{"id":67340,"date":"2024-04-28T09:17:19","date_gmt":"2024-04-28T07:17:19","guid":{"rendered":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/?p=67340"},"modified":"2024-04-28T09:17:19","modified_gmt":"2024-04-28T07:17:19","slug":"li-erdnigariyeke-cuda-berxwedaneke-cuda","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/?p=67340","title":{"rendered":"Li erdn\u00eegariyeke cuda berxwedaneke cuda"},"content":{"rendered":"<p><strong>Gel\u00ea Amazigh<\/strong><\/p>\n<p><strong>\u00a0<\/strong><strong>Volqan El\u00ee<\/strong><\/p>\n<p><strong>\u00a0<\/strong>Gel\u00ean Amazigh (bi away\u00ea \u2018Amaz\u00ee\u2019 t\u00ea xwendin) ji aliy\u00ea par\u00e7eb\u00fbn \u00fb belavb\u00fbna li welat\u00ean cuda di\u015fibin gel\u00ea Kurd. Di d\u00eerok\u00ea de rastiyek heye, ku k\u00eejan h\u00eaz bi ser bikeve d\u00eerok, \u00e7\u00eeroka wan diniv\u00eese. Yan\u00ee ew bi xwe d\u00eerok\u00ea diniv\u00eesin. \u00c7aren\u00fbsa hem\u00fb gel \u00fb \u00e7\u00een\u00ean bindest \u00ean c\u00eehan\u00ea ev b\u00fbye.<\/p>\n<p>Ev gel, gelek\u00ee qed\u00eem \u00ea Bak\u00fbr\u00ea Afr\u00eekay\u00ea ye. Li gor\u00ee l\u00eakol\u00een\u00ean d\u00eerok\u00ee, d\u00eeroka wan di\u00e7e bi p\u00eanc hezar sal\u00ee. Ev t\u00ea maneya ku gelek\u00ee wisa y\u00ea kevnare ye; kok \u00fb ray\u00ean wan ji nav serdema paleot\u00eek\u00ea diki\u015fe. Jixwe mirovah\u00ee ji beriya du milyon sal ber\u00ea Rojhilat\u00ea Afr\u00eekay\u00ea belav\u00ee c\u00eehan\u00ea b\u00fbye. Ev daneyeke li ser n\u00eeqa\u015f nabe ya antropologan e. D\u00eeroka gel\u00ea Amazigh (Amazii) ewqas kevnare ye!<\/p>\n<p>C\u00eehana \u015fareza, di destp\u00eak\u00ea de Yewnan\u00ean Ent\u00eeik, pa\u015f\u00ea \u00eemparatoriya Romay\u00ea \u00fb \u015faristaniy\u00ean pi\u015ft\u00ee w\u00ea, \u00eemparator\u00ee \u00fb dewlet\u00ean hegemon tim\u00ee xwestine bibin serwer\u00ea c\u00eehana w\u00ea serdem\u00ea. Ji ber v\u00ea yek\u00ea bi taybet\u00ee li ser Behra Sp\u00ee \u00fb perav\u00ean w\u00ea tim\u00ee ku\u015ftin, talan \u00fb hwd. Her heb\u00fbye. Heya bi \u00eemparatoriya Osman\u00ee \u00fb pi\u015ft\u00ee w\u00ea j\u00ee bi z\u00eadeb\u00fbn\u00ea berdewam kiriye, ji bo ku li ser v\u00ea Behr\u00ea \u00fb li qirax\u00ean w\u00ea hikm\u00ea xwe bime\u015f\u00eenin, f\u00eeloy\u00ean ji sedan ke\u015ftiy\u00ea p\u00eak t\u00ean \u00fb art\u00ea\u015f\u00ean bi sed hezaran ava kirine. Hema b\u00eaje di deryaya Sp\u00ee de b\u00eay\u00ee wan masiyek\u00ea j\u00ee nekariye xwe bilepit\u00eene. Her wisa j\u00ee erd\u00ean ku em \u00eero wek\u00ee Fas, Cezay\u00eer, L\u00eebya \u00fb hwd. hwd. bi nav dikin kirine qesabxaneya gelan. L\u00ea gelan j\u00ee di seranser\u00ea d\u00eerok\u00ea de li ser m\u00eerateya xwe ya jiyana azad bi berxwedaneke b\u00ea hempa bersiva sefer\u00ean talan \u00fb qirkirin\u00ea dayine. L\u00ea mixabin pir\u00ee caran li hember\u00ea \u00eemparator\u00ee, emperyal\u00eest \u00fb dagirkeran t\u00eak \u00e7\u00fbne.<\/p>\n<p>Ji ber v\u00ea yek\u00ea j\u00ee her\u00ee daw\u00ee ji aliy\u00ea dagirkeriya Osman\u00ee ve di maneya weh\u015f, hov de gel\u00ean ku li ber xwe didin \u00fb bi taybet\u00ee j\u00ee gel\u00ea Amazig (Amaz\u00eeg) wek\u00ee \u2018berber\u00ee\u2019 hatine binavkirin. Di d\u00eerok\u00ea de gel\u00ea Amaz\u00eeg ne ten\u00ea bi qirkeriya Osman\u00ee ve r\u00fb bi r\u00fb maye. Jixwe ev navl\u00eakirina dur\u00fb \u00fb derewker j\u00ee ta ji Yewnana Ent\u00eek maye. Bi qas\u00ee t\u00ea zan\u00een di d\u00eerok\u00ea de cara destp\u00eak\u00ea t\u00eakiliya gel\u00ea Amaz\u00eeg bi Yewnan\u00ean dagirker re \u00e7\u00eab\u00fbye. Gava ku xwestine Bak\u00fbr\u00ea Afr\u00eekay\u00ea dagir bikin, gel\u00ea berxwed\u00ear \u00ea Amaz\u00eeg bi \u015ferkeriyeke mezin li ber xwe daye. Ji ber v\u00ea yek\u00ea Yewnanan ji gel\u00ea Amaz\u00eeg re gotiye, gel\u00ea \u2018barbar\u2019. Barbaros di Yewnaniya kevnare de t\u00ea maneya hov, weh\u015f. Ev peyva \u2018berber\u00ee\u2019 j\u00ee ji w\u00ea dem\u00ea ve wek\u00ee m\u00eerateyeke ne ba\u015f maye. Ev b\u00fbye wek\u00ee kevne\u015fop\u00ee. Hem\u00fb c\u00eehan \u00eero gel\u00ea Amaz\u00eeg wek\u00ee \u2018berber\u00ee\u2019 dizane. Ya h\u00ea j\u00ee xirabtir be\u015fek ji v\u00ee gel\u00ee bi xwe j\u00ee dib\u00eajin \u201cem berber\u00ee ne\u201d. \u00c7awa ku Tevgera Azadiy\u00ea ya gel\u00ea Kurd ji aliy\u00ea dewlet\u00ean hegemon ve, ji aliy\u00ea dewlet\u00ean Awr\u00fbpay\u00ea ve \u00eero wek\u00ee \u2018teror\u00eest\u2019 hatiye \u00eelankirin\u2026 \u00c7aren\u00fbsa gel\u00ea Amaz\u00eeg \u00fb gel\u00ea Kurd j\u00ee di v\u00ea mijar\u00ea de j\u00ee digih\u00eeje hev. Yan\u00ee h\u00eaz\u00ean zordar \u00fb dagirker dib\u00eajin \u201cji heq\u00ea min e, ku ez bi art\u00ea\u015f \u00fb ke\u015ftiy\u00ean xwe werim \u00fb welat\u00ea we talan bikim. Maf\u00ea gelan tine ye, ku xwe \u00fb welat\u00ea xwe bipar\u00eazin. Ten\u00ea heq\u00ea we ew e, h\u00fbn li ber min werin \u00e7ongan. \u00c7i Kurd \u00fb Kurdistan dibe, \u00e7i Bakur\u00ea Afr\u00eeka welat\u00ea Amaz\u00eegan dibe\u2026 eger h\u00fbn li berxwe bidin, h\u00fbn \u2018berber\u00ee ne\u2019, h\u00fbn \u2018teror\u00eestin\u2019.<\/p>\n<p>Ne ten\u00ea gel\u00ea Kurd \u00fb gel\u00ea Amaz\u00eeg, qeder \u00fb \u00e7aren\u00fbsa hem\u00fb gel \u00fb \u00e7\u00een\u00ean bindest li gelek nuxteyan digih\u00eeje hev. M\u00eenak, Tevgera Azadiya gel\u00ea Kurd di 15\u2019\u00ea Tebaxa 1984\u2019an de li dij\u00ee dagirkeriya Tirk dest bi \u015fer\u00ea \u00e7ekdar\u00ee kiriye. Pi\u015ft\u00ee w\u00ea d\u00eerok\u00ea heya bi niha bi hezaran gund\u00ea Kurdan hatiye \u015fewitandin. Bi deh hezaran gund\u00ee hatine qetlkirin. Y\u00ean can\u00ea xwe xelas kirine wek\u00ee cih\u00ea rizgariy\u00ea be, li Ewr\u00fbpay\u00ea b\u00eahna xwe dane. Li w\u00ea der\u00ea bi cih b\u00fbne. Li aliy\u00ea din gel\u00ea Amaz\u00eeg j\u00ee, ji bo rizgariya welat\u00ean Bakur\u00ea Afr\u00eekay\u00ea di ser\u00ee de li dij\u00ee dagirkeriya Fransay\u00ea \u00fb li dij\u00ee h\u00eaz\u00ean dagirker \u00ean Ewr\u00fbpay\u00ea \u015fer kirine, t\u00eako\u015f\u00een me\u015fandine. L\u00ea mixabin m\u00eenak, ruxm\u00ee ku h\u00eazeke gir\u00eeng b\u00fbne di xelasiya Cezayir\u00ea de pi\u015ft\u00ee rizgariy\u00ea hatine pa\u015fguhkirin. Li welat\u00ean din j\u00ee pir ne cudatir b\u00fbye. Ji ber v\u00ea yek\u00ea, weke din j\u00ee, ji aliy\u00ea abor\u00ee ve ketine nav rew\u015feke pir xirab. Di encam\u00ea de hema b\u00eaje wek\u00ee Kurdan xwe av\u00eatine berbext\u00ea h\u00eaz\u00ean dagirker, li Ewr\u00fbpay\u00ea b\u00fbne penaber. Li gor\u00ee daney\u00ean \u00eestat\u00eest\u00eek\u00ee (l\u00eakol\u00een\u00ean bi hejmar\u00ee) \u00eero li hem\u00fb Ewr\u00fbpay\u00ea z\u00eadetir\u00ee du milyon Amaz\u00eeg dij\u00een. Niha li welat\u00ean Awr\u00fbpay\u00ea bi sedan komelgeh\u00ean gel\u00ea Amaz\u00eeg \u00fb Kurd hene. Ev \u00e7i dikin? Dema ku Kurd \u00fb Amaz\u00eeg di\u00e7in van wargehan wek\u00ee li welat\u00ea xwe bin, xwe wisa dib\u00eenin \u00fb h\u00ees dikin. Cuda \u00e7i dikin? Her du gel tevl\u00ee \u00e7alakiy\u00ean hev du dibin. \u00ca\u015f \u00fb k\u00eafxwe\u015fiy\u00ea hev parve dikin. Amaz\u00eeg \u00fb Kurd ne ten\u00ea li welat\u00ea xer\u00eebiy\u00ea, div\u00ea xwe amade bikin ku bi \u00e7and xwe ya azadb\u00fby\u00ee \u00fb welat\u00ea xwe y\u00ea azadb\u00fby\u00ee, serkeftina xwe j\u00ee parve bikin!<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Gel\u00ea Amazigh \u00a0Volqan El\u00ee \u00a0Gel\u00ean Amazigh (bi away\u00ea \u2018Amaz\u00ee\u2019 t\u00ea xwendin) ji aliy\u00ea par\u00e7eb\u00fbn \u00fb belavb\u00fbna li welat\u00ean cuda di\u015fibin gel\u00ea Kurd. Di d\u00eerok\u00ea de rastiyek heye, ku k\u00eejan h\u00eaz bi ser bikeve d\u00eerok, \u00e7\u00eeroka wan diniv\u00eese. Yan\u00ee ew bi xwe d\u00eerok\u00ea diniv\u00eesin. \u00c7aren\u00fbsa hem\u00fb gel \u00fb \u00e7\u00een\u00ean bindest \u00ean c\u00eehan\u00ea ev b\u00fbye. Ev gel, [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":47210,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"jnews-multi-image_gallery":[],"jnews_single_post":[],"jnews_primary_category":[],"jnews_social_meta":[],"jnews_override_counter":[],"jnews_post_split":[],"footnotes":""},"categories":[2],"tags":[],"class_list":["post-67340","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-rojev"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/67340","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=67340"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/67340\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":67341,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/67340\/revisions\/67341"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/47210"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=67340"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=67340"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=67340"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}