{"id":234647,"date":"2026-03-11T10:20:06","date_gmt":"2026-03-11T08:20:06","guid":{"rendered":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/?p=234647"},"modified":"2026-03-11T10:20:06","modified_gmt":"2026-03-11T08:20:06","slug":"ciruska-soresa-rojava-raperina-gele-kurd-ya-bajare-qamislo-ye","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/?p=234647","title":{"rendered":"\u00c7ir\u00fbska \u015eore\u015fa Rojava raper\u00eena gel\u00ea Kurd ya bajar\u00ea Qami\u015flo ye\u00a0"},"content":{"rendered":"<p><strong>Leyla Am\u00fbd\u00ea<\/strong><\/p>\n<p>Weke ku t\u00ea zan\u00een ji bo gel\u00ea Kurd meha Adar\u00ea xwed\u00ee, wateyeke cuda ye. Meha Adar\u00ea ji bo me weke netew xwed\u00ee destaneke dewlemend \u00fb p\u00eeroz e, ji xwe heyva bihar\u00ea ye \u00fb ji bo netewa Kurd h\u00eaviya salek n\u00fb ye \u00fb ciy\u00ea qedirbilindiy\u00ea \u00fb buhab\u00fbn\u00ea ye. Heyva Adar\u00ea xwe bi reng\u00ea kesk, sor \u00fb zer dixemil\u00eene \u00fb xwezay\u00ea j\u00ee bi xwe re ge\u015f \u00fb bedew dike. Gel\u00ea Kurdistan\u00ea di d\u00eerok\u00ea de her gelek\u00ee bi gel\u00ean haw\u00eerdor re dinava jiyaneke hevbe\u015f \u00fb a\u015fitiyane de b\u00fbye \u00fb her bi gel\u00ean derdora xwe re j\u00ee dinava t\u00eakiliyeke hevbe\u015f, dostan\u00ee, hezkirin \u00fb h\u00fbrmet de b\u00fbye. Gel\u00ea Kurd li \u00e7ar per\u00e7\u00ean Kurdistan\u00ea her bi dewletan re di nava hemahengiy\u00ea de b\u00fbye \u00fb her\u00ee z\u00eade j\u00ee li Rojava \u00fb S\u00fbriy\u00ea, hevkariya gel\u00ea Ereb kiriye \u00fb b\u00ea ferq \u00fb c\u00fbdayet\u00ee li hember\u00ee h\u00eaz\u00ean derve mil bi mil \u015fer\u00ea parastina welat kiriye. Netewa Kurd tev\u00ee gel\u00ean, her\u00eam\u00ea welat\u00ea xwe parastiye \u00fb li dij\u00ee \u00eari\u015fkar\u00ean derve bi serbilind\u00ee \u015fer kiriye \u00fb di \u015fer de j\u00ee her m\u00earxas \u00fb cengawer b\u00fbne.<\/p>\n<p>Gel\u00ea Kurd ku di nava \u00e7ar dewletan de, hatiye per\u00e7ekirin \u00fb di her per\u00e7eyek\u00ee de, bi desthilat\u00ean w\u00ee per\u00e7\u00eer e, li hember\u00ee \u00eari\u015f\u00ean derve \u00fb hundir \u015fer kiriye \u00fb welat \u00fb s\u00eenor\u00ean w\u00ea parastiye. Li S\u00fbriy\u00ea j\u00ee cardin gel\u00ea Kurd bi hevkar\u00ee parastina welat kiriye \u00fb li hember\u00ee pergala Ferens\u00ee \u015fer kiriye \u00fb heyan\u00ee sal\u00ean 1960\u2019\u00ee berxwedaneke pir mezin raber kiriye. Pi\u015ft\u00ee ku mandeta Ferens\u00ee ji S\u00fbriy\u00ea barkir, gel\u00ea Ereb j\u00ee bi p\u00ea\u015fengtiya melek \u015eer\u00eef Husey\u00een, xwestiye ku teql\u00eeda biyaniyan bike \u00fb hi\u015fmendiya Ereb\u00fbn\u00ea p\u00ea\u015fbixe \u00fb di ser\u00ee de j\u00ee w\u00ea li ser gel\u00ea Kurd \u00ea ku hevkar\u00ea xwe b\u00fbye, ferz bike \u00fb wan weke biyan\u00ee bib\u00eene \u00fb cudakariy\u00ea li ser wan ferz bike. Her\u00ee z\u00eade j\u00ee pi\u015ft\u00ee avab\u00fbna partiya Baas v\u00eaya dike \u00fb em hem\u00fb j\u00ee dizanin ku p\u00ea\u015feng\u00ea partiya baas \u00fb tes\u00eeskar\u00ea w\u00ea kesek\u00ee bi nav\u00ea M\u00ee\u015f\u00eel Efleq b\u00fbye ku bi koka xwe Mes\u00eeh\u00ee (Xa\u00e7perest b\u00fbye) l\u00ea cardin j\u00ee hi\u015fmendiya Ereb\u00fbn\u00ea li ser gel\u00ea Suriy\u00ea ferz kiriye, bi taybet j\u00ee pi\u015ft\u00ee avakirina partiya yek serwer\u00ee ya Baas\u00ea.<\/p>\n<p>Dema ku gel\u00ea Kurd w\u00ea ferq \u00fb c\u00fbdayetiy\u00ea dibine, hest\u00ean xwe y\u00ean neteweyet\u00ee dikevin tevger\u00ea \u00fb di xwazin ku xwe bi r\u00eaxistin bikin \u00fb maf\u00ea xwe bidest bixin. L\u00ea mixabin Erebtiya ku teze b\u00fbye dewlet, qet derfeta ku Kurd bi rihet\u00ee xwe bi r\u00eaxistin bikin nade \u00fb bi tund\u00ee bi ser wan de t\u00ean \u00fb di encam de tevgera Kurd ya bi nav\u00ea Komelgeha Xweyb\u00fbn belav dibe. Ji xwe hevgirtin \u00fb famkirina Kurd\u00ean Rojava j\u00ee ewqas\u00ee, xwed\u00ee h\u00eaz \u00fb hevgirt\u00ee ne b\u00fbye \u00fb dewleta S\u00fbriy\u00ea j\u00ee sixur\u00ean xwe di nava wan<\/p>\n<p>de bicih kirib\u00fbn \u00fb gelek j\u00ee kesayet\u00ean p\u00ea\u015feng \u00fb \u015fareza girtin. Pi\u015ft\u00ee wan zext\u00ean siyas\u00ee \u00fb qedexekirina partiy\u00ean siyas\u00ee, part\u00ee \u00fb r\u00eaxistin\u00ean Kurd \u00ean Rojava belav b\u00fbn \u00fb \u00ean may\u00ee j\u00ee pas\u00eef \u00fb b\u00eabandor b\u00fbn. Tevgera hey\u00ee ya ciwan\u00ean Kurd \u00ean xwendevan b\u00fb. \u00db heyan\u00ee radeyek\u00ea j\u00ee li p\u00ea\u015f b\u00fb, l\u00ea mixabin neqeb\u00fblkirina wan ji hev re \u00fb tundiya rej\u00eema Baas ew belav kirin \u00fb di nava gel\u00ea Kurd \u00ean Rojava de ji part\u00ee \u00fb r\u00eaxistin\u00ean Kurd b\u00eabawer\u00ee hate \u00e7\u00eakirin.<\/p>\n<p>Dewleta S\u00fbriy\u00ea j\u00ee gelek l\u00eestok li ser wan p\u00eakan\u00een \u00fb ketin tirsa pergala xwe \u00fb zext\u00ean mezin li ser tevger\u00ean Kurd \u00ean Rojava kirin \u00fb tev\u00ee ku Kurd\u00ean Rojava pir ti\u015ft\u00ean mezin, ji dewleta S\u00fbriy\u00ea ya ciwan daxwaz nedikirin j\u00ee armanc\u00ean Kurd\u00ean Rojava j\u00ee ew b\u00fb ku statoyeke gel\u00ea Kurd li Suriy\u00ea hebe \u00fb weke nasname were naskirin \u00fb maf\u00ea xwe weke Kurd \u00ea \u00e7and\u00ee bidest bixe. Ya din j\u00ee ked \u00fb berxwedana wan a di \u015fer\u00ea li dij\u00ee mandata Firens\u00ee we re d\u00eetin \u00fb wekheviyek di destura welat de hebe. \u00db bi dem\u00ea re siyaseta Erebkirin\u00ea \u00fb bi\u015faftin\u00ea, hate k\u00fbr kirin \u00fb ziman \u00fb \u00e7anda Kurdan \u00fb nasnama wan hate \u00eenkarkirin \u00fb weke dijber\u00ee hukumeta n\u00fb ya komara S\u00fbriy\u00ea, hatin hesabkirin. Her wiha bi hinceta ku gel\u00ea Kurd ji her du welatan weke Tirkiya \u00fb S\u00fbriy\u00ea, di s\u00eenor dene \u00fb bi sedema ku w\u00ea xeter\u00ee ji wan \u00e7\u00eabibe \u00fb w\u00ea li hember\u00ee wan bibin yek li her\u00eama Ciz\u00eer\u00ea-Elcez\u00eera kemera Ereb\u00ee \u00e7\u00eakirin \u00fb j\u00eare gotin xeta 10 yan\u00ee xeta parastin\u00ea \u00fb gel\u00ea Ereb xistin wan xetan de. Xet\u00ean s\u00eenor\u00ea Tirkiy\u00ea \u00fb S\u00fbriy\u00ea de \u00fb ew xelk j\u00ee Ereb\u00ean Ba\u015f\u00fbr\u00ea Rey b\u00fbn, yan\u00ee \u00ean \u00e7ol\u00ea b\u00fbn ku niha j\u00ee em ji wan re dib\u00eajin \u015eemer\u00ee.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Ji bo ku s\u00eenor\u00ea xwe bipar\u00eazin \u00fb neh\u00ealin ku Kurd bibin yek. Di destp\u00eak\u00ea de Kurdan qeb\u00fbl nekirin ku Ereb ji \u00e7ol\u00ea werin ciy\u00ea wan bigirin \u00fb xaka wan ya \u00e7andiniy\u00ea bigirin l\u00ea pa\u015f\u00ea dewlet\u00ea destwerdan kir \u00fb bi dar\u00ea zor\u00ea xelk\u00ean Ereb xistin nava Kurdan de \u00fb xaka Kurdan a axan dane Ereban. Bi van hincetan pergala Baas kes\u00ea pispor y\u00ea bi nav\u00ea Mihemed Tal\u00eeb H\u00eelal ku rayedar\u00ea gi\u015ft\u00ee her\u00eama Ciz\u00eer\u00ea b\u00fb, ev kes ji dewleta S\u00fbry\u00ea re p\u00ea\u015fn\u00fbmeyek\u00ea ji deh xalan pe\u015fke\u015f dike \u00fb ev p\u00ea\u015fn\u00fbme t\u00eaye qeb\u00fblkirin \u00fb dikeve meriyet\u00ea de. Ji xwe hem\u00fb xal\u00ean p\u00ea\u015fn\u00fbmey\u00ea niha ne mijara gotin\u00ea ne, l\u00ea ti\u015fta ku li vir were zan\u00een ku tekt\u00eek\u00ea wan \u00ean ji deh xalan, dikevin meriyet\u00ea de \u00fb ewe ku siyaseta dewleta S\u00fbriy\u00ea li hember\u00ee Kurdan h\u00een tundtir dibe \u00fb zinara- kemera Ereb\u00ee t\u00eaye hunandin \u00fb derbas\u00ee meriyet\u00ea dibe. Ji xwe mihaciriya bi dar\u00ea zor\u00ea j\u00ee li ser Kurd\u00ean xwed\u00ee erd, ferz dikin \u00fb wan di\u015f\u00eenin nava gel\u00ea Ereb ji bo ku wan di war\u00ea \u00e7and\u00ee de as\u00eem\u00eele bikin. Hik\u00fbmeta \u015eam\u00ea di tebaxa sala 1962\u2019an de biryara 93\u2019an derxist ku ew j\u00ee serjimariy\u00ea \u00e7\u00eabikin \u00fb bi r\u00eaya w\u00ea serjimariy\u00ea j\u00ee w\u00ea nasnama gelek Kurdan bi \u015fewit\u00eenin \u00fb bib\u00eajin ku ew Kurd\u00ean Tirkiy\u00ea ne \u00fb nasnama wan t\u00fbne ye yan\u00ee penaberin.<\/p>\n<p>Di nava rojek\u00ea de biqas\u00ee 120 hezar kes hatin, tecr\u00eedkirin \u00fb ji nasnameya biyan\u00ee hatin hesibandin. Serjimartin bi bahaneya ku ne ni\u015ftecih\u00ean resen \u00ean S\u00fbriy\u00ea ne, ew zagon di sala 1970\u2019an de hate pirat\u00eezekirin. Guhertin\u00ean demografiy\u00ea di erdn\u00eegariya Rojava de hatin \u00e7\u00eakirin. Heta roja \u00eero j\u00ee ew erd\u00ean Kurdan di dest e\u015f\u00eer\u00ean \u015eemer\u00ean Ereb deye. \u00db siyaseta \u00eenkar \u00fb zordestiy\u00ea li ser Kurd\u00ean li Rojava bi dest\u00ea partiya Baas hate me\u015fandin. Wiha berdewam kir heyan\u00ee sala 2004\u2019an de \u00fb heyan\u00ee ku Kurdan ser\u00eehildan \u00fb li hember\u00ee pergala serdest derketin \u00fb doza maf\u00ea xwe kirin. Raper\u00eena Qami\u015flo j\u00ee hinek\u00ee ev rew\u015fa ku ji serdema binyadkirina Komara Ereb\u00ee S\u00fbr\u00ee de ku li ser gel\u00ea Kurd li Rojava hatib\u00fbye ferzkirin \u00fb gel\u00ea Kurd bi fikir \u00fb felsefa R\u00eaber Apo \u015fiyar b\u00fb xwe zana kir \u00fb rab\u00fb ser piyan \u00fb nav\u00ea w\u00ea raper\u00een\u00ea b\u00fb raper\u00eena Qami\u015flo. Weke ku t\u00ea zan\u00een raper\u00een di 12\u2019\u00ea Adara 2004\u2019an de li bajar\u00ea Qami\u015flo hate destp\u00eakirin \u00fb raper\u00een j\u00ee bi hinceta goka lingan, di nava gelan de dewleta S\u00fbriy\u00ea tevlihev\u00ee derxist \u00fb t\u00eema C\u00eehad\u00ea ya bajar\u00ea Qami\u015flo \u00fb t\u00eema El fitiw\u00ea ya bajar\u00ea D\u00eare zor\u00ea de \u00e7\u00eab\u00fb.<\/p>\n<p>Pi\u015ftgir\u00ean t\u00eema El fitiw\u00ea ku s\u00eexor\u00ean r\u00eaj\u00eema Baas b\u00fbn di nava wan de xwe bicih kirib\u00fbn \u00fb \u00eari\u015f\u00ee pi\u015ftgiriy\u00ean t\u00eema C\u00eehad\u00ea kirin. Di encam\u00ea de 3 ciwan\u00ean Kurd di 13\u2019\u00ea Adar\u00ea de hatin \u015feh\u00eedkirin. Pa\u015f\u00ea dema ku gel bi girsey\u00ee \u015feh\u00eed\u00ean xwe oxir dikirin, h\u00eaza ewlekariya S\u00fbriy\u00ea komkujiyek p\u00eak an\u00een. Di encam de 40 kes \u015feh\u00eed ketin \u00fb 500 bir\u00eendar b\u00fbn \u00fb bi hezaran, j\u00ee kes hatin girtin \u00fb gelek ji wan hatin wenda kirin. Ji ber v\u00ea yek\u00ea gel\u00ea Kurd li hem\u00fb bajar\u00ean Rojavay\u00ea Kurdistan\u00ea raper\u00een berfireh kirin \u00fb pir bi lez tevgeriyan \u00fb xwe bir\u00eaxistin kirin. Ev yek h\u00ee\u015fte ku serdestiya S\u00fbriy\u00ea matmay\u00ee bim\u00eene. Ew t\u00eagh\u00ee\u015ftin \u00fb ruh\u00ea ser\u00eerakirin\u00ean li gel xelk\u00ean Kurd li Rojava, tirs xiste dil\u00ea pergala Baas de \u00fb gel\u00ea Kurd j\u00ee kire yek pare. Ji ber tebisandina ku li ser gel\u00ea Kurd li Rojava di wan 50\u2019\u00ee sal\u00ean dawiy\u00ea de, ne h\u00easan b\u00fb. Dewlet\u00ea weke miriyan li wan kirib\u00fb, hew dikar\u00een bi ziman\u00ea xwe j\u00ee xeberdin \u00fb tirseke pir mezin ketib\u00fb dil\u00ea wan de. L\u00ea raper\u00eena Qami\u015flo h\u00eaz da wan \u00fb ew rakirin ser piyan.<\/p>\n<p>L\u00ea mixabin raper\u00een di demeke pir kurte weke hem\u00fb raper\u00een\u00ean Kurdan hate tepsandin. Ji ber ku hema rab\u00fbn b\u00fb, nehatib\u00fb bir\u00eaxistinkirin. Weke her car\u00ea gelek partiy\u00ean Kurdan xwe d\u00fbr xistin \u00fb raper\u00een j\u00ee belav b\u00fb. Gelek partiyan li dij\u00ee kolan\u00ean Kurd\u00ee kar kirin \u00fb raper\u00een bandor kirin. L\u00ea bel\u00ea tev\u00ee ku raper\u00eena sala 2004\u2019an heta tepisandin \u00fb belav b\u00fb j\u00ee li Rojava, l\u00ea ji hest\u00ea xwe y\u00ea netew\u00ee venegeriyan \u00fb pirsgir\u00eaka Kurd li Rojavay\u00ea Kurdistan\u00ea di navnetew\u00ee de hate naskirin. Tev\u00ee ku r\u00eaj\u00eema S\u00fbriy\u00ea digot ku Kurd li Suriy\u00ea tune ne j\u00ee, l\u00ea raper\u00eena Qami\u015flo, careke din da \u00eesbatkirin ku Kurd li S\u00fbriy\u00ea hene \u00fb zind\u00ee ne. Gerek were zan\u00een ku w\u00ea raper\u00een\u00ea zem\u00een\u00ea \u015fore\u015fa Bakur \u00fb Rojhilat\u00ea S\u00fbriy\u00ea \u00e7\u00eakir \u00fb weke ku t\u00eaye zan\u00een li S\u00fbriy\u00ea \u00fb Rojava Di sala 2012\u2019an de \u00fb bi \u015eore\u015fa Rojava re pilan \u00fb piros\u00ean pergala Baas a nijadperest \u00fb tinekirina Kurdan hem\u00fb vala derketin.<\/p>\n<p>Ti\u015fta ku div\u00ea were zan\u00een ew e ku ne cara yek\u00ea ye ku li ser gel\u00ea Kurd komkuj\u00ee t\u00eaye p\u00eakan\u00een \u00fb ya her\u00ee giring j\u00ee ew e ku em komkujiya li ser gel\u00ea xwe bi temam\u00ee rakin \u00fb dawiy\u00ea li wan komkujiyan b\u00eenin. Gelo em qala k\u00eejan komkujiyan bikin \u00fb qala k\u00eejanan nekin, ji ber ku em weke gel xwed\u00ee gelek komkuj\u00ee ne \u00fb h\u00eena j\u00ee komkuj\u00ee li ser me t\u00eane ferzkirin \u00fb her\u00ee dawiy\u00ea j\u00ee careke din nijadperest\u00ean Ereb tev\u00ee Tirk \u00fb \u00e7etey\u00ean wan xwestin ku komkujiyeke b\u00easer \u00fb ber li ser gel\u00ea Rojava ferz bikin. L\u00ea careke din gel\u00ea Kurd li \u00e7ar par\u00e7ey\u00ean Kurdistan\u00ea rab\u00fbn ser piyan \u00fb li Kurd\u00ean Rojava, li v\u00een \u00fb rumeta xwe xwed\u00ee derketin \u00fb p\u00ea\u015fiya komkujiyan girtin. \u00db her\u00ee sereke j\u00ee rola mezin a R\u00eaber Apo \u00fb xwed\u00eederketina li keda 53 salan a ji bo rakirina komkujiya li ser gel\u00ea Kurd ciy\u00ea hurmet, qedrday\u00een \u00fb xwed\u00ee derketin\u00ea ye \u00fb gerek em weke 6 milyon Kurd zanibin ku em deyndar\u00ean R\u00eaber\u00ea xwe ne.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Leyla Am\u00fbd\u00ea Weke ku t\u00ea zan\u00een ji bo gel\u00ea Kurd meha Adar\u00ea xwed\u00ee, wateyeke cuda ye. Meha Adar\u00ea ji bo me weke netew xwed\u00ee destaneke dewlemend \u00fb p\u00eeroz e, ji xwe heyva bihar\u00ea ye \u00fb ji bo netewa Kurd h\u00eaviya salek n\u00fb ye \u00fb ciy\u00ea qedirbilindiy\u00ea \u00fb buhab\u00fbn\u00ea ye. Heyva Adar\u00ea xwe bi reng\u00ea kesk, [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":47729,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"jnews-multi-image_gallery":[],"jnews_single_post":[],"jnews_primary_category":[],"jnews_social_meta":[],"jnews_override_counter":[],"jnews_post_split":[],"footnotes":""},"categories":[2],"tags":[],"class_list":["post-234647","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-rojev"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/234647","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=234647"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/234647\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":234648,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/234647\/revisions\/234648"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/47729"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=234647"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=234647"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=234647"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}