{"id":237164,"date":"2026-05-24T08:29:56","date_gmt":"2026-05-24T06:29:56","guid":{"rendered":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/?p=237164"},"modified":"2026-05-24T08:29:56","modified_gmt":"2026-05-24T06:29:56","slug":"li-irane-pirsgireken-kirin-u-kirya-xaniyan","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/?p=237164","title":{"rendered":"Li \u00ceran\u00ea pirsgir\u00eak\u00ean kir\u00een \u00fb kirya xaniyan"},"content":{"rendered":"<p><strong>Nevenda N\u00fb\u00e7eyan <\/strong><\/p>\n<p><strong>Li \u00ceran\u00ea li gor\u00ee daney\u00ean ferm\u00ee y\u00ean daw\u00ee, bazara kiriya xaniyan\u00a0di sala 2026\u2019an de di\u00a0asteke pir teng \u00fb\u00a0zext\u00ea de\u00a0ye. Gel bi kr\u00eeza kir\u00eena xan\u00ee \u00fb kir\u00ea de r\u00fb bi r\u00fb ne. \u00a0<\/strong><\/p>\n<p>Li gor\u00ee daney\u00ean ferm\u00ee y\u00ean daw\u00ee, bazara kiriya xaniyan\u00a0di sala 2026\u2019an de di\u00a0asteke pir teng \u00fb\u00a0zext\u00ea de\u00a0ye, enflasyona kiriya xaniyan a li ser bingeha xalan gih\u00ee\u015ftiye\u00a0ji sed\u00ee 31.1, enflasyona mehane\u00a0ji sed\u00ee 1.6 \u00fb enflasyona salane\u00a0ji sed\u00ee\u00a033.7\u2019e. Her \u00e7end\u00ee ev hejmar n\u00ee\u015fan didin ku r\u00eajeya z\u00eadeb\u00fbna kir\u00ea li gor\u00ee enflasyona gi\u015ft\u00ee\u00a0k\u00eam\u00a0b\u00fbye j\u00ee h\u00ea\u00a0ji bazarek\u00a0normal d\u00fbr in ji ber\u00a0di N\u00eesana 2026\u2019an de, enflasyona gi\u015ft\u00ee gih\u00ee\u015ftiye ji sed\u00ee\u00a073.5, enflasyona mehane ya gi\u015ft\u00ee\u00a0b\u00fbye ji sed\u00ee\u00a05 \u00fb enflasyona salane ya gi\u015ft\u00ee\u00a0b\u00fbye ji sed\u00ee 53.7.\u00a0Kir\u00ea\u00a0li gor\u00ee qad\u00ean din\u00a0k\u00eamtir z\u00eade b\u00fbye l\u00ea negih\u00ee\u015ftiye asteke qeb\u00fblkir\u00ee. Rapora ferm\u00ee ya Wezareta R\u00ea \u00fb Ge\u015fep\u00eadana Bajaran j\u00ee heman meyl\u00ea pi\u015ftrast dike \u00fb dib\u00eaje ku k\u00eamb\u00fbn\u00ea di\u00a0Tebaxa 2024\u2019an\u00a0de dest p\u00ea kiriye.<\/p>\n<p><strong>Bihay\u00ea kir\u00een \u00fb kir\u00ea xaniyan li \u00ceran\u00ea gelek bilind b\u00fbye<\/strong><\/p>\n<p>Raport\u00ean daw\u00ee n\u00ee\u015fan didin ku \u00e7alakvan\u00ean bazara xaniyan li gor\u00ee sala bor\u00ee z\u00eadeb\u00fbnek\u00a0ji sed\u00ee\u00a030-40\u00a0di kiriyan de d\u00eetine, bihay\u00ea xaniyan li hinek bajaran ji\u00a0sed\u00ee 40 z\u00eade b\u00fbye \u00fb ev zext\u00a0belav\u00ee Tehran\u00ea\u00a0j\u00ee b\u00fbye. Heman rapor\u00a0n\u00ee\u015fan didin\u00a0ku dan\u00fbstandin\u00ean li paytext\u00ea li gor\u00ee sala bor\u00ee hema\u00a0bib\u00eaje\u00a0n\u00eev\u00ee b\u00fbne, di heman dem\u00ea de r\u00eajey\u00ean p\u00ea\u015fniyarkir\u00ee li Tehran\u00ea ji\u00a0sed\u00ee\u00a040-50 z\u00eade b\u00fbne ev t\u00ea\u00a0w\u00ea watey\u00ea ku z\u00eadeb\u00fbna serl\u00eadan\u00ean p\u00ea\u015fniyarkir\u00ee ji ya ku di endeks\u00ean ferm\u00ee de hatiye tomarkirin\u00a0dijwartire \u00fb bi lez bilind dibe.<\/p>\n<p><strong>Malbat ne\u00e7arin ji ber bihay\u00ea dest ji p\u00eadiviy\u00ean esas\u00ee berdin <\/strong><\/p>\n<p>Li gor\u00ee rapor\u00ean daw\u00ee,\u00a0ji sed\u00ee\u00a025\u2019\u00ea nif\u00fbsa \u00ceran\u00ea kir\u00eadar in,\u00a0ji sed\u00ee\u00a066\u2019\u00ea ni\u015ftecih\u00ean bajaran xwediy\u00ean xan\u00ee ne \u00fb y\u00ean may\u00ee j\u00ee kir\u00eadar in. Xizan\u00ee di nav kir\u00eadaran de belav e,\u00a0ji sed\u00ee\u00a0100\u2019\u00ea kir\u00eadaran di\u00a0asta\u00a0yekem de \u00fb\u00a0ji sed\u00ee\u00a080\u2019\u00ea kir\u00eadar\u00ean di\u00a0asta\u00a0duyem de wek\u00ee xizan t\u00eane hesibandin.<\/p>\n<p>Heman rapor dib\u00eaje ku z\u00eadetir\u00ee 2 milyon\u00a0\u2018xizan\u00ean xaniyan\u2019 li van \u00e7ar par\u00eazgehan kom b\u00fbne: Tehran, Xorasan Rezew\u00ee,\u00a0Esfehan \u00fb Fars. Ev t\u00ea v\u00ea watey\u00ea ku kr\u00eez ne ten\u00ea li ser\u00a0\u2018bihay\u00ean bilind \u00ean xaniyan\u2019 e, b\u00fbye mekan\u00eezmayek ku xizaniya bajar\u00ee ji n\u00fb ve \u00e7\u00eadike.<\/p>\n<p>Her wiha\u00a0zexta rast\u00een di bud\u00e7ey\u00ean malbatan de t\u00ea d\u00eetin. L\u00eakol\u00een n\u00ee\u015fan didin ku r\u00eajeya xaniyan di xerc\u00ean malbat\u00ean Tehran\u00ea de di sala\u00a02024\u2019an de\u00a0gih\u00ee\u015ftiye n\u00eaz\u00ee ji sed\u00ee\u00a060, li gor\u00ee hinek texm\u00eenan, r\u00eajeya xaniyan li dever\u00ean metropolan gih\u00ee\u015ftiye r\u00eajeya n\u00eaz\u00ee ji sed\u00ee 50 heta\u00a0ji sed\u00ee\u00a070.<\/p>\n<p>Li gor\u00ee\u00a0texm\u00eenan di sala\u00a02025\u2019an de ji sed\u00ee\u00a042.2\u2019\u00ea dahata gi\u015ft\u00ee ya karkeran\u00a0ji bo xaniyan hatiye xerckirin. Di v\u00ea \u00e7ar\u00e7ovey\u00ea de, z\u00eadeb\u00fbna m\u00fb\u00e7ey\u00ea her\u00ee k\u00eam 16.6 milyon tumen \u00fb maf\u00ean xaniyan 3 milyon tumen, di sala\u00a02026\u2019an de z\u00eadetir\u00a0di\u015fibe r\u00eaziknameyeke \u00eedar\u00ee ya xaniyan\u00a0a bersivek li hember\u00ee rastiy\u00ean bazar\u00ea. Di v\u00ea rew\u015f\u00ea de, malbat ne\u00e7ar in ji bo dab\u00eenkirina hewcedariy\u00ean xaniyan dev ji xwarin,\u00a0p\u00eaw\u00eestiy\u00ean\u00a0tenduristiy\u00ea \u00fb perwerdey\u00ea berdin.<\/p>\n<p><strong>Cudah\u00ee di navbera\u00a0s\u00eenor\u00ea qan\u00fbn\u00ee \u00fb rastiya bazar\u00ea de\u00a0 <\/strong><\/p>\n<p>Li aliy\u00ea din, siyaseta ferm\u00ee ya hik\u00fbmet\u00ea li\u00a0cih\u00ea\u00a0\u00e7areserkirina koka pirsgir\u00eak\u00ea,\u00a0bala xwe daye\u00a0ser tezm\u00eenata demkurt. Di sala\u00a02025\u2019an de, li Tehran\u00ea s\u00eenor\u00ea z\u00eadeb\u00fbna kir\u00ea\u00a0wek\u00ee ji sed\u00ee\u00a025 hat ragihandin \u00fb rayedar\u00ean Me\u015fhed\u00ea j\u00ee diyar kirin ku r\u00eajeya qan\u00fbn\u00ee\u00a0ji sed\u00ee\u00a025 e; l\u00ea bel\u00ea, rapor\u00ean\u00a0qad\u00ea n\u00ee\u015fan didin ku z\u00eadeb\u00fbn gih\u00ee\u015ftiye ji sed\u00ee\u00a030 heta\u00a0ji sed\u00ee\u00a040.\u00a0Ev t\u00ea\u00a0w\u00ea watey\u00ea ku cudah\u00ee di navbera\u00a0\u2018s\u00eenor\u00ea qan\u00fbn\u00ee\u2019 \u00fb rastiya bazar\u00ea de\u00a0gir\u00eeng e. Pak\u00eat\u00ean pi\u015ftgiriy\u00ea piran\u00ee li ser bingeha tes\u00ees\u00ean emanet\u00ea ne,\u00a0li gor\u00ee rapora ferm\u00ee ya\u00a0N\u00eesana 2026\u2019an, s\u00eenor\u00ea deyn\u00ea emanet\u00ea ji bo Tehran\u00ea gih\u00ee\u015ftiye 365 milyon tumen, ji bo navend\u00ean par\u00eazgehan gih\u00ee\u015ftiye 280 milyon tumen, ji bo bajar\u00ean din gih\u00ee\u015ftiye 185 milyon tumen \u00fb ji bo gundan gih\u00ee\u015ftiye 75 milyon tumen. Planeke din deyn\u00ea emanet\u00ea y\u00ea 400 milyon tumen ji bo kom\u00ean k\u00eamdahat \u00fb pi\u015ftgiriy\u00ea p\u00ea\u015fb\u00een\u00ee dike. L\u00ea bel\u00ea, ji ber ku bihay\u00ea kir\u00ea li gelek deveran ji dahat\u00ea z\u00fbtir z\u00eade dibin, ev tes\u00ees ji derman\u00ea nexwe\u015fiy\u00ea b\u00eathir\u00a0\u2018roleke nefesgirtin\u00ea\u2019 dil\u00eezin.<\/p>\n<p>Tebeqeya\u00a0k\u00fbrtir a kr\u00eez\u00ea di gir\u00eadana\u00a0pirgir\u00eaka xaniyan bi\u00a0b\u00eakar\u00ee, nediyar\u00ee\u00a0\u00fb ko\u00e7beriya civak\u00ee de\u00a0t\u00ea\u00a0d\u00eetin.\u00a0Li gor\u00ee rapora ILNA ya li\u00a0qad\u00ea bi kir\u00eagiran re kiriye, e\u015fkere dike ku\u00a0daxwaza heyamek pa\u015fxistina dravdan\u00ea ji xwediy\u00ean xan\u00ee, bikaran\u00eena emanetan ji bo day\u00eena kir\u00ea, barkirina ji bo malek pi\u00e7\u00fbktir \u00fb taxek erzantir, jihol\u00earakirina l\u00ea\u00e7\u00fbn\u00ean jiyan\u00ea \u00fb ko\u00e7berb\u00fbna dervey\u00ee baj\u00ear. Heman rapor destn\u00ee\u015fan dike ku hejmarek gir\u00eeng ji kir\u00eagiran ji ber tirsa b\u00eakariy\u00ea kar\u00ean xwe winda kirine yan j\u00ee dravdanan bi pa\u015f dixin.<\/p>\n<p><strong>Newekheviya di aboriya \u00ceran\u00ea de<\/strong><\/p>\n<p>Texm\u00eeneke din a tabloya demdir\u00eaj sosret e. Li gor\u00ee texm\u00eeneke din dema ji bo li Tehran\u00ea bibin xwediy\u00ea xan\u00ee 89 sal e \u00fb li seranser\u00ea wel\u00eat 49 sal e. Ev hejmar n\u00ee\u015fan didin ku xan\u00ee li \u00ceran\u00ea ne ten\u00ea ji bo \u00e7\u00een\u00ean j\u00ear\u00een negih\u00ee\u015ft\u00ee dibe, di heman dem\u00ea de ji bo be\u015feke mezin a h\u00eaza kar dibe qadeke ku\u00a0\u2018nikare bigih\u00eej\u00eene\u2019 her di\u00e7e z\u00eadetir dibe.<\/p>\n<p>Bazara xan\u00ee ya \u00ceran\u00ea ketiye qonaxa\u00a0enflasyona aram l\u00ea bi kr\u00eez\u00ea dagirt\u00ee ye. Ev t\u00ea v\u00ea watey\u00ea ku her \u00e7end\u00ee r\u00eajeya z\u00eadeb\u00fbna kir\u00ea li gor\u00ee enflasyona gi\u015ft\u00ee hinek\u00ee k\u00eam b\u00fbye j\u00ee asta biha wisa z\u00eade b\u00fbye ku\u00a0bi taybet\u00ee\u00a0ji bo malbat\u00ean ku m\u00fb\u00e7e qezenc dikin li Tehran \u00fb bajar\u00ean mezin,\u00a0wateya w\u00ea ya\u00a0prat\u00eek h\u00ea j\u00ee xizaniya xan\u00ee, k\u00eamb\u00fbna debara jiyan\u00ea \u00fb\u00a0d\u00fbrxistin e.<\/p>\n<p>Dema di v\u00ee al\u00ee de were m\u00eazekirin, t\u00ea d\u00eetin ku kir\u00ea \u00ead\u00ee\u00a0ne\u00a0bazareke cuda ye,\u00a0par\u00e7eyeke mekanz\u00eemaya belavkirina newekheviya di aboriya \u00ceran\u00ea de ye.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Nevenda N\u00fb\u00e7eyan Li \u00ceran\u00ea li gor\u00ee daney\u00ean ferm\u00ee y\u00ean daw\u00ee, bazara kiriya xaniyan\u00a0di sala 2026\u2019an de di\u00a0asteke pir teng \u00fb\u00a0zext\u00ea de\u00a0ye. Gel bi kr\u00eeza kir\u00eena xan\u00ee \u00fb kir\u00ea de r\u00fb bi r\u00fb ne. \u00a0 Li gor\u00ee daney\u00ean ferm\u00ee y\u00ean daw\u00ee, bazara kiriya xaniyan\u00a0di sala 2026\u2019an de di\u00a0asteke pir teng \u00fb\u00a0zext\u00ea de\u00a0ye, enflasyona kiriya xaniyan a [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":237165,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"jnews-multi-image_gallery":[],"jnews_single_post":[],"jnews_primary_category":[],"jnews_social_meta":[],"jnews_override_counter":[],"jnews_post_split":[],"footnotes":""},"categories":[233],"tags":[],"class_list":["post-237164","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-cihan"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/237164","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=237164"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/237164\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":237166,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/237164\/revisions\/237166"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/237165"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=237164"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=237164"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=237164"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}