{"id":3895,"date":"2018-06-26T07:01:09","date_gmt":"2018-06-26T07:01:09","guid":{"rendered":"http:\/\/ronahi.net\/ku\/?p=3895"},"modified":"2018-06-26T07:01:09","modified_gmt":"2018-06-26T07:01:09","slug":"giringiya-folklore","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/?p=3895","title":{"rendered":"Gir\u00eengiya Folklor\u00ea"},"content":{"rendered":"<p>Folklor, zanista gel e (folk, people &#8211; lore, traditions = gel &#8211; aded). Her ti\u015ft\u00ean ku bi gel ve t\u00eakildar e wek; \u00e7and, w\u00eajeya gel, aded, bawer\u00ee, \u015f\u00een \u00fb \u015fah\u00ee, muz\u00eek, xwarin-vexwarin \u00fb her wek\u00ee din, mijara folklore ye. Ji bo peyva folklor\u00ea \u201czargotin\u201d j\u00ee t\u00ea bikaran\u00een l\u00ea zargotin away\u00ea b\u00eajey\u00ea ye.<br \/>\nFolklor m\u00eaj\u00fby\u00ea gel e (wek p\u00ea\u015fiy\u00ean me gotine: \u201cKevn e p\u00eer e, ji gotin\u00ea re b\u00eer e.\u201d) \u00fb m\u00eaj\u00fb j\u00ee bi awayek\u00ee kolektif hatiye avakirin ji ber v\u00ea j\u00ee ji bo nas\u00een \u00fb danas\u00eena gel \u00e7avkaniya her\u00ee gir\u00eeng e.<br \/>\nJi ber ku agahiy\u00ean niv\u00eesk\u00ee y\u00ean d\u00eerok\u00ee an jiyana civak\u00ee ya kevn li ser Kurdan li gor gel\u00ean din k\u00eam in div\u00ea Kurd folklora xwe ba\u015f binirx\u00eenin \u00fb bi awayek\u00ee xurt biniv\u00eesin. Ji bo ku xwe ba\u015ftir nas bikin. Civakeke ku folklora xwe ba\u015f nas neke, l\u00ea xwed\u00ee dernekeve \u00fb dewlemendtir neke feq\u00eer dim\u00eene. Folklor ne ti\u015ftek\u00ee ku xelas b\u00fbye. Ji m\u00eaj ve hatiye \u00fb h\u00een j\u00ee z\u00eend\u00ee ye.<br \/>\nKurd xwed\u00ee folkloreke gelek dewlemend in. Serdest\u00ean Kurdan (bi pirran\u00ee bak\u00fbr) xwestine bibin xwediy\u00ea v\u00ea folklor\u00ea \u00fb gelek berhem\u00ean zargotin\u00ee kirine mal\u00ea xwe. Dema meriv li xebat\u00ean wan dinere dib\u00eene ku li gund\u00ean Kurdistan\u00ea geriyane \u00fb \u00e7\u00eerok, metelok, stran \u00fb hwd. berhev kirine \u00fb li ser nav\u00ean xwe we\u015fandine. Ne bes zargotina Kurdan gelek xwarin vexwarin\u00ean Kurdan j\u00ee wek y\u00ean wan bin xwed\u00ee l\u00ea derdikevin. Ango kes\u00ean ji peyva \u201cKurd\u201d aciz j\u00ee hay ji folklora Kurdan heye \u00fb dizanin \u00e7iqas dewlemend e l\u00ea mixabin em h\u00een j\u00ee gir\u00eengiya folklor\u00ea weke dixwaze t\u00eanegihi\u015ftine.<br \/>\nJi bo giringiya folklor\u00ea minakek pir ba\u015f \u201cDestana Kalavela\u201d ya F\u00eeniyan e. F\u00een\u00ee ji bo v\u00ea destan\u00ea berhev bikin wek seferberiyek\u00ea \u00eelan dikin \u00fb bi salan bi awayek\u00ee piral\u00ee gund bi gund digerin, her ozan\u00ea ku v\u00ea destan\u00ea dizane guhdar\u00ee dikin \u00fb heman destan\u00ea cure\/cure didin hev. Ev destan ji bo hi\u015fyarb\u00fbna hest\u00ean netewey\u00ee li F\u00eenlandiyay\u00ea gelek gir\u00eeng e. M\u00eenakek ji Kurdan j\u00ee \u201c Destana Kawa\u201d \u00fb Newroz e. Serhildana Kaway\u00ea hesinkar \u00fb agir\u00ea ku Kawa vexistiye h\u00een j\u00ee r\u00eaya Kurdan ron\u00ee dike.<br \/>\nDi ziman de j\u00ee folklor ciyek\u00ee esas\u00ee digre. Ziman \u00fb w\u00eaje j\u00ee ji folklor\u00ea s\u00fbd digrin. Ziman \u00fb w\u00eajeya ji folklor \u00fb civata xwe d\u00fbr rij\u00ee ne, xav in. \u00c7awa folklor bi away\u00ea kolektif hatiye avakirin, ziman j\u00ee bi w\u00ee away\u00ee ava b\u00fbye. Bi neqi\u015fandina ziman j\u00ee w\u00eaje p\u00eak t\u00ea.<br \/>\nVan sal\u00ean daw\u00ee term\u00eenolojiya siyaseta Kurd\u00ee p\u00ea\u015fket\u00ee ye \u00fb ji aliyek\u00ee ve j\u00ee xebat\u00ean li ser ziman ne hindik in. L\u00ea xeter ev e ku xebat \u00fb ferhenga ziman ne di bin kontrola navendeke xwed\u00ee gotin de ye. \u00db Kurdiya hevpar ava nabe.<br \/>\nTeknoloj\u00ee p\u00ea\u015fketiye \u00fb p\u00eadivi bi peyv an term\u00ean n\u00fb j\u00ee heye an ji bo xebat\u00ean ziman pediv\u00ee bi bikaran\u00eena ziman\u00ean din j\u00ee heye l\u00ea ev nay\u00ea ve watey\u00ea ku em her ti\u015ft\u00ean xwe ji n\u00fb ve ava bikin. Ji xwe ziman\u00ea me zimanek\u00ee dewlemend e. L\u00eakol\u00een li ser ti\u015ft\u00ean di b\u00eer \u00fb quncikan de maye derxin hol\u00ea xebateke h\u00eaja ye. Ziman, w\u00eaje \u00fb bi gi\u015ft\u00ee folklor ji civak\u00ea re nebe bingehek\u00ee hevpar (Gir\u00eeng\u00ee \u00fb parastina ax\u00ea j\u00ee ji b\u00eer nebe) netew ava nabe.<br \/>\nDiv\u00ea \u00ead\u00ee Kurd t\u00eabigih\u00ean ka em ten\u00ea ji bo peyva \u201cKurd\u201d an ji bo xwed\u00eederketina heb\u00fbna xwe xwed\u00ee t\u00eadoko\u015fin. Heke em li xwed\u00eederkatina heb\u00fbn\u00ea be digerin div\u00ea em t\u00eako\u015f\u00eena her\u00ee mezin bi xwe re bidin. Em xwe ji v\u00ea bi\u015faftin\u00ea xelas bikin.<\/p>\n<p>Derw\u00ea\u015f M. FERHO<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Folklor, zanista gel e (folk, people &#8211; lore, traditions = gel &#8211; aded). Her ti\u015ft\u00ean ku bi gel ve t\u00eakildar e wek; \u00e7and, w\u00eajeya gel, aded, bawer\u00ee, \u015f\u00een \u00fb \u015fah\u00ee, muz\u00eek, xwarin-vexwarin \u00fb her wek\u00ee din, mijara folklore ye. Ji bo peyva folklor\u00ea \u201czargotin\u201d j\u00ee t\u00ea bikaran\u00een l\u00ea zargotin away\u00ea b\u00eajey\u00ea ye. Folklor m\u00eaj\u00fby\u00ea gel [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":3896,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"jnews-multi-image_gallery":[],"jnews_single_post":[],"jnews_primary_category":[],"jnews_social_meta":[],"jnews_override_counter":[],"jnews_post_split":[],"footnotes":""},"categories":[8],"tags":[],"class_list":["post-3895","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-quncik-nivis"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3895","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=3895"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3895\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3897,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3895\/revisions\/3897"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/3896"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=3895"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=3895"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=3895"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}