u00ea bi guhdar\u00ean xwe bide hezkirin. Ger hunermend bi deng \u00fb awaz\u00ean xwe di v\u00ee kar\u00ee de biser nekeve, nikare muz\u00eeka xwe m\u00eena xwarina rih\u00ea mirovan, p\u00ea\u015fk\u00ea\u015f\u00ee gel bike. Di v\u00ee kar\u00ee de Aram mamostayek\u00ee j\u00eer e \u00fb dizane \u00e7awa hest \u00fb his\u00ean gel biliv\u00eene. Ji bona w\u00ea j\u00ee mamosta Aram\u00ea D\u00eekran di derbar\u00ea huner \u00fb hunermendiy\u00ea de wiha dib\u00eaje:<br \/>\n\u201cGava em dib\u00eajin huner, du wate ji huner\u00ea t\u00ean ber \u00e7av: Ya yek\u00ea huner\u00ea j\u00ea dert\u00ea mer\u00eefet \u00fb ya duduyan hunera sazbend\u00ee \u00fb kilamb\u00eajiy\u00ea. Di nava van \u00e7end salan de huner\u00ea rih daye min, nehi\u015ft ku ez z\u00fb \u00eaxtiyar bibim \u00fb min hertim xwe di nava gel de d\u00eet.\u201d<br \/>\nAram hunermendek\u00ee bexteware. Ji ber ku w\u00ee di nava civak\u00ea de dilxwe\u015f\u00ee p\u00eak aniye \u00fb mirov\u00ean hunerdost bi can \u00fb dil ji w\u00ee raz\u00eene. Hunera w\u00ee bi h\u00eazek b\u00eadaw\u00ee di nava gel de hatiye pejirandin.<br \/>\nKilam\u00ean Aram y\u00ean ev\u00eendariy\u00ea rew\u015fa sosyoloj\u00ee \u00fb kilam\u00ean siyas\u00ee j\u00ee rew\u015fa siyas\u00ee ya gel\u00ea Kurd didin nasandin. Mamostay\u00ea me Aram T\u00eekran bi pirens\u00eeb\u00ean xwe y\u00ean exlaq\u00ee \u00fb kesayetiya xwe ya bilind j\u00ee di nava Kurdan de xwed\u00ee r\u00fbmet \u00fb hurmeteke bilind e.<br \/>\nAram kur\u00ea D\u00eekran Mel\u00eekyan di sala 1934\u2019an de li Qam\u00ee\u015fl\u00ea di nava malbateke hejar de hat din\u00ea. Kar\u00ea xwe y\u00ea huner\u00ee bi ev\u00eenek tij\u00ee his \u00fb xwe\u015f\u00ee ji temen\u00ea 18 saliy\u00ea di nava dewat \u00fb \u015fahiy\u00ean Kurd \u00fb ErmenIyan de da destp\u00eakirin. Bav\u00ea w\u00ee di kar\u00ea stran gotin\u00ea de pir ew te\u015fw\u00eeq kir ku riya huner\u00ea bidom\u00eene. Sala 1966\u2019an bi malbata xwe re \u00e7\u00fbn Ermenistan\u00ea \u00fb heya sala 1985\u2019an di Radyoya \u00car\u00eevan\u00ea de m\u00eena xebatkarek\u00ee f\u00earm\u00ee xebit\u00ee.<br \/>\nDi sala 1990\u2019an de wek penaber \u00e7\u00ea Ewropay\u00ea. Di roja 8\u2019\u00ea tebaxa 2009\u2019an de li paytexta Yuna\u00eestan At\u00eenay\u00ea \u00e7\u00fb ser dilovaniya xwe.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Aram T\u00eegran ji welat\u00ea xwe d\u00fbr li sirg\u00fbniy\u00ea hate din\u00ea \u00fb li sirg\u00fbniy\u00ea j\u00ee ji din\u00ea ko\u00e7 kir. Aram T\u00eegran z\u00eadey\u00eeya temen\u00ea xwe da muz\u00eeka kurd\u00ee. Bi stran\u00ean xwe \u00ea\u015f \u00fb derd\u00ean kurdan parve kir. B\u00fb pira di navbera gel\u00ea Kurd \u00fb Ermen. Aram\u00ea D\u00eekran (wek\u00ee Aram\u00ea T\u00eegran j\u00ee t\u00ea naskirin; nav\u00ea w\u00ee y\u00ea rast [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":7058,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"jnews-multi-image_gallery":[],"jnews_single_post":[],"jnews_primary_category":[],"jnews_social_meta":[],"jnews_override_counter":[],"jnews_post_split":[],"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-7057","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-uncategorized"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/7057","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=7057"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/7057\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":7059,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/7057\/revisions\/7059"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/7058"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=7057"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=7057"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=7057"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}