{"id":69511,"date":"2024-06-12T09:33:56","date_gmt":"2024-06-12T07:33:56","guid":{"rendered":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/?p=69511"},"modified":"2024-06-12T09:33:56","modified_gmt":"2024-06-12T07:33:56","slug":"karmenden-metingeriye","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/?p=69511","title":{"rendered":"Karmend\u00ean M\u00eatingeriy\u00ea"},"content":{"rendered":"<p><strong>Far\u00fbk Sakik<\/strong><\/p>\n<p>Di van sal\u00ean daw\u00ee de pi\u015ft\u00ee hilbijartin\u00ean \u015faredariyan dewleta dagirker, karmend\u00ea xwe di\u015f\u00eene ser \u015faredariy\u00ean gel \u00fb desteser dikin. Ev dagirker\u00ee xwe disp\u00eare \u00e7anda \u2018Plana Islahkirina \u015eerq\u00ea\u2019.<\/p>\n<p>Pi\u015ft\u00ee \u015fer\u00ea yekem \u00ea c\u00eehan\u00ea li axa Anatoliya Tirkit\u00ee har b\u00fb. Ji bo netewek n\u00fb-pan Tirk\u00eezm\u00ea ava bikin ber\u00ea xwe dan netewey\u00ean dinan. Diviya wan tunebikirina. Netew\u00ean ku ne misliman b\u00fbn bihatina qirkirin y\u00ean ku Misliman b\u00fbn j\u00ee, wek Kurdan w\u00ea bihatina as\u00eem\u00eele kirin. Wisa j\u00ee kirin. Me di d\u00eerok\u00ea de ji aq\u00fbbeta Ermenan re \u015fahid\u00ee kir.<\/p>\n<p>Ji bo as\u00eem\u00eelasyona Kurdan j\u00ee di 25\u2019\u00ea \u00celona 1925\u2019an de planek bi nav\u00ea \u2018Plana Ishahkirina \u015eerq\u00ea\u2019 p\u00ea\u015fk\u00ea\u015f\u00ee meclis\u00ea kirin. Plan ji 5 be\u015f\u00ean sereke p\u00eakdihat. Di be\u015fa 4\u2019an de wiha dihat gotin: \u201cQedexekirina bikaran\u00eena ziman\u00ean ne-tirk\u00ee \u00fb qedexekirina \u00eestihdamkirina Kurdan di asta duyem\u00een de be j\u00ee.\u201d Diviya yek Kurdek neb\u00fbya mem\u00fbrek ji r\u00eaz\u00ea j\u00ee. Di dewsa mem\u00fbr\u00ean Kurd te r\u00eavebireyek ji kes\u00ean nijadperest \u00fb kes\u00ean Tirkb\u00fbn qeb\u00fbl kirine re were\u00a0 avakirin.<\/p>\n<p>Mufeti\u015f\u00ean \u00fbm\u00fbm\u00ee \u015fandin herem\u00ea. Ji xwe ev rapor j\u00ee ji aliy\u00ean wan ve hatib\u00fb amadekirin.<\/p>\n<p>\u00c7ima ser\u00ee li v\u00ea r\u00eabaz\u00ea as\u00eem\u00eelasyon\u00ea didan? Dixwestin tu ti\u015ftek a\u00eediyeta Kurd \u00fb Kurdistan\u00ea nem\u00eene. Ziman, govend, cil \u00fb berg, d\u00eerok, nav\u00ean gund \u00fb bajaran, nav\u00ean zarokan \u00fb hwd..<\/p>\n<p>Di plan\u00ea de dihat gotin ku Kurd van motiv\u00ean xwe y\u00ean netew\u00ee ji b\u00eer nekin di p\u00ea\u015feroj\u00ea de w\u00ea di h\u00eesyata w\u00ee de kurdb\u00fbn\u00ea carek dina z\u00eend\u00ee bibe. Div\u00ea ku bi dem\u00ea re nif\u015fa n\u00fb \u00ead\u00ee xwe wek Tirk bib\u00eene. Ev destp\u00eaka as\u00eem\u00eelasyon\u00ea b\u00fb.<\/p>\n<p>As\u00eem\u00eelasyona ku bi Plana Islahkirina \u015eerq\u00ea destp\u00eakirib\u00fb \u00ead\u00ee hatib\u00fb radaya ku plana wan biserbikeve. L\u00ea tevgera azadiy\u00ea bi t\u00eako\u015f\u00eenek salan \u00fb bi berd\u00eal\u00ean mezin p\u00ea\u015f\u00ee li v\u00ea yeke girt. Dest\u00fbr neda ku ev as\u00eem\u00eelasyon bigih\u00eeje armanca xwe.<\/p>\n<p>Pi\u015ft\u00ee siyaseta demokrat\u00eek, ji sala 1999\u2019an ve li Kurdistan\u00ea hin \u015faredar\u00ee bi dest ketin. Ev \u015faredar\u00ee \u015faredariy\u00ean gel b\u00fbn. Di r\u00eaveberiy\u00eade, gel j\u00ee c\u00eeh digirt. \u015earedariy\u00ean ku Kurdan bi dest dixistin, berevajiy\u00ea v\u00ea Plan\u00ea, xebat\u00ean ku netewa Kurd \u00fb Kurdistan\u00ea ji as\u00eem\u00eelasyon\u00ea diparastin dikirin. \u015earedariy\u00ean gel ji destp\u00eak\u00ea ve \u015fop\u00ean asimlasyon\u00ea paqij kirin \u00fb ji bo parastin \u00fb p\u00ea\u015fvexistina Kurd \u00fb Kurdistan xebat me\u015fandin. Di war\u00ea \u00e7and \u00fb ziman de p\u00ea\u015fketin\u00ea mezin \u00e7\u00eadib\u00fbn. Dewleta dagirker \u00fb qirker ev yek d\u00eetin. Dest bi \u00eari\u015fan kirin. Di destp\u00eak\u00ea de hin \u015faredar j\u00ee peywir girtin. L\u00ea \u015faredar\u00ee, \u015faredariy\u00ean gel b\u00fbn \u00fb xebatan j\u00ee dewam dikir. Di demek waha de Plana Islahkirina \u015eerq\u00ea \u00fb Mufet\u00ee\u015f\u00ean \u00dbm\u00fbm\u00ee hat b\u00eera wan.<\/p>\n<p>Di sala 2016\u2019an de di hedefa wan de \u015faredariy\u00ean gel heb\u00fbn. Mufet\u00ee\u015f\u00ean n\u00fb wek qey\u00fbm binavkirin. L\u00ea ew karmend\u00ean m\u00eat\u00eengeriy\u00ea b\u00fbn.<\/p>\n<p>\u00c7iqas \u015faredariy\u00ean gel heb\u00fbn desteser kirin. Karmend\u00ean xwe an\u00een li wan \u015faredariyan bic\u00eeh kirin. R\u00eaveber\u00ee ji gel hat girtin \u00fb radest\u00ee \u00e7eteyan kirin. \u00c7etey\u00ean di plan\u00ea de wek kes\u00ean xwe wek Tirk dibin, dikarin di r\u00eaveberiya herem\u00ea de c\u00eeh bigirin. \u00cero j\u00ee ji van kesan Kurd\u00ean \u00fb bi AKP\u2019\u00ea re tevdigeriyan.<\/p>\n<p>Me got ya, dema ku \u015faredariy\u00ean ketine dest gel, ji \u00e7and \u00fb ziman\u00ea Kurd\u00ee dest bi xebat\u00ean xwe kirin, van Karmend\u00ean M\u00eat\u00eenger j\u00ee di destp\u00eak\u00ea de \u00eari\u015f\u00ee van xebatan kirin.<\/p>\n<p>L\u00ea w\u00ea tucar\u00ee bi ser nekevin. Bi t\u00eako\u015f\u00eena tevgera azadiya Kurdistan\u00ea re, \u00ead\u00ee rihek netew\u00ee hatiye afirandin. \u00cad\u00ee plana wan a islahkirina \u015ferq\u00ea j\u00ee qay\u00fbm-karmend\u00ean m\u00eat\u00eenger\u00ee j\u00ee nikaribin Kurdan as\u00eem\u00eele bikin.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Far\u00fbk Sakik Di van sal\u00ean daw\u00ee de pi\u015ft\u00ee hilbijartin\u00ean \u015faredariyan dewleta dagirker, karmend\u00ea xwe di\u015f\u00eene ser \u015faredariy\u00ean gel \u00fb desteser dikin. Ev dagirker\u00ee xwe disp\u00eare \u00e7anda \u2018Plana Islahkirina \u015eerq\u00ea\u2019. Pi\u015ft\u00ee \u015fer\u00ea yekem \u00ea c\u00eehan\u00ea li axa Anatoliya Tirkit\u00ee har b\u00fb. Ji bo netewek n\u00fb-pan Tirk\u00eezm\u00ea ava bikin ber\u00ea xwe dan netewey\u00ean dinan. Diviya wan tunebikirina. [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":59428,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"jnews-multi-image_gallery":[],"jnews_single_post":[],"jnews_primary_category":[],"jnews_social_meta":[],"jnews_override_counter":[],"jnews_post_split":[],"footnotes":""},"categories":[8],"tags":[],"class_list":["post-69511","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-quncik-nivis"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/69511","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=69511"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/69511\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":69512,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/69511\/revisions\/69512"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/59428"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=69511"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=69511"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=69511"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}