{"id":61830,"date":"2023-12-27T12:16:11","date_gmt":"2023-12-27T10:16:11","guid":{"rendered":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/?p=61830"},"modified":"2023-12-27T12:17:03","modified_gmt":"2023-12-27T10:17:03","slug":"komkujiya-roboski-ruye-sistema-fasist-u-kujer-eskere-kir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/?p=61830","title":{"rendered":"Komkujiya Robosk\u00ee ruy\u00ea s\u00eestema fa\u015f\u00eest \u00fb kujer e\u015fkere kir"},"content":{"rendered":"<p><strong>Navenda N\u00fb\u00e7eyan\/Qami\u015flo <\/strong><\/p>\n<p><strong>Dewleta Tirk ya dagirker li dij\u00ee gel\u00ea kurd bi 10\u2019an komkujiy\u00ee p\u00eak an\u00eene, yek ji wan komkujiya j\u00ee Robosk\u00ee ye. Di 28\u2019\u00ea Berfanbara 2011\u2019an de, balafir\u00ean dewleta Tirk li gund\u00ea Robosk\u00ee y\u00ea Qelebana \u015eernex\u00ea welatiy\u00ean kurd bombebaran kir, di encam\u00ea de 34 welat\u00ee hatin qetilkirin. <\/strong><\/p>\n<p>Dewleta Tirk a fa\u015f\u00eest \u00fb qirker, ji destp\u00eaka damezrandina xwe ve \u00fb\u00a0 heta niha pol\u00eet\u00eekay\u00ean dijminat\u00ee, pi\u015faftin \u00fb qirkirin\u00ea li dij\u00ee\u00a0 gel\u00ea kurd dide me\u015fandin, herwiha li dij\u00ee kurdan \u00a0bi 10\u2019an komkuj\u00ee j\u00ee p\u00eak aniye. Yek ji van komkujiyan j\u00ee di 28\u2019\u00ea Berfanbara \u00a02011\u2019an de li gund\u00ea Robosk\u00ee y\u00ea Qilabana \u015eirnex\u00ea b\u00fb.<\/p>\n<p>Li gund\u00ea Robosk\u00ee y\u00ea Qilabana \u015eirnex\u00ea balafir\u00ean \u015fer \u00ean dagirkeriya Tirk li ser ser\u00ea welatiyan bombe barandin \u00fb di encama v\u00ea bombebaran\u00ea de 34 welatiy\u00ean kurd ku di navawan de zarok j\u00ee heb\u00fbn hatin qetilkirin. Serokwez\u00eer\u00ea w\u00ea dem\u00ea di daxuyaniya destp\u00eak\u00ea de li xwe mikur hatib\u00fb ku w\u00ee fermana v\u00ea komkujiy\u00ea daye. Ev j\u00ee n\u00ee\u015fan dide ku ev komkuj\u00ee bi awayek\u00ee plankir\u00ee p\u00eak hatiye.<\/p>\n<p>Tev\u00ee ku di ser komkujiy\u00ea re 12 sal derbasb\u00fbne j\u00ee, heta niha derbar\u00ea y\u00ean ku ferman dane \u00fb ev ferman bi cih an\u00eene tu ti\u015ftek nehatiye kirin. Her wiha ser l\u00eapirs\u00een\u00ean ku hatine destp\u00eakirin girtin \u00fb ev dosya j\u00ee xistin nav dosyay\u00ean \u201ckujer nediyar\u201d.<\/p>\n<p>Komkujiya Robosk\u00ee, yek ji 10 komkujiy\u00ean ku heta niha li ser gel\u00ea kurd hatiye me\u015fandin. Pi\u015ft\u00ee komkujiya Robosk\u00ee \u00ear\u00ee\u015f\u00ean li ser t\u00eako\u015f\u00eena azad\u00ee \u00fb demokrasiya gel\u00ea kurd \u00a0z\u00eadetir b\u00fbn. Li bajar \u00fb nav\u00e7ey\u00ean wek\u00ee S\u00fbr, Ciz\u00eer, Nis\u00eab\u00een, \u015eirnex, Gever, Pirs\u00fbs, Amed, D\u00eelok \u00fb hwd. Dewleta Tirk komkujiy\u00ean b\u00eahejmar p\u00eak an\u00een. \u00cad\u00ee derket hol\u00ea ku ev hem\u00fb p\u00eakan\u00een\u00ean wek\u00ee pol\u00eet\u00eekaya dewlet\u00ea p\u00eak hatin, di \u00e7ar\u00e7oveya plana t\u00eakbirina t\u00eako\u015f\u00eena azad\u00ee \u00fb demokrasiy\u00ea \u00fb bi \u015fikandina v\u00eena w\u00ea ser\u00ee li ber s\u00eestema dagirker\u00ee ya hey\u00ee bitew\u00eenin, p\u00eakan\u00een.<\/p>\n<p>L\u00ea bel\u00ea d\u00eeroka t\u00eako\u015f\u00eena gel\u00ea kurd \u00a0bi awayek\u00ee e\u015fkere n\u00ee\u015fan daye ku ev \u00ear\u00ee\u015f \u00fb komkuj\u00ee nikare v\u00eena gel\u00ea kurd \u00a0bi\u015fk\u00eene \u00fb nikare p\u00ea\u015fiya biryarb\u00fbna gel\u00ea kurd ya xwed\u00ee li v\u00eena xwe derdikeve \u00fb bih\u00eazb\u00fbna t\u00eako\u015f\u00eena azad\u00ee \u00fb demokrasiy\u00ea bigire. Ji ber v\u00ea yek\u00ea t\u00eako\u015f\u00eena azadiya gel\u00ea kurd ji gel\u00ean Rojhilata Nav\u00een re b\u00fbye h\u00eaviyek.<\/p>\n<p><strong>Hin komkujiy\u00ean dewleta Tirk a dagirker<\/strong><\/p>\n<p>-Di 13\u2019\u00ea T\u00eermeha 1930\u2019\u00ee de li Geliy\u00ea Z\u00eelan \u00ea li nav\u00e7eya Erd\u00ee\u015f\u00ea ya Wan\u00ea 44 gund hatin \u015fewitandin, z\u00eadey\u00ee 50 hezar mirov hatin qetilkirin.<\/p>\n<p>-Di sal\u00ean 1937-1938\u2019an de li Dersim\u00ea komkujiyeke Kurdan hate kirin ku beriya niha m\u00eenaka w\u00ea nehatib\u00fb d\u00eetin. Li gor\u00ee daney\u00ean ferm\u00ee y\u00ean dewlet\u00ea di Komkujiya Dersim\u00ea de 13 hezar \u00fb 160 kes hatin qetilkirin. Her wiha 11 hezar \u00fb 818 kes j\u00ee ber bi bajar\u00ean Tirk ve hatin sirg\u00fbnkirin.<\/p>\n<p>-Di 6\u2019\u00ea Tebaxa 1938\u2019an de li gundek\u00ee \u00e7iyay\u00ee y\u00ea li p\u00ea\u015fber\u00ee M\u00fbnz\u00fbr\u00ea y\u00ea Erz\u00eengan\u00ea, 95 gundiy\u00ean ji S\u00fbrbahan \u00fb gund\u00ean derdor\u00ea hatin komkirin li Z\u00een\u00ee Ged\u00eeg\u00ee bi gulere\u015fandin\u00ea hatin qetilkirin. Gorek ji bo 95 kesan nehate \u00e7\u00eakirin, li \u00e7iy\u00ea hestiy\u00ean wan heliyan.<\/p>\n<p>-Di sala 1943\u2019an de li nav\u00e7eya Qelqel\u00ee ya Wan\u00ea 33 kes bi fermana Fermandar\u00ea Art\u00ea\u015fa 3\u2019em\u00een a Tirk Orgeneral M\u00fbstafa M\u00fbglali hatin qetilkirin. Ev b\u00fbyer b\u00fb yek ji b\u00fbyer\u00ean her\u00ee mezin \u00ean ku\u015ftina b\u00eadaraz a d\u00eeroka komar\u00ea.<\/p>\n<p>-Di \u00ear\u00ee\u015f\u00ean sala 1978\u2019an \u00ean li Mere\u015f\u00ea de li gor\u00ee daney\u00ean ferm\u00ee 111 kesan jiyana xwe ji dest dan, li gor\u00ee daney\u00ean neferm\u00ee z\u00eadey\u00ee 500 kes hatin qetilkirin, bi sedan kes bir\u00eendar b\u00fbn. 210 xan\u00ee \u00fb 70 kargeh hatin xerakirin<\/p>\n<p>-Li nav\u00e7eya Lic\u00ea ya Amed\u00ea di 22\u2019\u00ea Cotmeha 1993\u2019an de 16 kes hatin qetilkirin, bi sedan kes ne\u00e7ar\u00ee ko\u00e7beriy\u00ea hatin hi\u015ftin. N\u00eaz\u00ee 800 xan\u00ee \u00fb kargeh hatin \u015fewitandin.<\/p>\n<p>-Li nav\u00e7eya Qilaban a \u015eirnex\u00ea gund\u00ean Gever \u00fb B\u00eas\u00fbk\u00ea di sala 1994\u2019an de ji aliy\u00ea balafir\u00ean Tirk ve hatin bombekirin. Di encama bombard\u00fbman\u00ea de 38 kesan jiyana xwe ji dest dan, 41 kes j\u00ee bir\u00eendar b\u00fbn.<\/p>\n<p>-Le\u015fker\u00ean Tirk 15\u2019\u00ea \u00c7ileya 1996\u2019an li nav\u00e7eay Basa ya \u015eirnex\u00ea gule li m\u00een\u00eebusek\u00ea re\u015fand \u00fb 11 gund\u00ee qetil kir, pi\u015ftre j\u00ee \u015fewitand.<\/p>\n<p>-Di sala 2015\u2019an de li Ciz\u00eera Botan, Amed\/S\u00fbr, Nis\u00eab\u00een, Gever \u00fb gelek bajar\u00ean din bi hezaran Kurd hatin qetilkirin, bi hezaran j\u00ee bir\u00eendar b\u00fbn. Ev bajar ji aliy\u00ea dewleta Tirk ve hatin xerakirin \u00fb \u015fewitandin.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Navenda N\u00fb\u00e7eyan\/Qami\u015flo Dewleta Tirk ya dagirker li dij\u00ee gel\u00ea kurd bi 10\u2019an komkujiy\u00ee p\u00eak an\u00eene, yek ji wan komkujiya j\u00ee Robosk\u00ee ye. Di 28\u2019\u00ea Berfanbara 2011\u2019an de, balafir\u00ean dewleta Tirk li gund\u00ea Robosk\u00ee y\u00ea Qelebana \u015eernex\u00ea welatiy\u00ean kurd bombebaran kir, di encam\u00ea de 34 welat\u00ee hatin qetilkirin. Dewleta Tirk a fa\u015f\u00eest \u00fb qirker, ji destp\u00eaka [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":61832,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"jnews-multi-image_gallery":[],"jnews_single_post":[],"jnews_primary_category":[],"jnews_social_meta":[],"jnews_override_counter":[],"jnews_post_split":[],"footnotes":""},"categories":[2],"tags":[],"class_list":["post-61830","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-rojev"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/61830","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=61830"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/61830\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":61831,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/61830\/revisions\/61831"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/61832"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=61830"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=61830"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=61830"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}