{"id":25668,"date":"2019-12-17T04:00:30","date_gmt":"2019-12-17T04:00:30","guid":{"rendered":"http:\/\/ronahi.net\/ku\/?p=25668"},"modified":"2019-12-16T15:59:57","modified_gmt":"2019-12-16T15:59:57","slug":"klimaten-siyaseta-iro-u-kurd","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/?p=25668","title":{"rendered":"Kl\u00eemat\u00ean siyaseta \u00eero\u00a0 u Kurd"},"content":{"rendered":"<p><em><strong>Medeni FERHO<\/strong><\/em><\/p>\n<p>Rastiya serdema me bi d\u00eerok\u00ea ve gir\u00eaday\u00ee ye \u00fb div\u00ea, em t\u00eakiliya Kurdan \u00fb d\u00eerok\u00ea her dem li ber \u00e7avan bigirin.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Herka \u00e7em\u00ea\u00a0 jiyana Kurdan, bi peymana Sykis-P\u00eecot\u00a0 hate guhertin. D\u00ea v\u00ea serdema ku s\u00ea ni\u015ff derbas b\u00fbn de, gelek l\u00eeder\u00ean Kurd derketin hol\u00ea, gelek berxwedan \u00e7\u00eab\u00fbn. B\u00eaguman dilsoz\u00ee \u00fb sadakata l\u00eederan nay\u00ea n\u00eeqa\u015f kirin, l\u00ea div\u00ea hem\u00fb serdem \u00fb l\u00eeder, di rastiya civak\u00ea \u00fb\u00a0 konjoktura serdem\u00ea re werin nirxandin.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Rastiya gel\u00ea kurd, ten\u00ea bi kl\u00eemat\u00ean siyaseta her\u00eam\u00ea ve, bi kl\u00eemat\u00ean siyaseta c\u00eehan\u00ea re j\u00ee t\u00eakildar\u00a0 e. Di serdema imzekirina Sykis-P\u00eecot de, \u00a0pi\u015ft\u00ee ku dewlet li ser xaka Kurdistan\u00ea hatin ava kirin \u00fb van dewletan di nava xwe de \u201cpakt\u201d\u00ean li dij\u00ee Kurdan avakirin j\u00ee,\u00a0 gel\u00ea Kurd bi xeyal \u00fb hasreta azadiy\u00ea hemhal b\u00fb. L\u00ea \u00eero,\u00a0 em dib\u00eenin ku \u00a0kl\u00eemat\u00ean siyaseta hundir \u00fb ya c\u00eehan\u00ea hatiye guhertin.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Wek serdema \u015fer\u00ea yekem\u00een y\u00ea c\u00eehan\u00ea, di \u015fer\u00ea 3m\u00een y\u00ea c\u00eehan\u00ea de, \u00a0aktor\u00ean\u00a0 c\u00fbda li her\u00eam\u00ea bi cih b\u00fbne. Dewlet\u00ean li ser xaka Kurdistan\u00ea hatine avakirin j\u00ee, bi hem\u00fb h\u00eaza xwe \u00ear\u00ee\u015f\u00ee Kurdan dikin; l\u00ea konjoktura li Kurdistan, her\u00eam\u00ea \u00fb c\u00eehan\u00ea hatiye guhertin. Konjoktur li gor\u00ee bay\u00ea Kurdan ya d\u00earana b\u00eandera siyas\u00ee hatiye guhertin.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Ev j\u00ee, t\u00ea wateya guhertina diyalekt\u00eeka ronakb\u00eeriya Kurd, dive ev diyalektik ba\u015f were bikaran\u00een.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Ev konjoktur h\u00easan\u00ee ne hate bidestxistin: Bir\u00eaz Ocalan, dib\u00eaje, \u201cazad\u00ee di zarok\u00ea de dest p\u00ea dike\u201d. Ev gotin, Musa \u00fb derketina ji Misir\u00ea t\u00eene b\u00eera mirov. Musa \u00fb Isra\u00eel\u00ee, 40 sal\u00ee di r\u00ea de dim\u00eenin. Li gor\u00ee Musa, nif\u015f\u00ea duyem\u00een w\u00ea bigihe Aden\u2026 Wilo j\u00ee \u00e7\u00eab\u00fb.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Gotina Ocalan j\u00ee, hem bi gotina Musa re, hem bi gotina niv\u00eeskar\u00ea navdar y\u00ea Hindistan\u00ee Tagor\u00ee; \u201cDema vala n\u00eena, dema ku vala di\u00e7e heye\u201d ve t\u00ea gir\u00eadan; Di 40 sal\u00ee de, hem\u00a0 nif\u015f\u00ea duyem\u00een berxwedan\u00ea dike, hem dem \u00fb kl\u00eemat\u00ean serdeman j\u00ee ba\u015f hatin dagirtin.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Dew\u015firmey\u00ean Selan\u00eek\u00ea, p\u00ea\u015f\u00ee diyalekt\u00eeka ronakb\u00eeriya welat\u00ea roj\u00ea ku\u015ftin, gel\u00ea Kurd pas\u00eef\u00eeze kirin, hi\u015fmendiya Kurd ber bi tunekirin\u00ea birin.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Di \u015fer\u00ea yekem\u00een y\u00ea c\u00eehan\u00ea de, dew\u015firmey\u00ean Selan\u00eek\u00ea, ola \u00eeslam\u00ea derxistin p\u00ea\u015f, Kurd xapandin; di navbera sal\u00ean, 1920 \u00fb 1926an de, li parlamena yekem\u00een ya Tirkiy\u00ea \u00fb di pol\u00eet\u00eekeya\u00a0 Ba\u015f\u00fbr\u00ea Kurdistan\u00ea de\u00a0 siyaseta \u201cMisak-i Milli\u201d av\u00eatin hol\u00ea \u00fb Kurd xapandin.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Di sal\u00ean 1926 \u00fb 1986an de,\u00a0 bi hem\u00fb h\u00eaza xwe ketin nava \u201ccehd\u00ea\u201d \u00fb Ba\u015f\u00fbr\u00ea Kurdistan\u00ea bi Iraq\u00ea ve entegre kirin, bandor\u00a0 li alfabeya Kurd\u00ee bi t\u00eep\u00ean ereb\u00ee j\u00ee kirin. Li Bakur j\u00ee, \u201c\u015eana \u00cesmet-rapor\u00ean tunekirin\u00ea\u201d kirin prat\u00eek\u00ea.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>bikaran\u00eena \u00e7etey\u00ean DAI\u015e\u00ea, \u00ear\u00ee\u015fa li dij\u00ee Koban\u00ea, w\u00earankirina bajar\u00ean Bakur \u00fb Rojava.<\/p>\n<p>\u00db pi\u015ft\u00ee p\u00ea\u015fniyaza Ocalan ya \u201csiyaseta demokrat\u00eek\u201d \u00fb serketina Kurdan ya di hilbijartin\u00ean her\u00eam\u00ee \u00fb gi\u015ft\u00ee; ku Kurdan \u015faredariy\u00ean Kurdistan\u00ea bidestxistin, s\u00eestema hevserokatiy\u00ea, s\u00eestema r\u00eaveberiya her\u00eam\u00ee kirin prat\u00eek\u00ea, zihniyeta dew\u015firmetiy\u00ea bi r\u00eabaz\u00ean her\u00ee xerab \u00ear\u00ee\u015f dane dest p\u00ea kirin.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Dew\u015firmey\u00ean Selan\u00eek, her dem bi plan haraket kirine, c\u00eehan j\u00ee xapandine. M\u00eenak, w\u00earankirina\u00a0 8 bajaran \u00fb komkujiy\u00ean di j\u00earzem\u00eenan de ne, l\u00ea c\u00eehan\u00ea deng\u00ea xwe dernexist. Di w\u00ea \u00a0rew\u015fa deh\u015feteng\u00eez de,\u00a0 saziy\u00ean maf\u00ean mirovan, NY \u00fb YE\u00a0 deng\u00ea xwe dernexistin. Ji bo otopsiya ku\u015ftina zarok, jin, kal \u00fb bir\u00eendaran \u00a0\u201cprotoka otopsi M\u00eenasota\u201d \u00a0ne kirin prat\u00eek\u00ea.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Fa\u015f\u00eezma dew\u015firme, ji bo \u00a0hassasiyeta Ewropa ya demokras\u00ee (!) \u00fb maf\u00ean mirovan (!) ji hol\u00ea rakin, yan\u00ee qirkirina siyas\u00ee, bi taybet\u00ee siyaseta qeyum \u00fb girtina hev\u015faredar\u00ean jin ve\u015f\u00earin; di Adara 2015an de, \u201cZirveya \u015earedar\u00ean C\u00eehan\u00ea\u201d y\u00ean jin lidarxistin \u00fb hem\u00fb \u015faredar\u00ean jin y\u00ean c\u00eehan\u00ea vexwendin Tirkiy\u00ea.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>\u015earedar\u00ean jin, ji\u00a0 Fil\u00eest\u00een\u00ea heta bi Hindistan\u00ea, heta bi Kosova \u00fb Fransa li nav\u00e7eya Stembol\u00ea \u00a0Avcilar p\u00ea\u015fwaz\u00ee kirin. Komkirina \u015faredar\u00ean jin y\u00ean c\u00eehan\u00ea, li Stembol\u00ea, \u00a0hi\u015fmendiya prat\u00eek ya dew\u015firmeyan dat\u00eene ber \u00e7avan.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>B\u00eaguman \u015faredar\u00ean jin y\u00ean c\u00eehan\u00ea, li Avcilar, qetulilleh, \u00ear\u00ee\u015f\u00ean li ser \u00a0jin\u00ean Kurd \u00fb \u015faredar\u00ean jin y\u00ean Kurdistan\u00ea \u00fb s\u00eestema hevsarokatiy\u00ea nean\u00eene b\u00eera xwe. Dema ku konjoktur tar\u00ee be, s\u00eestema\u00a0 tecr\u00eed\u00ea hebe, \u00e7av girt\u00ee ne, efsunbaz\u00ee \u00fb ilizyon\u00eest\u00ee serdest dibe!&#8230;\u00a0 Fa\u015f\u00eezma dew\u015firmetiy\u00ea j\u00ee, cembaziya li ser s\u00ea \u015fel\u00eetan e\u2026<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>\u00cero, rew\u015f hatiye guhertin, bay\u00ea Kurdan b\u00eandera serketin\u00ea xwe\u015f did\u00eare,\u00a0 konjoktura siyas\u00ee ya\u00a0 c\u00eehan\u00ea j\u00ee ligel Kurdan e. Div\u00ea Kurd, rew\u015fenb\u00eer, rojnamevan \u00fb siyastemedar\u00ean Kurd, efs\u00fbnbaziya sistema dew\u015firmetiy\u00ea ba\u015f bixw\u00eenin. Div\u00ea paradigmeya Ocalan, di \u00a0prat\u00eezekirina jiyana rojane de bigirin dest \u00fb \u015fore\u015fa civak\u00ee destek bikin.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Hevgirtina di nava gelan de hatiye p\u00eakan\u00een. Eger yekgirtina gelan saxlem bibe, w\u00ea rej\u00eema Suriye \u00fb c\u00eehana \u00ceslam\u00ee j\u00ee tevl\u00ee ve konjoktur\u00ea bibe, hing\u00ee h\u00eaz\u00ean Ba\u015f\u00fbr\u00ea Kurdistan\u00ea j\u00ee w\u00ea mecbur bibin ku, ji Enqer\u00ea d\u00fbr, bi giyanek\u00ee azad, tevl\u00ee konjoktur\u00ea bibin.<br \/>\n&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Medeni FERHO Rastiya serdema me bi d\u00eerok\u00ea ve gir\u00eaday\u00ee ye \u00fb div\u00ea, em t\u00eakiliya Kurdan \u00fb d\u00eerok\u00ea her dem li ber \u00e7avan bigirin. &nbsp; Herka \u00e7em\u00ea\u00a0 jiyana Kurdan, bi peymana Sykis-P\u00eecot\u00a0 hate guhertin. D\u00ea v\u00ea serdema ku s\u00ea ni\u015ff derbas b\u00fbn de, gelek l\u00eeder\u00ean Kurd derketin hol\u00ea, gelek berxwedan \u00e7\u00eab\u00fbn. B\u00eaguman dilsoz\u00ee \u00fb sadakata l\u00eederan [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":25295,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"jnews-multi-image_gallery":[],"jnews_single_post":[],"jnews_primary_category":[],"jnews_social_meta":[],"jnews_override_counter":[],"jnews_post_split":[],"footnotes":""},"categories":[8],"tags":[],"class_list":["post-25668","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-quncik-nivis"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/25668","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=25668"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/25668\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":25669,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/25668\/revisions\/25669"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/25295"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=25668"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=25668"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=25668"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}