{"id":236352,"date":"2026-05-03T08:28:19","date_gmt":"2026-05-03T06:28:19","guid":{"rendered":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/?p=236352"},"modified":"2026-05-03T08:28:19","modified_gmt":"2026-05-03T06:28:19","slug":"pisti-dehsalan-endamtiye-imarat-ji-opece-vedikse","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/?p=236352","title":{"rendered":"Pi\u015ft\u00ee dehsalan endamtiy\u00ea\u2026 \u00cemarat ji OPEC\u2019\u00ea vedik\u015fe"},"content":{"rendered":"<p><strong>Navenda N\u00fb\u00e7eyan<\/strong><\/p>\n<p><strong>R\u00eaxistina OPEC bi armanca koord\u00eenasyon \u00fb yekkirina siyaset\u00ean petrol\u00ea y\u00ean dewlet\u00ean endam herwiha misogerkirina aramiya bazara petrol\u00ea, da ku petrola bi bandor \u00fb bir\u00eak\u00fbp\u00eak ji xer\u00eedaran dab\u00een bike, hat avakirin.<\/strong><\/p>\n<p>R\u00eaxistina Welat\u00ean Hinardekar\u00ean Petrol\u00ea, bi OPEC t\u00ea naskirin, ew r\u00eaxistineke navnetewey\u00ee ye ji bo koord\u00eenasyona \u00fb yekkirina pol\u00eet\u00eekay\u00ean petrol\u00ea di navbera welat\u00ean endam de \u00fb misogerkirina aramiya bazar\u00ean petrol\u00ea y\u00ean c\u00eehan\u00ee hatiye damezrandin. OPEC bi \u00eensiyat\u00eefa p\u00eanc welatan Iraq, \u00ceran, Kiw\u00eat, Erebistana Si\u00fbd\u00ee \u00fb Venezuela di konferansek\u00ea de li Bexday\u00ea hate damezrandin.<\/p>\n<p><strong>R\u00eaxistina OPEC \u00e7i ye?<\/strong><\/p>\n<p>Di sala 1960\u2019\u00ee ji h\u00eala \u00ceran, \u00ceraq, Kiw\u00eat, Erebistana Si\u00fbd\u00ee \u00fb Venezuela hat damezirandin. Pi\u015ftre 10 dewlet\u00ean din di navbera sal\u00ean 1960-2018 tevl\u00ee van her p\u00eanc dewletan b\u00fbn. Herwiha \u00cemarat di sala 1967\u2019an tevl\u00ee b\u00fb. Ev r\u00eaxistin bi hev re n\u00eaz\u00eek\u00ee ji sed\u00ee 36.17 hilber\u00eena petrola xav a c\u00eehan\u00ee p\u00eak t\u00eene. Welat\u00ean endam \u00ean OPEC n\u00eaz\u00eek\u00ee ji sed\u00ee 79.22 rezerv\u00ean petrola xav \u00ean c\u00eehan\u00ea kontrol dikin.<\/p>\n<p>Di p\u00eanc sal\u00ean p\u00ea\u015f\u00een de, navenda r\u00eaxistin\u00ea li Cenevre, Sw\u00eesre b\u00fb, pi\u015ftre di \u00eelona 1965\u2019an de cih\u00ea w\u00ea \u00e7\u00fb paytexta Awisturalya, Viyanay\u00ea.<\/p>\n<p>Ji aliy\u00ea din ve, OPEC+ komeke mezintir e ku endam\u00ean OPEC \u00fb hevalbend\u00ean din \u00ean hilber\u00eener\u00ean petrol\u00ea, di nav de R\u00fbsya hene.<\/p>\n<p><strong>Rola OPEC \u00fb OPEC+ <\/strong><\/p>\n<p>Dewlet\u00ean endam\u00ean OPEC bazar\u00ea di\u015fop\u00eenin \u00fb biryar\u00ean kolekt\u00eef di derbar\u00ea z\u00eadekirin an k\u00eamkirina hilber\u00eena petrol\u00ea de didin, da ku aramiya buha \u00fb dab\u00eenkirin\u00ea bipar\u00eazin. Z\u00eadekirin an k\u00eamkirina hilber\u00eena petrol\u00ea lihevkirinek yekdeng hewce dike.<\/p>\n<p><strong>Qonax\u00ean tevl\u00eeb\u00fbna dewletan bo r\u00eaxistin\u00ea<\/strong><\/p>\n<p>Qeter di sala 1961\u2019an de \u00fb di sala 1962\u2019an de Endonezya \u00fb L\u00eebya tevl\u00ee b\u00fbn.<\/p>\n<p>Eb\u00fb Deb\u00ee di sala 1967\u2019an de, pi\u015ftre j\u00ee di sala 1969\u2019an de Cezay\u00eer tevl\u00ee b\u00fb.<\/p>\n<p>Di sala 1971\u2019an de N\u00eejer di heman dem\u00ea de Em\u00eert\u00ean Ereb\u00ee y\u00ean Yekb\u00fby\u00ee pi\u015ft\u00ee ku yekb\u00fbna w\u00ea, di sala 1973\u2019an de Ekvator \u00fb di sala 1975\u2019an de Gabon tevl\u00ee b\u00fbn.<\/p>\n<p>Di qonax\u00ean pa\u015f\u00een de, Angola di sala 2007\u2019an de, G\u00eeneya di sala 2017\u2019an de \u00fb Komara Kongoy\u00ea j\u00ee di sala 2018\u2019an de tevl\u00ee b\u00fbn.<\/p>\n<p>Hejmara dewlet\u00ean ku di d\u00eeroka OPEC\u2019\u00ea veki\u015fiyane 5\u2019in: Ekvador, Endonezya, Qeter, Angola \u00fb her\u00ee daw\u00ee \u00cemarat\u00ean Ereb\u00ee y\u00ean Yekb\u00fby\u00ee. Hin dewlet wek\u00ee Gabon pi\u015ft\u00ee veki\u015f\u00een\u00ea d\u00eesa tevl\u00ee r\u00eaxistin\u00ea b\u00fbn.<\/p>\n<p><strong>Ge\u015fedan \u00fb kr\u00eez\u00ean di bazara petrol\u00ea de \u00fb rola OPEC<\/strong><\/p>\n<p>OPEC di sal\u00ean 1960\u2019an de, di demek\u00ea de ku dewlet\u00ean pa\u015fkeft\u00ee y\u00ean damezr\u00eener \u00ean r\u00eaxistin\u00ea di serdema veguher\u00eena siyas\u00ee \u00fb abor\u00ee ya navnetewey\u00ee de, di dawiya kolonyal\u00eezm\u00ea \u00fb jidayikb\u00fbna gelek dewlet\u00ean serbixwe y\u00ean n\u00fb li c\u00eehana pa\u015fkeft\u00ee de, hat damezirandin.<\/p>\n<p>Dewlet\u00ean hilber\u00eener ev gav pi\u015ft\u00ee ku komek ji \u015f\u00eerket\u00ean petrol\u00ea y\u00ean pirnetewey\u00ee, Heft Xwi\u015fk (\u00cexwat 7), biryar dan ku buhay\u00ea petrola xav k\u00eam bikin, av\u00eatin.<\/p>\n<p>\u015eer\u00ea Ereb\u00ee-\u00cesra\u00eel\u00ea sala 1937<\/p>\n<p>Ambargoya petrola Ereb\u00ee ya sala 1973\u2019an metrsiyek di bazar\u00ea de, an j\u00ee ti\u015ft\u00ea ku wek\u00ee \u015foka petrol\u00ea ya yekem t\u00ea nas\u00een, derxist hol\u00ea. Buhay\u00ea berm\u00eelek petrola xav a Ereb\u00ee ya Sivik ji 2.83 dolar\u00ee di sala 1973\u2019an de bilind b\u00fb \u00fb di sala 1974\u2019an de giha\u015ft 10.41 dolar\u00ee.<\/p>\n<p>Di sala 1975\u2019an de, Ilich Ramirez Sanchez \u00ea Venezuelay\u00ee, bi r\u00eaveberiya komek\u00ea \u00fb p\u00eanc hevkar\u00ean xwe \u00eari\u015f\u00ee civ\u00eenek OPEC li paytexta Awistirya Viyanay\u00ea kirin \u00fb 11 wez\u00eer\u00ean petrol\u00ea y\u00ean OPEC, tev\u00ee wez\u00eer\u00ea petrol\u00ea y\u00ea Si\u00fbd\u00ee Ehmed Zak\u00ee Yaman\u00ee, reh\u00een girtin.<\/p>\n<p>Di sala 1979\u2019an de, ji ber \u015fore\u015fa li \u00ceran\u00ea, ku w\u00ea dem\u00ea pi\u015ft\u00ee Erebistana Si\u00fbd\u00ee duyem\u00een welat\u00ea her\u00ee mezin \u00ea hinardekirina petrol\u00ea b\u00fb, Jeponiya bi awayek\u00ee bilez hewilda ku petrol\u00ea bikire.<\/p>\n<p>Di sala 1980\u2019\u00ea de, Iraq\u00ea \u00eari\u015f\u00ee \u00ceran\u00ea kir, ev \u00eari\u015f b\u00fb sedema ku buhay\u00ea petrola Deryaya Bakur li Br\u00eetanyay\u00ea bigih\u00eeje r\u00eajeyeke n\u00fb (40 dolar bo berm\u00eelek\u00ea), ku ev buhay\u00ea her\u00ee bilind di seranser\u00ee 10 salan b\u00fb.<\/p>\n<p>Di sala 1983\u2019an de, Borsaya New York\u00ea dest bi bazirganiya peyman\u00ean p\u00ea\u015feroj\u00ea y\u00ean petrol\u00ea kir.<\/p>\n<p>Di sala 1986\u2019an de, ji ber t\u00earb\u00fbna bazar\u00ea \u00fb guhertina adet\u00ean xerckirin\u00ea, buhay\u00ean petrol\u00ea daketin herwiha buhay\u00ea petrola xav a Brent daket 8.75 dolar\u00ee ji bo her berm\u00eelek\u00ea.<\/p>\n<p>Di dawiy\u00ea de OPEC dev ji tesb\u00eetkirin buhay\u00ea berda \u00fb da ku parek\u00ea ji bazar\u00ea bi dest bixe buha k\u00eam kir, pi\u015ftre dest bi xebitandina pergala par\u00ean hilber\u00een\u00ea kir.<\/p>\n<p>Di dema dagirkirina Kiw\u00eat\u00ea ji aliy\u00ea Iraq\u00ea ve di navbera sal\u00ean 1990 \u00fb 1991\u2019an de, buhay\u00ean petrol\u00ea giha\u015ftin asta her\u00ee bilind heta w\u00ea dem\u00ea \u00fb giha\u015ftin 41.41 dolar\u00ee ji bo her berm\u00eelek\u00ea.<\/p>\n<p>Di navbera sal\u00ean 1998-1999\u2019an de kr\u00eeza abor\u00ee ya Asyay\u00ea dest p\u00ea kir. Di w\u00ea dem\u00ea de buhay\u00ean her berm\u00eelek\u00ea daket bin 10 dolar\u00ee.<\/p>\n<p>Di sala 1999\u2019an de, pi\u015ft\u00ee du hewildan\u00ean ber\u00ea y\u00ean ku bi ser neketin, lihevkirinek hat kirin ku hilber\u00een\u00ea ji bo cara s\u00eayem\u00een were k\u00eamkirin, ev bi r\u00eakeftina Meks\u00eeka \u00fb Norw\u00eac\u00ea (li dervey\u00ee OPEC) p\u00eak hat, da ku hilwe\u015f\u00eena buhayan were rawestandin, ev yek destp\u00eaka qonaxeke ji n\u00fb ve ba\u015fb\u00fbna buhayan n\u00ee\u015fan da.<\/p>\n<p>Di sala 2000\u2019an de, Venezuelay\u00ea, ku w\u00ea dem\u00ea seroka OPEC\u2019\u00ea b\u00fb, &#8220;mekan\u00eezmayeke pak\u00eata buhay\u00ea&#8221; ragihand, t\u00ea de hat destn\u00ee\u015fankirin ku ger buhay\u00ea petrol\u00ea dakeve, ew kom d\u00ea bi awayek\u00ee otomat\u00eek hilber\u00een\u00ea k\u00eam bike, herwiha ger buhay\u00ea petrol\u00ea ji bo selikeke curey\u00ean taybet y\u00ean petrol\u00ea ji 22-28 dolar\u00ee z\u00eadetir bibe, d\u00eesa bi away\u00ea otomat\u00eek hilber\u00een\u00ea z\u00eade bike.<\/p>\n<p>\u00cari\u015f\u00ean 11\u2019\u00ea \u00celona 2001\u2019an li ser Navenda Bazirganiya C\u00eehan\u00ea li New York\u00ea, aboriya her\u00ee mezin a c\u00eehan\u00ea \u00fb mezintir\u00een xer\u00eedar\u00ea enerjiy\u00ea hejand.<\/p>\n<p>\u00cari\u015fa Amer\u00eekay\u00ea li ser Iraq\u00ea di sala 2003\u2019an de r\u00ea li ber derbaskirina 2.5 milyon berm\u00eel petrol di roj\u00ea de bo bazar\u00ea girt.<\/p>\n<p>Di sala 2008\u2019an de, buhay\u00ea petrola xav a Amer\u00eekay\u00ea cara yekem ji 100 dolar\u00ee bo her berm\u00eelek\u00ea derbas b\u00fb. Buha heta meha T\u00eermeha w\u00ea sale bi berdewam\u00ee bilind b\u00fbn \u00fb giha\u015ftin asta her\u00ee bilind a 147.27 dolar\u00ee bo her berm\u00eelek\u00ea.<\/p>\n<p>Pi\u015ft\u00ee demek kurt, buhay\u00ea petrol\u00ea li bazar\u00ea daket 32.4 dolar\u00ee ji bo berm\u00eelek\u00ea, ku ev asta her\u00ee nizm a p\u00eanc salan b\u00fb, l\u00ea s\u00eestema hilber\u00een\u00ea ya OPEC pa\u015f\u00ea buhayan bilind kir.<\/p>\n<p>Di \u00c7ileya 2009\u2019an de, OPEC para hilber\u00eena xwe li 24.84 milyon berm\u00eel di roj\u00ea de destn\u00ee\u015fan kir, d\u00fbv re di navbera sal\u00ean 2011-2016\u2019an de di navbera 30.8 \u00fb 32.3 milyon berm\u00eel di roj\u00ea de guher\u00ee.<\/p>\n<p>Di \u00c7ileya 2016\u2019an de, buhay\u00ean petrol\u00ea daketin 25 dolaran ji bo her berm\u00eelek\u00ea, pi\u015ft\u00ee ku di sala 2014\u2019an de ji 100 dolar\u00ee z\u00eadetir b\u00fbn.<\/p>\n<p>Di Mijdara 2021\u2019an de, pi\u015ft\u00ee ragihandina Dewlet\u00ean Yekb\u00fby\u00ee, \u00c7\u00een \u00fb hejmarek dewlet\u00ean din ku ew \u00ea rezerv\u00ean xwe y\u00ean stratej\u00eek \u00ean petrol\u00ea bikar b\u00eenin, OPEC biryar da ku civ\u00eenek\u00ea li dar bixe, bi armanca k\u00eamkirina buhay\u00ean petrol\u00ea.<\/p>\n<p>Di Tebaxa 2022\u2019an de, dewlet\u00ean sereke y\u00ean hinardekirina petrol\u00ea di c\u00eehan\u00ea de li hev kirin ku di meha \u00celon\u00ea de hilber\u00een\u00ea hinek\u00ee z\u00eade bikin, da ku buhayan k\u00eam bikin. Hevpeymaniya OPEC+, ku R\u00fbsya j\u00ee di nav de ye, biryar da ku hilber\u00een\u00ea rojane bi qas\u00ee 100 hezar berm\u00eel z\u00eade bike.<\/p>\n<p>Di N\u00eesana 2023\u2019an de, pi\u015ft\u00ee ku Erebistana Si\u00fbd\u00ee, Iraq \u00fb hejmarek dewlet\u00ean Kendav\u00ea biryar dan ku hilber\u00een\u00ea ji milyonek berm\u00eelan z\u00eadetir di roj\u00ea de k\u00eam bikin, buhay\u00ean petrol\u00ea z\u00eade b\u00fbn, ev yek j\u00ee b\u00fb sedema ku buhaya petrola Brent ji sed\u00ee 7 z\u00eade bibe \u00fb her berm\u00eelek bigih\u00eaje 85 dolar\u00ee.<\/p>\n<p><strong>Veki\u015f\u00eena \u00cemarat\u00ean Ereb\u00ee y\u00ean Yekb\u00fby\u00ee ji OPEK \u00fb OPEC+<\/strong><\/p>\n<p>Di gaveke b\u00eahempa de, \u00cemarat\u00ean Ereb\u00ee y\u00ean Yekb\u00fby\u00ee veki\u015f\u00eena xwe ji R\u00eaxistina Welat\u00ean Hinardekar\u00ean Petrol\u00ea (OPEC) \u00fb hevpeymaniya OPEC+ ragihand \u00fb endametiya xwe ya ku n\u00eaz\u00eek\u00ee 59 salan dom kir bi daw\u00ee kir. Biryar d\u00ea di Gulana 2026\u2019an de, di demek\u00ea de ku aloziy\u00ean jeopol\u00eet\u00eek \u00ean giran bi z\u00eadeb\u00fbna aloziy\u00ean her\u00eam\u00ee re hevdem in, \u015fokek li sektora enerjiy\u00ea ya c\u00eehan\u00ee \u00fb tevliheviyek li bazar\u00ean navnetewey\u00ee \u00e7\u00eadike.<\/p>\n<p><strong>Sedem\u00ean sereke y\u00ean veki\u015f\u00een\u00ea<\/strong><\/p>\n<p>Dosyaya par\u00ean hilber\u00een\u00ea faktora her\u00ee gir\u00eeng e di biryara veki\u015f\u00een\u00ea de, hin anal\u00eest dib\u00eenin ku s\u00eenorkirin\u00ean ku di nav OPEC \u00fb OPEC+ de hatine ferzkirin \u00ead\u00ee bi kapas\u00eeteya hilber\u00eena rast\u00een a \u00cemarat\u00ea d\u00ea nema li hev dikin. Li gor\u00ee texm\u00eenan kapas\u00eeteya hilber\u00eena rast\u00een n\u00eaz\u00eek\u00ee 4 milyon berm\u00eel di roj\u00ea de ye \u00fb t\u00ea plankirin ku heta sala 2027\u2019an bigih\u00eaje 5 milyon berm\u00eelan, di heman dem\u00ea de para diyarkir\u00ee derdora 3.2 milyon berm\u00eelan dim\u00eene.<\/p>\n<p>Kovara \u201cFortune\u201d biryar\u00ea wek\u00ee &#8220;derbeyek giran li ser r\u00eaxistin\u00ea \u00fb li ser Erebistana Si\u00fbd\u00ee ye herwiha w\u00ea wek\u00ee mezintir\u00een par\u00e7eb\u00fbna di d\u00eeroka OPEC\u2019\u00ea de dib\u00eene. Di heman dem\u00ea de destn\u00ee\u015fan dike ku nakokiya di navbera Erebistana Si\u00fbd\u00ee \u00fb \u00cemarat\u00ean Ereb\u00ee y\u00ean Yekb\u00fby\u00ee de bi salan e li ser par\u00ean hilber\u00een\u00ea \u00fb pol\u00eet\u00eekay\u00ean petrol\u00ea z\u00eade b\u00fb \u00fb di kr\u00eez\u00ean daw\u00ee de xirabtir b\u00fbye.<\/p>\n<p><strong>Nakokiya di nava OPEC de<\/strong><\/p>\n<p>P\u00eawendiya di navbera Eb\u00fb Deb\u00ee \u00fb Riyad\u00ea de di sal\u00ean bor\u00ee de rast\u00ee aloziyek\u00ea hatiye, nemaze di kr\u00eeza T\u00eermeha 2021\u2019an de, dema ku \u00cemarat\u00ean Yekb\u00fby\u00ee y\u00ean Ereb\u00ee p\u00ea\u015fniyar\u00ean ji bo dir\u00eajkirina k\u00eamkirina hilber\u00een\u00ea ji bo demek dir\u00eaj red kirin.<\/p>\n<p>Pispor\u00ean abor\u00ee destn\u00ee\u015fan dikin ku nakokiya bingeh\u00een di nav r\u00eaxistin\u00ea de bi daxwaz\u00ean \u00cemarat\u00ea y\u00ean ji bo z\u00eadekirina para hilber\u00een\u00ea li gor\u00ee veberh\u00eanan \u00fb \u015fiyan\u00ean w\u00ea ve gir\u00eaday\u00ee b\u00fb, ku di nav OPEC\u2019\u00ea de ji aliy\u00ea Si\u00fbd\u00ee ve hat redkirin.<\/p>\n<p><strong>\u015eer\u00ea \u00ceran\u00ea \u00fb encam\u00ean w\u00ea<\/strong><\/p>\n<p>Kir\u00eez\u00ean her\u00eam\u00ee \u00fb \u015fer\u00ea berdewam roleke din di lezandina biryar\u00ea de l\u00eestin, nemaze bi astengkirina nav\u00eegasyon\u00ea li Tengava Hormuz\u00ea \u00fb z\u00eadeb\u00fbna xeterey\u00ean jeopol\u00eet\u00eek li her\u00eam\u00ea.<\/p>\n<p><strong>Daxuyaniy\u00ean ferm\u00ee y\u00ea \u00cemarat\u00ea<\/strong><\/p>\n<p>WAM\u02ca\u00ea ku Ajansa N\u00fb\u00e7eyan a \u00cemarat\u00ea yem diyar kir ku ev biryar &#8220;li gor\u00ee v\u00eezyona stratej\u00eek \u00fb abor\u00ee ya demdir\u00eaj a \u00cemarat\u00ea \u00fb p\u00ea\u015fketina sektora w\u00ea ya enerjiy\u00ea ye, di nav de lezandina veberh\u00eanan\u00ea di hilber\u00eena enerjiya navxwey\u00ee de. Ew di heman dem\u00ea de pabendb\u00fbna w\u00ea bi rola xwe wek\u00ee hilber\u00eenerek berpirsiyar \u00fb p\u00eabawer ku p\u00ea\u015feroja bazar\u00ean enerjiya c\u00eehan\u00ee p\u00ea\u015fb\u00een\u00ee dike, xurt dike.&#8221;<\/p>\n<p><strong>Banora w\u00ea ya bi lez li ser bazaran<\/strong><\/p>\n<p>Banka HSBC p\u00ea\u015fb\u00een\u00ee kir ku bandora tavil\u00ea d\u00ea bi r\u00eajey\u00ee s\u00eenordar be \u00fb destn\u00ee\u015fan kir ku astengiy\u00ean li Tengava Hormuz\u00ea faktora her\u00ee bi bandor a li ser buhayan dim\u00eene.<\/p>\n<p><strong>Bandora demdir\u00eaj<\/strong><\/p>\n<p>Rapor\u00ean navnetewey\u00ee n\u00ee\u015fan didin ku pi\u015ft\u00ee derketina \u00cemarat\u00ean Yekb\u00fby\u00ee y\u00ean Ereb\u00ee dibe ku Erebistana Si\u00fbd\u00ee di r\u00eavebirina aramiya bazar\u00ea de barek\u00ee mezintir hilgire ser xwe.<\/p>\n<p>Anal\u00eest dib\u00eenin ku veki\u015f\u00eena \u00cemarat dikare hevgirtina OPEC \u00fb OPEC+ qels bike \u00fb kontrolkirina asta hilber\u00eena c\u00eehan\u00ee dijwartir bike, bi v\u00ee away\u00ee dibe ku p\u00ea\u015fbaziya her\u00eam\u00ee di nav Kendav\u00ea de k\u00fbrtir bibe.<\/p>\n<p>Di heman dem\u00ea de Meclisa Atlant\u00eek\u00ea hi\u015fyar\u00ee da ku ev gav dikare h\u00eaz\u00ean mezin \u00ean wek\u00ee R\u00fbsya te\u015fw\u00eeq bike ku poz\u00eesyon\u00ean xwe di bazara enerjiy\u00ea de ji n\u00fb ve hesab bike.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Navenda N\u00fb\u00e7eyan R\u00eaxistina OPEC bi armanca koord\u00eenasyon \u00fb yekkirina siyaset\u00ean petrol\u00ea y\u00ean dewlet\u00ean endam herwiha misogerkirina aramiya bazara petrol\u00ea, da ku petrola bi bandor \u00fb bir\u00eak\u00fbp\u00eak ji xer\u00eedaran dab\u00een bike, hat avakirin. R\u00eaxistina Welat\u00ean Hinardekar\u00ean Petrol\u00ea, bi OPEC t\u00ea naskirin, ew r\u00eaxistineke navnetewey\u00ee ye ji bo koord\u00eenasyona \u00fb yekkirina pol\u00eet\u00eekay\u00ean petrol\u00ea di navbera welat\u00ean endam [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":236353,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"jnews-multi-image_gallery":[],"jnews_single_post":[],"jnews_primary_category":[],"jnews_social_meta":[],"jnews_override_counter":[],"jnews_post_split":[],"footnotes":""},"categories":[233],"tags":[],"class_list":["post-236352","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-cihan"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/236352","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=236352"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/236352\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":236354,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/236352\/revisions\/236354"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/236353"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=236352"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=236352"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=236352"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}