{"id":234280,"date":"2026-03-04T08:05:25","date_gmt":"2026-03-04T06:05:25","guid":{"rendered":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/?p=234280"},"modified":"2026-03-04T08:05:25","modified_gmt":"2026-03-04T06:05:25","slug":"dive-kurden-rojhilat-derfeta-serxwebune-ji-dest-nebin","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/?p=234280","title":{"rendered":"\u2018Div\u00ea Kurd\u00ean Rojhilat derfeta serxweb\u00fbn\u00ea ji dest nebin\u2019"},"content":{"rendered":"<p><strong>Ronah\u00ee Sad\u00fbn\/Qami\u015flo<\/strong><strong>\u00a0<\/strong><\/p>\n<p><strong>Endam\u00ea Meclisa PYD a bajar\u00ea Qami\u015flo Ebdulhel\u00eem Iko diyar kir ku d\u00eezay\u00eenkirina c\u00eehan\u00ea careke din bi r\u00eaya \u00cesra\u00eel Amer\u00eeka \u00fb bi serk\u00ea\u015fiya Bir\u00eetanyay\u00ea t\u00ea kirin ku ew dixwazin li gor\u00ee berjewendiy\u00ean xwe dost\u00ean n\u00fb li her\u00eam\u00ea \u00e7\u00eabikin, hin rej\u00eeman tunebikin, welatan feq\u00eer \u00fb b\u00eabandor bikin \u00fb got, \u201cGel\u00ea Kurd j\u00ee div\u00ea ji rew\u015f\u00ea s\u00fbd\u00ea werbigre \u00fb derfeta serxweb\u00fbn\u00ea ji dest nebin.\u201d\u00a0\u00a0 <\/strong><\/p>\n<p>Derbar\u00ea \u015fer\u00ea ku niha li Rojhilat\u00ea Kurdistan \u00fb \u00ceran r\u00fb dide, herwiha rew\u015fa Kurdan li wir, endam\u00ea Meclisa Partiya Yek\u00eetiya Demokrat (PYD) a bajar\u00ea Qami\u015flo <strong>Ebdulhel\u00eem Iko <\/strong>bersiv\u00ea pirs\u00ean Rojnameya me da \u00fb hevpeyv\u00een wih<\/p>\n<p><strong>Ge\u015fedan\u00ean niha ku li Rojhilat\u00ea Kurdistan\u00ea \u00fb \u00ceran\u00ea pi\u015ft\u00ee xwep\u00ea\u015fandan\u00ean girsey\u00ee y\u00ean gel t\u00ean qewamandin, t\u00ean \u00e7i watey\u00ea?<img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\" wp-image-234281 alignright\" src=\"https:\/\/ronahi.net\/ku\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Ebdulhelim-Iko-300x205.png\" alt=\"\" width=\"259\" height=\"177\" srcset=\"https:\/\/ronahi.net\/ku\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Ebdulhelim-Iko-300x205.png 300w, https:\/\/ronahi.net\/ku\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Ebdulhelim-Iko-1024x701.png 1024w, https:\/\/ronahi.net\/ku\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Ebdulhelim-Iko-768x526.png 768w, https:\/\/ronahi.net\/ku\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Ebdulhelim-Iko-750x514.png 750w, https:\/\/ronahi.net\/ku\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Ebdulhelim-Iko-1140x781.png 1140w, https:\/\/ronahi.net\/ku\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Ebdulhelim-Iko.png 1209w\" sizes=\"auto, (max-width: 259px) 100vw, 259px\" \/><\/strong><\/p>\n<p>B\u00fbyer\u00ean li \u00ceran\u00ea diqewimin, bi taybet\u00ee z\u00eadey\u00ee 40\u201350 sal in ku ji dema hatina rej\u00eema xum\u00eaniya dest p\u00ea kir. Ew rej\u00eem di w\u00ea dem\u00ea de bi zaneb\u00fbn hat ser desthilatdariy\u00ea. Dewlet\u00ean hegemon \u00ean modern\u00eeta kap\u00eetal\u00eest ew rew\u015f amade kirin, da ku rej\u00eemek fa\u015f\u00eest li ser desthilatdariy\u00ea were dan\u00een \u00fb rej\u00eema ber\u00ea were rakirin. Ev j\u00ee be\u015fek ji plan\u00ean dewlet\u00ean mezin b\u00fb, ew dewlet\u00ean ku ji bo berjewendiy\u00ean xwe dixwazin her\u00eam\u00ea bixin bin bandor xwe, ku bikaribin serweriya xwe li ser c\u00eehan\u00ea fireh bikin. Ji ber v\u00ea yek\u00ea, gelek caran qedera milet di dest\u00ea dewlet\u00ean hegemon de dim\u00eene. M\u00eenak, \u00e7awa Soviy\u00eat ji hev ket \u00fb pa\u015f\u00ea R\u00fbsiya j\u00ee di nav guhertin\u00ean mezin de ma.<\/p>\n<p>Eyn\u00ee van dewlet\u00ean ku rej\u00eem an\u00ee ji bo ku d\u00eesa t\u00eaxin bin dest\u00ea xwe \u00fb zext\u00ea li ser dewlet\u00ean Rojhilata Nav\u00een bikin, dewlet\u00ean Kendava Ereb\u00ee \u00fb dewlet\u00ean her\u00eam\u00ea j\u00ee ji bo ku her dem serweriya c\u00eehan\u00ea ya dewlet\u00ean mezin wek Amer\u00eeka, Yek\u00eetiya Ewropa (YE) \u00fb \u00cesra\u00eel\u00ea bipar\u00eazin. Wana dixwest van welatan bixin bin kontrola xwe, da ku r\u00ea nedin R\u00fbsya, S\u00een \u00fb Koreya Bakur \u00ean ku li dij\u00ee siyaset\u00ean wan in \u00fb naxwazin aboriya c\u00eehan\u00ea bikeve dest\u00ea wan.<\/p>\n<p>Ev j\u00ee planek b\u00fb, wan rej\u00eem an\u00ee \u00fb ji bo wan demek\u00ea kar \u00fb xebat kir. L\u00ea pi\u015ft\u00ee ku ew rej\u00eem nema bi k\u00ear\u00ee wan t\u00ea \u00fb berjewendiy\u00ean wan p\u00ea re diqedin, wek rej\u00eema \u00ceran\u00ea ya Xumeyn\u00ee \u00fb pa\u015f\u00ea y\u00ean din \u00ean ku hatin ku\u015ftin, nema berjewendiy\u00ean wan dewletan dipar\u00eazin. Lewra niha j\u00ee dixwazin ji wan xelas bibin. Ji ber niha projeyek li cem wan heye, ew j\u00ee w\u00eane \u00fb nex\u015fey\u00ean n\u00fb ne ku di her\u00eam\u00ea de d\u00ea b\u00eane \u00e7\u00eakirin.<\/p>\n<p><strong>\u00cari\u015f\u00ean ku li ser \u00ceran\u00ea p\u00eak t\u00ean armac\u00ean wan \u00e7i ne \u00fb div\u00ea gel Kurd li Rojhilat\u00ea Kurdistan\u00ea di war\u00ea siyas\u00ee \u00fb le\u015fker\u00ee de \u00e7awa tevbigrin?<\/strong><\/p>\n<p>D\u00eezaynkirina c\u00eehan\u00ea careke din di r\u00eaya \u00cesra\u00eel \u00fb rism\u00ea w\u00ea de t\u00ea kirin, Bir\u00eetanya ev projey\u00ea dan\u00ee, Amer\u00eeka j\u00ee al\u00eekariya w\u00ea dike. Ev her s\u00ea h\u00eaz dixwazin ew guhertin\u00ean ku ber\u00ea di her\u00eam\u00ea de kirine, d\u00eesa li gor\u00ee berjewendiy\u00ean xwe biguher\u00eenin \u00fb nex\u015feya her\u00eam\u00ea bi awayek\u00ee n\u00fb d\u00eezayn bikin. Herwiha, dixwazin li gor\u00ee berjewendiy\u00ean xwe dost\u00ean n\u00fb li her\u00eam\u00ea \u00e7\u00eabikin, hin rej\u00eeman tunebikin, welatan feq\u00eer \u00fb b\u00eabandor bikin. Da ku her dem ew xwe hakim \u00fb desthilatdar\u00ea her\u00eam\u00ea, hem li Rojhilata Nav\u00een \u00fb hem j\u00ee li ser asta c\u00eehan\u00ea bihesib\u00eenin. Ev rastiyek e ku div\u00ea were zan\u00een, kar \u00fb xebat heta niha j\u00ee bi v\u00ee armanc\u00ee t\u00ea kirin. Li aliyek\u00ee, w\u00ea rism\u00ea ku \u00cesra\u00eel daye, ew projeya Ebram ya Rojhilata Nav\u00een d\u00eezayn dike. Ev proje ji bo ewlehiya \u00cesra\u00eel\u00ea ye \u00fb ji bo ew \u00eeslamiy\u00ean rad\u00eekal, \u00e7i \u015e\u00eea \u00e7i Sine ku wan j\u00ee qels bikin \u00fb bask\u00ean wan j\u00eakin. Armanca w\u00ea ev e ku \u00cesra\u00eel di aramiy\u00ea de jiyan bike. H\u00eam j\u00ee ev projey\u00ea ji bo aboriya c\u00eehan\u00ea, h\u00eam Amer\u00eeka \u00fb h\u00eam Yek\u00eetiya Ewropa al\u00eeyek w\u00ea t\u00ea de heye, her \u00e7end\u00ee ew xwe nade diyarkirin j\u00ee l\u00ea ew al\u00eekare \u00fb di nava \u015fer de heye. Ev hem\u00fb j\u00ee ku r\u00ea li ber S\u00eene \u00fb R\u00fbsiya bigirin, da ku w\u00eaney\u00ea t\u00ea d\u00fbzankirin p\u00eak b\u00ea.<\/p>\n<p>Niha, li Rojhilata Nav\u00een \u015fer \u00fb nakok\u00ee h\u00een berdewam in. Li S\u00fbriy\u00ea agir li her der\u00ea belav b\u00fbye. Li Yemen, \u015fer j\u00ee h\u00een heye. Li Lubnan\u00ea h\u00een nakok\u00ee hene. Li Iraq\u00ea, li derdor\u00ea dewlet\u00ean c\u00eeran \u015fer h\u00een berdewam e. Ji ber ew j\u00ee \u00ceran w\u00ea dev ji oldariya xwe bernede \u00fb li ber xwe bide, w\u00ea xerabiy\u00ea j\u00ee bike li gor\u00ee derfet\u00ea xwe y\u00ea hey\u00ee \u00fb v\u00ea xerabiy\u00ea j\u00ee bigh\u00eene gelek deveran.<\/p>\n<p>Ev rew\u015fa li \u00ceran\u00ea, derfeteke mezin e ji bo gel\u00ea Kurd li Rojhilat\u00ea Kurdistan\u00ea. Ev 5 partiy\u00ean Kurd dema ku b\u00fbn yek \u00fb \u00eemze kirin li ser kar \u00fb xebat\u00ean xwe ji bo p\u00ea\u015feroja gel\u00ea Kurd li w\u00ea der\u00ea, em bih\u00eav\u00eenin ku ew j\u00ee derfet\u00ea t\u00eaxin dest\u00ea xwe de \u00fb gel r\u00eaxistin bikin li ser bingehek ku maf\u00ea xwe misoger bikin. Ji ber ku her\u00eam tevl\u00eehev b\u00fbye, ew j\u00ee derfete, da ku ev b\u00fbyer\u00ean bi ser\u00ea Kurdan li par\u00e7ey\u00ean din r\u00fbdan ew j\u00ea s\u00fbd bigirin. Li gor\u00ee min fam kir\u00a0 tekez ew amade ne, ji ber partiy\u00ean li wir daketine bajar \u00fb gundan parastin dikin, ew gaveke ba\u015f e. L\u00ea div\u00ea nekevin bin bandora kes\u00ean din, ji bo xatir\u00ea bi yek reng \u00fb yek helwest, kar \u00fb xebat\u00ean xwe hem le\u015fker\u00ee, hem siyas\u00ee, hem diplomat\u00eek bikin, da ku maf\u00ea xwe misoger bikin. Ji ber her\u00eam tevl\u00ee hev b\u00fbye \u00fb \u015fert\u00ean t\u00ean div\u00ea b\u00ean bikaran\u00een \u00fb t\u00eaxin xizmeta berjewendiy\u00ean gel\u00ea xwe, kar \u00fb xebat xwe de. Di heman dem\u00ea de p\u00eaw\u00eest e kar \u00fb xebat\u00ean wan bi awayek\u00ee berdewam \u00fb berfireh be. Ji ber \u00e7alakiy\u00ean ber\u00ea y\u00ean Kurdan li w\u00ea der\u00ea \u00fb \u015fehadeta Jina Em\u00een\u00ee ew jina Kurd a ku b\u00fb m\u00eenak ji bo gel\u00ea Kurd \u00fb c\u00eehan\u00ea \u00fb \u015fore\u015fa ku t\u00ea \u00e7\u00eakirin, gel\u00ea Kurd j\u00eare gelek fedekar\u00ee kirin \u00fb gelek \u015feh\u00eed b\u00fbn. Herwiha darvekirina Kurdan rojane li \u00ceran\u00ea div\u00ea ji b\u00eera me nere.<\/p>\n<p><strong>Ji bo Kurd li Rojhilat\u00ea Kurdistan ji qirkirin\u00ea b\u00ean parastin erk \u00fb berpirsyariya partiy\u00ean siyas\u00ee y\u00ean Kurd\u00ee ji bo hevr\u00eaziya Kurd\u00ee li Rojhilat\u00ea Kurdistan\u00ea, ji bo dem\u00ea p\u00ea\u015f \u00e7i ne \u00fb div\u00ea gel\u00ea Kurd y\u00ean \u00e7ar par\u00e7a li tevahiya Kurdistan\u00ea destekek \u00e7awa bide Kurd\u00ea\u00a0 Rojhilat? <\/strong><\/p>\n<p>Ji gel\u00ea Kurd \u00ean her \u00e7ar par\u00e7ey\u00ean Kurdistan\u00ea \u00fb dervey\u00ee \u00a0welat t\u00ea xwestin pi\u015ftgir\u00eeya Rojhilat\u00ea Kurdistan\u00ea bikin, ji ber ku ew j\u00ee fedekar b\u00fbn li her s\u00ea par\u00e7ey\u00ean Kurdistan\u00ea y\u00ean din. Ew pir dib\u00fbn al\u00eekar\u00ee \u015fore\u015f\u00ean \u00e7i li Rojava, \u00e7i li Ba\u015f\u00fbr, can\u00ea xwe dan \u00fb giha\u015ftin asta \u015fehadet\u00ea ji bo xatir\u00ea maf\u00ea Kurdan di c\u00eehan\u00ea de p\u00eak b\u00ea. Em ji bo hem\u00fb gel\u00ea Kurd dixwazin ku pi\u015fta \u015fore\u015fa Rojhilat\u00ea Kurdisatn bikin \u00fb hem \u00e7alak\u00ee li ku der\u00ea dibe bila bibe li diyaspora \u00fb her \u00e7ar par\u00e7ey\u00ean Kurdistan al\u00eekar\u00ee bi \u015fore\u015fa Rojhilat re b\u00ea kirin, ji ber ew j\u00ee z\u00eadey\u00ee 13 milyon kes li w\u00ea der\u00ea Kurd\u00ean me hene, ew j\u00ee dikarin gelek ti\u015ftan bidest bix\u00eenin \u00fb s\u00fbda w\u00ea li her s\u00ea par\u00e7ey\u00ean Kurdistan\u00ea y\u00ean din j\u00ee hebin, ji ber her par\u00e7ek rizgar dibe ewqas\u00ee h\u00eaviya gel\u00ea Kurd mezin dibe \u00fb dema gel\u00ea Kurd dibin yek, dijmin j\u00ee h\u00ead\u00ee h\u00ead\u00ee qelis dibe. Lewra p\u00eaw\u00eest e hem\u00fb gel\u00ea Kurd pi\u015ftgir\u00ee ji \u015fore\u015fa Rojhilat\u00ea Kurdistan re bikin ku \u00e7alakiyan li her der\u00ea, diyaspora \u00fb her \u00e7ar par\u00e7ey\u00ean Kurdistan\u00ea lidar bixin. Ji ber ku li Rojhilat\u00ea Kurdistan\u00ea z\u00eadey\u00ee 13 milyon kes hene, ew dikarin gelek ti\u015ftan bidest bix\u00eenin \u00fb s\u00fbda w\u00ea li her s\u00ea par\u00e7ey\u00ean din \u00ean Kurdistan\u00ea j\u00ee bikin.<\/p>\n<p>\u00cero j\u00ee yek\u00eetiya gel\u00ea Kurd ji nan \u00fb av\u00ea gir\u00eengtire. Lewra p\u00eaw\u00eest e ku kongreya netew\u00ee \u00e7\u00eabibe \u00fb gotina wan yek be, da ku dema li hem\u00fb par\u00e7eyan asteng\u00ee derkevin ew bi hev re wan bi\u00e7\u00fbk \u00fb lewaz bikin. Div\u00ea ew di nav dewlet\u00ean navnetew\u00ee de, cih\u00ea maf\u00ea mirovan, heq \u00fb hiq\u00fbq\u00ea xwe bidest bixin. Ji ber serdema 21\u2019an, serdema guhertina resim \u00fb nex\u015fey\u00ean c\u00eehan\u00ea ye, Kurd j\u00ee div\u00ea maf \u00fb serxweb\u00fbna xwe bist\u00eenin. Tevgera Kurd\u00ee \u00eero ne wek 5 an 10 sal ber\u00ea ye, qonaxek n\u00fb dest p\u00ea kiriye, ti\u015ft\u00ea j\u00ea bitirsin nemaye, lewma div\u00ea ti\u015ftek\u00ee ji dest\u00ea xwe nedin \u00fb w\u00ea derfet\u00ea ji bo serxweb\u00fbna xwe bikar b\u00eene. Madem ewqas \u015feh\u00eed dan\u00een li hem\u00fb par\u00e7ey\u00ean Kurdistan\u00ea, maf\u00ea me ye ku welatek\u00ee me hebe welatek\u00ee demokrat \u00fb Kurdistaneke demokrat ku her kes t\u00ea de jiyan bike. Ji ber em j\u00ee wek hem\u00fb c\u00eehan\u00ea y\u00ean xwed\u00ee d\u00eerok, d\u00eeroka me ya gel\u00ea Kurd j\u00ee kevn e. Em maf\u00ea xwe li gor\u00ee keda \u015feh\u00eed\u00ean xwe dixwazin, hem em maf\u00ea xwe tim z\u00eade dixwazin \u00fb k\u00eam nexwazin. Ji ber ku dema tu maf\u00ea xwe k\u00eam dixwaz\u00ee, dijmin li te dinere ku tu qels\u00ee, ji bo w\u00ea dixwaze te bixap\u00eene \u00fb maf\u00ea te temam\u00ee nede. Em bih\u00eav\u00eene bigh\u00ean maf\u00ea xwe. Di heman dem\u00ea de li gor\u00ee rew\u015fa hey\u00ee, Bakur\u00ea Kurdistan\u00ea j\u00ee niha derfet heye ku \u015fert \u00fb merc\u00ean xwe z\u00eade bikin \u00fb maf\u00ean xwe ji dewleta Tirkiy\u00ea misoger bikin. Ji ber ez dib\u00eenim dewleta Tirkiy\u00ea ji erk\u00ea xwe direve \u00fb ji bo Kurdan tu maf\u00ee nay\u00ea day\u00een, div\u00ea bi hev re doza maf\u00ea xwe bikin bi awayek\u00ee ku daxwaz\u00ean Kurdan p\u00eak b\u00ean.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Ronah\u00ee Sad\u00fbn\/Qami\u015flo\u00a0 Endam\u00ea Meclisa PYD a bajar\u00ea Qami\u015flo Ebdulhel\u00eem Iko diyar kir ku d\u00eezay\u00eenkirina c\u00eehan\u00ea careke din bi r\u00eaya \u00cesra\u00eel Amer\u00eeka \u00fb bi serk\u00ea\u015fiya Bir\u00eetanyay\u00ea t\u00ea kirin ku ew dixwazin li gor\u00ee berjewendiy\u00ean xwe dost\u00ean n\u00fb li her\u00eam\u00ea \u00e7\u00eabikin, hin rej\u00eeman tunebikin, welatan feq\u00eer \u00fb b\u00eabandor bikin \u00fb got, \u201cGel\u00ea Kurd j\u00ee div\u00ea ji rew\u015f\u00ea [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":234282,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"jnews-multi-image_gallery":[],"jnews_single_post":[],"jnews_primary_category":[],"jnews_social_meta":[],"jnews_override_counter":[],"jnews_post_split":[],"footnotes":""},"categories":[2],"tags":[],"class_list":["post-234280","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-rojev"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/234280","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=234280"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/234280\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":234283,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/234280\/revisions\/234283"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/234282"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=234280"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=234280"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=234280"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}