{"id":68151,"date":"2024-05-15T08:48:05","date_gmt":"2024-05-15T06:48:05","guid":{"rendered":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/?p=68151"},"modified":"2024-05-15T08:48:05","modified_gmt":"2024-05-15T06:48:05","slug":"rewsenbir-niviskar-u-zimanzan-hilgiren-projeya-parastin-u-pesxistina-zimane-kurdi-ne","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/?p=68151","title":{"rendered":"\u2018Rew\u015fenb\u00eer, niv\u00eeskar \u00fb zimanzan hilgir\u00ean projeya parastin \u00fb p\u00ea\u015fxistina ziman\u00ea kurd\u00ee ne\u2019"},"content":{"rendered":"<p><strong>Hemza S\u00eavo\/Qami\u015flo<\/strong><\/p>\n<p><strong>\u00a0<\/strong><strong>Di 25\u2019\u00ea Gulana sala 1932\u2019an de, bi destp\u00eakirina we\u015fana Kovara Hawar\u00ea bi alfabeya lat\u00een\u00ee, di parastina ziman\u00ea kurd\u00ee de p\u00eavajoyeke d\u00eerok\u00ee dest p\u00ea kir. Ev roj weke Cejna Ziman\u00ea Kurd\u00ee hat ragehandin \u00fb her sal t\u00ea p\u00eerozkirin. Niv\u00eeskar\u00ea kurd Kemal Nicim da zan\u00een ku xebat\u00ean p\u00ea\u015fxistina ziman\u00ea kurd\u00ee li Rojavay\u00ea Kurdistan\u00ea xwe gihandiye asta tevahiya Kurdistan\u00ea \u00fb saziy\u00ean ziman dikar\u00eeb\u00fbn ziman bih\u00eaz bikin \u00fb berhem\u00ean binirx amade bikin.<\/strong><\/p>\n<p><strong>\u00a0<\/strong>Roja 15\u2019\u00ea Gulan\u00ea weke rojeke navnetew\u00ee ji bo ziman\u00ea kurd, t\u00ea destn\u00ee\u015fankirin. Roja derketina kovara Hawar a ku dikeve 15\u2019\u00ea Gulana 1932\u2019yan. Lewma j\u00ee tevahiya gel\u00ea kurd v\u00ea roj\u00ea weke cejneke p\u00eeroz dib\u00eenin. T\u00eakildar\u00ee mijara rew\u015fa ziman\u00ea kurd\u00ee \u00fb bikaran\u00eena w\u00ea, herwiha parastin \u00fb p\u00ea\u015fxistina zim\u00ean, niv\u00eeskar Kemal Necim bersiva pirs\u00ean rojnameya me da \u00fb hevpeyv\u00een j\u00ee wiha b\u00fb:<\/p>\n<p><strong>Roja Cejina Ziman\u00ea Kurd\u00ee weke rojeke navnetew\u00ee ya gel\u00ea kurd t\u00ea destn\u00ee\u015fankirin, gelo ziman\u00ea kurd\u00ee \u00fb asta bikaran\u00eena w\u00ea di roja \u00eero de di rew\u015f\u00ea de ye?<img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\" wp-image-68154 alignright\" src=\"https:\/\/ronahi.net\/ku\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/ttt-1-171x300.png\" alt=\"\" width=\"136\" height=\"239\" srcset=\"https:\/\/ronahi.net\/ku\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/ttt-1-171x300.png 171w, https:\/\/ronahi.net\/ku\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/ttt-1.png 423w\" sizes=\"auto, (max-width: 136px) 100vw, 136px\" \/><\/strong><\/p>\n<p>Rew\u015fa ziman\u00ea kurd\u00ee li Rojava, li gor\u00ee p\u00eavajoyeke pirs n\u00eaz\u00eek, ango ber\u00ee 10 salan pir guheriye \u00fb mirov nikare berawird\u00ee hev j\u00ee bike. Li aliyek\u00ee va ye b\u00fb z\u00eadey\u00ee deh salan ku ziman\u00ea kurd\u00ee b\u00fbye ziman\u00ea ferm\u00ee y\u00ea perwerdey\u00ea li hem\u00fb dibistan\u00ean Bakur \u00fb Rojhilat\u00ea S\u00fbriy\u00ea, ew j\u00ee t\u00ea wateya ku bi sedhezaran \u015fagirt\u00ean zarok \u00fb ciwan bi ziman\u00ea kurd\u00ee dixw\u00eenin \u00fb perwerde dibib\u00eenin. Li aliy\u00ean din j\u00ee ziman\u00ea kurd\u00ee b\u00fbye ziman\u00ea ragihandin\u00ea, ji xwe pir diyar e ku ger zimanek bibe y\u00ea pewerde \u00fb ragihandin\u00ea d\u00ea bandora xwe li hem\u00fb qad\u00ean din j\u00ee bike. Mirov dikare b\u00eaje ku di h\u00eala bikaran\u00een\u00ea de ziman\u00ea kurd\u00ee li her\u00eam\u00ea di rew\u015fa her\u00ee ba\u015f de ne ten\u00ea li gor\u00ee \u00e7end sal\u00ean ber\u00ea, l\u00ea li gor\u00ee sed sal\u00ean ber\u00ea j\u00ee.<\/p>\n<p><strong>Asta xwendin, niv\u00eesandin \u00fb berhem\u00ean ku hatine derxistin t\u00ear\u00ea dike ku ziman\u00ea kurd\u00ee were parastin \u00fb p\u00ea\u015fxistin, herwiha di nav hem\u00fb war\u00ean jiyan\u00ea de cih\u00ea xwe bigre?<\/strong><\/p>\n<p>Ji bo zimanek\u00ee ku bi dehsalan hatiye \u00e7ewisandin \u00fb qedexekirin, b\u00ea guman \u00e7alak\u00ee \u00fb xebat\u00ean deh salan d\u00ea t\u00ear\u00ea nekin ku \u00ead\u00ee em b\u00eajin ziman\u00ea kurd\u00ee b\u00fbye zimaek\u00ee parast\u00ee \u00fb p\u00ea\u015fket\u00ee. Gav\u00ean pir gir\u00eeng di v\u00ee war\u00ee de hatine av\u00eatin. Saziy\u00ean \u00e7alak, xebat\u00ean ziman niha bi r\u00eave dibin. L\u00ea d\u00eese j\u00ee h\u00eena ziman\u00ea kurd\u00ee di war\u00ean jiyan\u00ea de cih\u00ea xwe negirtiye. H\u00eena j\u00ee ziman\u00ea kurd\u00ee bi awayek\u00ee \u00e7alak neb\u00fbye ziman\u00ea dan\u00fbstandin\u00ean ferm\u00ee y\u00ea saziy\u00ean ferm\u00ee y\u00ean R\u00eaveberiya Xweser \u00fb herwiha y\u00ea saziy\u00ean \u00e7and\u00ee \u00fb rew\u015fenb\u00eer\u00ee j\u00ee. Belge, daxuyan\u00ee, biryarname, gi\u015ft\u00eename \u00fb zagon\u00ean saziy\u00ean ferm\u00ee ku bi awayek\u00ee niv\u00eesk\u00ee t\u00eane we\u015fandin \u00fb belav kirin h\u00eena tam neb\u00fbne bi ziman\u00ea kurd\u00ee, her \u00e7end\u00ee carna hewildaneke wiha t\u00ea kirin j\u00ee, l\u00ea ne b\u00fbye \u00e7alakiyeke asay\u00ee, herwiha bi pir \u015fa\u015f\u00ee \u00fb k\u00eamasiyan j\u00ee t\u00eane belavkirin.<\/p>\n<p><strong>Xebat\u00ean ku ji bo parastin \u00fb p\u00ea\u015fxistina ziman\u00ea kud\u00ee y\u00ean ku li Rojavay\u00ea Kurdistan\u00ea t\u00ean kirin, mirov \u00e7awa digire dest?<\/strong><\/p>\n<p>Xebat\u00ean derbar\u00ea ziman\u00ea kurd\u00ee li Rojavay\u00ea Kurdistan\u00ea, xwe gihandiye asta Kurdistan\u00ea j\u00ee, bi taybet ku em behsa Kurmanciy\u00ea dikin. Li gor\u00ee par\u00e7ey\u00ean din \u00ean Kurdistan\u00ea hijmara mezin ya \u015fagirt\u00ean ku bi kurdmanc\u00ee li dibistanan perwerde dibin li Rojavay\u00ea Kurdistan\u00ea ye. Herwiha Saziya Ziman\u00ea Kurd\u00ee ku saziyeke \u00e7alak e, kar\u00eeb\u00fb di nava \u00e7end salan de be\u015f\u00ean l\u00eakol\u00een \u00fb p\u00ea\u015fxistina ziman\u00ea kurd\u00ee\u00a0 bi h\u00eaz bike \u00fb berhem\u00ean binirx derbar\u00ea r\u00eaziman \u00fb dengnasiy\u00ea \u00fb rastniv\u00ees\u00ea de derx\u00eene, ev berhem li par\u00e7ey\u00ean din y\u00ean Kurdistan\u00ea j\u00ee d\u00ea bibin l\u00eavegera r\u00eaziman \u00fb rasniv\u00ees\u00eena bi kurmanciy\u00ea. Herwiha bi salane \u00e7alak\u00ee \u00fb komxebat\u00ean berfereh t\u00eakildar\u00ee ziman\u00ea Kurd\u00ee de t\u00eane lidarxistin. Ev \u00e7alak\u00ee hem\u00fb d\u00ea b\u00eajin ku ziman\u00ea kurd\u00ee sal bi sal p\u00ea\u015fbikeve \u00fb bih\u00eaz bibe.<\/p>\n<p><strong>Da ku ziman\u00ea kurd\u00ee were parastin \u00fb p\u00ea\u015fxistin, erk\u00ea ku dikeve ser mil\u00ea, rew\u015fenb\u00eer, xwendekar, niv\u00eeskar \u00fb zimanzanan \u00e7i ye? <\/strong><\/p>\n<p>Rew\u015fenb\u00eer, niv\u00eeskar \u00fb zimanzan hilgir\u00ean projeya parastin \u00fb p\u00ea\u015fxistina ziman\u00ea kurd\u00ee ne. Ta demeke n\u00eaz\u00eek j\u00ee xebat\u00ean ziman\u00ea kurd\u00ee bi awayek\u00ee takekesane p\u00eak dihat, ango hin kes bi tena sere xwe bi v\u00ea mijar\u00ea mij\u00fbl dib\u00fbn. L\u00ea di p\u00eavajoya hey\u00ee de pir diyar e ku \u00ead\u00ee ev bar ji h\u00eaza kesan girantir \u00fb z\u00eadetir e, \u00ead\u00ee p\u00eaw\u00eest\u00ee bi xebat\u00ean hevbe\u015f, xebat\u00ean saziyan heye. P\u00eaw\u00eeste rew\u015fenb\u00eer \u00fb zimanzan bibin palpi\u015ft \u00fb hevkar\u00ean xebat\u00ean hevbe\u015f \u00ean SZK`\u00ea \u00fb saziy\u00ean din \u00ean ku bi ziman\u00ea kurd\u00ee re mij\u00fbl dibin. Mijara ziman\u00ea kurd\u00ee \u00ead\u00ee ne mijara xwendin \u00fb niv\u00ees\u00een\u00ea ye, yan j\u00ee ten\u00ea niv\u00ees\u00eena helbest \u00fb \u00e7\u00eerokan e. Ziman\u00ea kurd\u00ee b\u00fbye ziman\u00ea pweredey\u00ea, lewma p\u00eadiviya xwendekaran bi zimanek\u00ee h\u00easan, fereh \u00fb k\u00earhat\u00ee heye ku karibin s\u00fbd ji mijar\u00ean zanist, felsefe, civaknas\u00ee, w\u00eaje \u00fb hwd\u2026. Bigrin. Ji bil\u00ee pirt\u00fbk\u00ean perwerdey\u00ea y\u00ean dibistan \u00fb zan\u00eengehan, p\u00eadiviya xwendekran bi pirt\u00fbk\u00ean l\u00eaveger\u00ea heye. Pirt\u00fbkxaneya kurd\u00ee h\u00eena di pir mijaran de k\u00eam \u00fb qels e, k\u00eam caran xwendekar li pirt\u00fbkxaneya kurd\u00ee pirt\u00fbk\u00ean zanist\u00ee, erdn\u00eegar\u00ee, felsefe \u00fb civaknasiy\u00ea digerin, dema ku van l\u00eavegeran bi kurd\u00ee neb\u00eenin d\u00ea ber\u00ea xwe bidin l\u00eaveger\u00ean bi ziaman\u00ean din. Ev hem\u00fb erk\u00ean pir gir\u00eeng dikevin li ser mil\u00ea niv\u00eeskar \u00fb rew\u015fenb\u00eeran. Gir\u00eaday\u00ee w\u00ea j\u00ee pir p\u00eaw\u00eeste ku tevgera werger\u00ea p\u00ea\u015f bikeve \u00fb bi sedan babet \u00fb mijar\u00ean bi ziman\u00ean c\u00eehan\u00ee bo ziman\u00ea kurd\u00ee b\u00eane wergerandin.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Hemza S\u00eavo\/Qami\u015flo \u00a0Di 25\u2019\u00ea Gulana sala 1932\u2019an de, bi destp\u00eakirina we\u015fana Kovara Hawar\u00ea bi alfabeya lat\u00een\u00ee, di parastina ziman\u00ea kurd\u00ee de p\u00eavajoyeke d\u00eerok\u00ee dest p\u00ea kir. Ev roj weke Cejna Ziman\u00ea Kurd\u00ee hat ragehandin \u00fb her sal t\u00ea p\u00eerozkirin. Niv\u00eeskar\u00ea kurd Kemal Nicim da zan\u00een ku xebat\u00ean p\u00ea\u015fxistina ziman\u00ea kurd\u00ee li Rojavay\u00ea Kurdistan\u00ea xwe gihandiye [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":68152,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"jnews-multi-image_gallery":[],"jnews_single_post":[],"jnews_primary_category":[],"jnews_social_meta":[],"jnews_override_counter":[],"jnews_post_split":[],"footnotes":""},"categories":[2],"tags":[],"class_list":["post-68151","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-rojev"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/68151","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=68151"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/68151\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":68155,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/68151\/revisions\/68155"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/68152"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=68151"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=68151"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=68151"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}