{"id":53601,"date":"2023-01-08T12:26:50","date_gmt":"2023-01-08T10:26:50","guid":{"rendered":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/?p=53601"},"modified":"2024-05-16T09:26:11","modified_gmt":"2024-05-16T07:26:11","slug":"sala-2023e-sala-melaye-ciziri-ye","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/?p=53601","title":{"rendered":"Sala 2023\u2019\u00ea sala Melay\u00ea Ciz\u00eer\u00ee ye"},"content":{"rendered":"<p>HRRK\u2019\u00ea ragihand ku sala 2023\u2019an sala Ciz\u00eer\u00ee ye \u00fb xwest xelk destek\u00ea bide banga wan da ku Melay\u00ea Ciz\u00eer\u00ee ji nav dest\u00ean dijmin\u00ean ziman \u00fb d\u00eeroka Kurdan rizgar bikin \u00fb ji dinyay\u00ea re bib\u00eajin, Melay\u00ea Ciz\u00eer\u00ee ne bi ten\u00ea sof\u00ee, oldar \u00fb bawermendek\u00ee \u00ceslam\u00ee ye, l\u00ea ew helbestvanek\u00ee pirr mezin \u00ea helbesta klas\u00eek a Kurd\u00ee ye.<\/p>\n<p>Kom\u00eeteya Hevgirtina Rew\u015fenb\u00eer\u00ean Rojavay\u00ea Kurdistan\u00ea (HRRK) bi daxuyaniyek\u00ea sala 2023&#8217;an weke sala Melay\u00ea Ciz\u00eer\u00ee bi nav dike \u00fb radigih\u00eene ku ev yek ji bo war\u00ea rew\u015fenb\u00eeriya Kurd \u00fb Kurdistan\u00ee cih\u00ea \u015fanaziy\u00ea ye.<\/p>\n<p>Di v\u00ea sal\u00ea de, d\u00ea HRRK w\u00ea hewl bide ku pirraniya xebat \u00fb \u00e7alakiy\u00ean xwe der bar\u00ea helbestvan\u00ee, j\u00eenen\u00eegar\u00ee, rol \u00fb bandor, felsefe \u00fb raman, d\u00eewan \u00fb \u015firovey\u00ean d\u00eewan\u00ea, bawermend\u00ee \u00fb sof\u00eetiya Melay\u00ea Ciz\u00eer\u00ee li dar bixe, \u00fb bi al\u00eekariya panel \u00fb sem\u00eener \u00fb konferansan, HRRK w\u00ea bi hewldan\u00ean xwe y\u00ean berfereh bike ku helbestvaniya Melay\u00ea Ciz\u00eer\u00ee ya b\u00ea hempa zeft bike \u00fb Melay\u00ea Ciz\u00eer\u00ee weke \u015fah\u00ea helbesta Kurd\u00ee ya klas\u00eek bi\u00e7esip\u00eene.<\/p>\n<p>Her wisa bi v\u00ea helkeft\u00ea, HRRK d\u00ea \u201cXelata Melay\u00ea Ciz\u00eer\u00ee ya helbest\u00ea\u201d j\u00ee damezir\u00eene \u00fb sal\u00ea carek\u00ea d\u00ea xelat\u00ea diyar\u00ee helbestvanek\u00ee Kurd \u00ea behremend \u00fb dah\u00eaner bike.<\/p>\n<p><strong>\u2018Ciz\u00eer\u00ee ji nav dest\u00ean dijmin\u00ean ziman rizgar bikin\u2019<\/strong><\/p>\n<p>HRRK\u2019\u00ea di daxuyaniya xwe de got, \u201cEm bi v\u00ea daxuyaniy\u00ea deng\u00ea xwe digih\u00eenin saz\u00ee \u00fb dezgeh\u00ean ragihandin\u00ea, yek\u00eet\u00ee \u00fb hevgirtin\u00ean niv\u00eeskar \u00fb rew\u015fenb\u00eeran, komele \u00fb weqf\u00ean ziman \u00fb \u00e7and \u00fb huner\u00ea Kurd\u00ee, peymangeh, \u00eenst\u00eet\u00fb, zan\u00eengeh \u00fb zankoy\u00ean Kurdistan\u00ea hem\u00fbyan, tevahiya xemxwur \u00fb dil\u00ea\u015f\u00ean helbest, ziman \u00fb w\u00eajeya Kurd\u00ee (\u00e7i li hundir \u00fb \u00e7i li derve) da ku destek\u00ea bidin banga me da em Melay\u00ea Ciz\u00eer\u00ee ji nav dest\u00ean dijmin\u00ean ziman \u00fb d\u00eeroka Kurdan rizgar bikin \u00fb ji dinyay\u00ea re bib\u00eajin, Meley\u00ea Ciz\u00eer\u00ee ne bi ten\u00ea Sof\u00ee \u00fb oldar \u00fb bawermendek\u00ee \u00ceslam\u00ee ye, l\u00ea ew helbestvanek\u00ee pirr mezin e ji nava helbestvan\u00ean Kurdan \u00ean klas\u00eek.\u201d<\/p>\n<p><strong>Konferanseke nevnetewey\u00ee ji bo Ciz\u00eer\u00ee<\/strong><\/p>\n<p>HRRK\u2019\u00ea da zan\u00een ku ew bi v\u00ea daxuyaniy\u00ea deng\u00ea xwe digih\u00eenin Hik\u00fbmeta Her\u00eama Kurdistan\u00ea \u00fb R\u00eavebiriya Xweser a Bakur \u00fb Rojhilat\u00ea S\u00fbriy\u00ea ku, di sala 2023\u2019yan de hewldan\u00ean xwe y\u00ean berdewam \u00fb dilsojane bikin da ku konferanseke navnetewey\u00ee bi nav\u00ea Melay\u00ea Ciz\u00eer\u00ee li dar bixin \u00fb Kurdolog, pispor \u00fb l\u00eakol\u00eeneran li bin s\u00eewana Melay\u00ea Ciz\u00eer\u00ee li hev biciv\u00eenin.<\/p>\n<p><strong>Mela bi helbest \u00fb raman e<\/strong><\/p>\n<p>Di d\u00eeroka Kurdan de ji kes\u00ean gir\u00eengtir\u00een yek j\u00ee Melay\u00ea Ciz\u00eer\u00ee ye. Mela him bi helbest\u00ean xwe him j\u00ee bi raman \u00fb baweriya xwe di dil\u00ea Kurdan de xwed\u00ee cihek\u00ee taybet e. Nav\u00ea w\u00ee y\u00ea rast\u00een \u015e\u00eax Ehmed e. Di helbest\u00ean xwe de bi pirran\u00ee du nasnav bi kar an\u00eene, Mela \u00fb N\u00ee\u015fan\u00ee. Li Ciz\u00eer\u00ea hatiye dinyay\u00ea. Di war\u00ea jidayikb\u00fbna w\u00ee de d\u00eerokeke misoger n\u00eene. Hinek \u00e7avkan\u00ee sala 1567&#8217;an, hinek ya 1570&#8217;y\u00ee, hinek j\u00ee ya 1589&#8217;an jidayikb\u00fbna w\u00ee n\u00ee\u015fan didin. L\u00eakoler van d\u00eerokan j\u00ee ji hesab\u00ea ebcet\u00ea derdixin. L\u00ea mirov dikare sala 1570\u00b4y\u00ee wek sala jiday\u00eekb\u00fbna Mela bihesib\u00eene. Di sala 1640\u00b4\u00ee de d\u00eesa li Ciz\u00eer\u00ea \u00e7\u00fbye ber dilovaniya xwed\u00ea \u00fb gora w\u00ee niha li \u201cMedresa Sor\u201d e.<\/p>\n<p><strong>Te bi \u015e\u00eeraz\u00ee \u00e7i hacet?<\/strong><\/p>\n<p>Mela li cem bav\u00ea xwe Mela Mihemed dest bi xwendina xwe ya seretay\u00ee kiriye. D\u00fbre ji bo dewamkirina xwendina xwe \u00e7\u00fbye Amed\u00ea, gund\u00ea Setrabas\u00ea. Wek\u00ee din j\u00ee li Hekar\u00ee, Amediy\u00ea, Iraq \u00fb Misr\u00ea j\u00ee xwendiye. Pi\u015ft\u00ee xwendina xwe di\u00e7e Hesk\u00eef\u00ea. Li wir li ba M\u00eer\u00ea Hesk\u00eef\u00ea Mel\u00eek Kamil dim\u00eene, l\u00ea dil\u00ea w\u00ee dikeve ke\u00e7a Mel\u00eek Kamil\u00ee, Selmay\u00ea. Ji ber v\u00ea e\u015fq \u00fb ev\u00eena xwe, di sih saliya xwe de dest bi helbestan dike \u00fb ne ten\u00ea di nava Kurdan de li c\u00eehan\u00ea dibe helbestvanek\u00ee bijare. Bi rast\u00ee j\u00ee Mela di helbestvaniya xwe de ji Mewlana \u00fb \u015e\u00eeraz\u00ee \u00fb Goethe ne k\u00eamtir e. Heta v\u00ea yek\u00ea ew bi xwe j\u00ee di helbesta xwe ya li j\u00ear de wiha diyar dike:<\/p>\n<p><strong>\u201cGer lu&#8217;lu y\u00ea mens\u00fbr ji nezm\u00ea dixwaz\u00ee<\/strong><\/p>\n<p><strong>Wer \u015fi&#8217;r\u00ea mel\u00ea b\u00een, te bi \u015e\u00eeraz\u00ee \u00e7i hacet.\u201d<\/strong><\/p>\n<p><strong>\u2018Ev\u00een\u2019 li h\u00eaman\u00ean bingeh\u00een z\u00eade dike<\/strong><\/p>\n<p>Felsefeya Mela: Feylesof\u00ea Yewnan Thales, weke h\u00eamana bingeh\u00een rahi\u015ftiye av\u00ea, Anaximenes wek heway\u00ea rahi\u015ftiy\u00ea, Herakleitos weke agir p\u00ea daketiye, Empedokles \u00e7ar h\u00eamanan t\u00eene ba hev \u00fb weke av, ax, agir \u00fb heway\u00ea radih\u00eaje wan. L\u00ea Melay\u00ea Ciz\u00eer\u00ee li van h\u00eamanan yeke din j\u00ee z\u00eade dike \u00fb dib\u00eaje \u201cev\u00een\u201d j\u00ee yek ji h\u00eaman\u00ean bingeh\u00een e. Gava ev \u00e7ar h\u00eaman mirovan berdin j\u00ee, ev\u00een mirovan bernade \u00fb her \u00fb her bi wan re dim\u00eene.<\/p>\n<p><strong>Weke \u015feb\u00e7iraxek\u00ee her p\u00eaxistiye<\/strong><\/p>\n<p>L\u00ea pa\u015f\u00ea ev e\u015fq \u00fb ev\u00een ji hev qetiyan \u00fb li giyanber \u00fb negiyanberan belav b\u00fbn. Ev e\u015fq \u00fb ev\u00een ket axa welatan, lewma mirov ji welat\u00ean xwe hez dikin, ket r\u00fby\u00ea jinan, lewma mirov ji wan hez dikin, ket d\u00ear \u00fb ken\u00ee\u015fteyan, lewma mirov di\u00e7in d\u00ear \u00fb ken\u00ee\u015fteyan. Li gor\u00ee Seyday\u00ea Ciz\u00eer\u00ee, di nava olan de cudat\u00ee tineye, hem\u00fb yek in. Lewra hem\u00fb ji rihek\u00ea t\u00ean \u00fb d\u00eesa di\u00e7in derek\u00ea. Ew der j\u00ee hiz\u00fbra Xwed\u00ea ye. Mirov dikare b\u00eaj\u00ea Mela him bi helbestvaniya xwe, him j\u00ee bi b\u00eer \u00fb raman\u00ean xwe, digel ew qas sal\u00ean bihur\u00ee h\u00ea j\u00ee wek\u00ee \u015feb\u00e7iraxek\u00ea di dil\u00ea Kurdistan\u00ea de p\u00eaxist\u00ee ye. \u015eewqa welatperwer\u00ee \u00fb dildariya w\u00ee h\u00ea j\u00ee r\u00eaya Kurdan ron\u00ee dike. <strong>-Ozgurpolitika<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>HRRK\u2019\u00ea ragihand ku sala 2023\u2019an sala Ciz\u00eer\u00ee ye \u00fb xwest xelk destek\u00ea bide banga wan da ku Melay\u00ea Ciz\u00eer\u00ee ji nav dest\u00ean dijmin\u00ean ziman \u00fb d\u00eeroka Kurdan rizgar bikin \u00fb ji dinyay\u00ea re bib\u00eajin, Melay\u00ea Ciz\u00eer\u00ee ne bi ten\u00ea sof\u00ee, oldar \u00fb bawermendek\u00ee \u00ceslam\u00ee ye, l\u00ea ew helbestvanek\u00ee pirr mezin \u00ea helbesta klas\u00eek a Kurd\u00ee [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":53602,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"jnews-multi-image_gallery":[],"jnews_single_post":[],"jnews_primary_category":[],"jnews_social_meta":[],"jnews_override_counter":[],"jnews_post_split":[],"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-53601","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-uncategorized"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/53601","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=53601"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/53601\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":68226,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/53601\/revisions\/68226"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/53602"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=53601"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=53601"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=53601"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}