{"id":231167,"date":"2025-12-21T09:41:49","date_gmt":"2025-12-21T07:41:49","guid":{"rendered":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/?p=231167"},"modified":"2025-12-21T09:41:49","modified_gmt":"2025-12-21T07:41:49","slug":"pewisti-bi-komxebatan-heye-da-ku-jedereke-bingehin-a-rezimane-cebibe","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/?p=231167","title":{"rendered":"\u2018P\u00eaw\u00eest\u00ee bi komxebatan heye da ku j\u00eadereke bingeh\u00een a r\u00eaziman\u00ea \u00e7\u00eabibe\u2019"},"content":{"rendered":"<p><strong>\u00a0Hemza S\u00eavo\/ Qami\u015flo<\/strong><\/p>\n<p><strong>Mizg\u00een Hesen destn\u00ee\u015fan kir ku zimanzan nikarin ziman \u00fb r\u00eaziman\u00ea \u00e7\u00eakin, l\u00ea bel\u00ea ew ziman \u015f\u00eerove dikin <\/strong><strong>\u00fb got: \u201cZiman berpirsiyariyeke, lewma p\u00eaw\u00eest e komxebat<\/strong><strong> ji bo amadekirina r\u00eazimaneke bingeh\u00een a Kurmanc\u00ee b\u00ean lidarxistin<\/strong><strong>.\u201d<\/strong><\/p>\n<p>R\u00eazimana Kurd\u00ee ya Kurmanc\u00ee yek ji gir\u00eengtir\u00een faktor\u00ean bip\u00ea\u015fxistina ziman\u00ea Kurd\u00ee ye, li Rojavay\u00ea Kurdistan\u00ea tev\u00ee derfet\u00ean hey\u00ee j\u00ee ev qad n\u00eev\u00e7e maye \u00fb roniya pirsa her\u00ee mezin li ser v\u00ea qad\u00ea heye.<\/p>\n<p>R\u00eaziman n\u00ear\u00eenek\u00ea dide ka \u00e7awa zimanek dixebite, pirsgir\u00eaka nezelaliy\u00ea ya di axaftin \u00fb niv\u00ees\u00een\u00ea de \u00e7areser dike \u00fb bingeh\u00ean f\u00earb\u00fbna ziman\u00ean din peyda dike, ew di qad\u00ean w\u00eajey\u00ee, zanist\u00ee, \u00e7and\u00ee \u00fb hwd \u2026 t\u00ea bikaran\u00een. Mamosteya zimannasiy\u00ea ya Be\u015fa W\u00eajeya Kurd\u00ee ya Zan\u00eengeha Rojava Mizg\u00een Hesen ku master di ziman \u00fb w\u00eajeya Kurd\u00ee de wergirtiye ji rojnameya me re axiv\u00ee.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\" wp-image-231168 alignright\" src=\"https:\/\/ronahi.net\/ku\/wp-content\/uploads\/2025\/12\/IMG_8380-300x200.jpg\" alt=\"\" width=\"287\" height=\"191\" srcset=\"https:\/\/ronahi.net\/ku\/wp-content\/uploads\/2025\/12\/IMG_8380-300x200.jpg 300w, https:\/\/ronahi.net\/ku\/wp-content\/uploads\/2025\/12\/IMG_8380-1024x683.jpg 1024w, https:\/\/ronahi.net\/ku\/wp-content\/uploads\/2025\/12\/IMG_8380-768x512.jpg 768w, https:\/\/ronahi.net\/ku\/wp-content\/uploads\/2025\/12\/IMG_8380-1536x1024.jpg 1536w, https:\/\/ronahi.net\/ku\/wp-content\/uploads\/2025\/12\/IMG_8380-2048x1365.jpg 2048w, https:\/\/ronahi.net\/ku\/wp-content\/uploads\/2025\/12\/IMG_8380-750x500.jpg 750w, https:\/\/ronahi.net\/ku\/wp-content\/uploads\/2025\/12\/IMG_8380-1140x760.jpg 1140w\" sizes=\"auto, (max-width: 287px) 100vw, 287px\" \/><\/p>\n<p><strong>\u00a0\u2018Ziman\u00ea devk\u00ee, ziman\u00ea Kurd\u00ee parast\u2019<\/strong><\/p>\n<p>Mizg\u00een\u00ea diyar kir ku li Rojavay\u00ea Kurdistan\u00ea gel ziman\u00ea Kurd\u00ee parast \u00fb wiha an\u00ee ziman: \u201cJi Kovara Hawar\u00ea heya \u00e7alakiy\u00ean partiy\u00ean siyas\u00ee y\u00ean h\u00eenkirina Kurmanc\u00ee li Rojavay\u00ea Kurdistan\u00ea hejmarek xebat bi kurmanciya niv\u00eesk\u00ee derketin \u00fb bi riya xebata siyas\u00ee ziman\u00ea Kurd\u00ee tev\u00ee ku di asteke k\u00eam de b\u00fb j\u00ee l\u00ea dihat h\u00eenkirin. Bi destp\u00eakirina \u015eore\u015fa Rojava \u00ead\u00ee f\u00earb\u00fbna ziman\u00ea Kurd\u00ee b\u00fb diyardeyek \u00fb roj bi roj bi p\u00ea\u015f ket. Ti\u015fta ku hi\u015ft f\u00earkirina bi Kurd\u00ee ji Kurdan re h\u00easan bibe ew b\u00fb ku Kurd li Rojava bi Kurd\u00ee diaxiv\u00een \u00fb nehatib\u00fbn helandin. Tev\u00ee ku ziman\u00ea perwerdey\u00ee Ereb\u00ee b\u00fb, l\u00ea gel\u00ea Kurd li mal\u00ea \u00fb di nav civak\u00ea de bi ziman\u00ea xwe diaxiv\u00een, v\u00ea yek\u00ea ziman\u00ea Kurd\u00ee parast. Dema ku \u015fore\u015f\u00ea dest p\u00ea kir \u00fb derfet \u00e7\u00eab\u00fbn, daxwaza f\u00earb\u00fbna xwendin \u00fb niv\u00ees\u00eena bi ziman\u00ea Kurd\u00ee z\u00eadetir b\u00fb. S\u00ea h\u00eaman\u00ean sereke y\u00ean perwerdekirin\u00ea hene ew j\u00ee xwendekar minhac \u00fb mamoste ne. Li Rojava xwendekar hazir b\u00fbn, mamoste \u00fb r\u00eabaz ne amade b\u00fbn, pirt\u00fbk\u00ean r\u00eazman li vir tune b\u00fbn, par\u00e7eb\u00fbna Kurdistan\u00ea j\u00ee xwed\u00ee bandor b\u00fb. Xebata mamosta Sam\u00ee Tan ya R\u00eazimana Kurmanc\u00ee \u00fb r\u00eazeast\u00ean H\u00eenker\u00ea ku li Bakur\u00ea Kurdistan\u00ea hatib\u00fbn derxistin, li ber dest\u00ea me b\u00fbn lewre me ew wek\u00ee meteryal bi kar an\u00een. Pi\u015ft\u00ee ku ziman\u00ea Kurd\u00ee b\u00fb yek ji ziman\u00ean ferm\u00ee y\u00ean R\u00eaveberiya Xweser, Saziya Minhacan, peyman, zan\u00eengeh \u2026 veb\u00fbn \u00ead\u00ee rew\u015f guher\u00ee, erdn\u00eegar\u00ee fireh b\u00fb \u00fb p\u00eaw\u00eest\u00ee bi ferheng, pirt\u00fbkine r\u00eaziman\u00ea y\u00ean n\u00fb, xebat\u00ean zimannasiy\u00ea \u2026 \u00e7\u00eab\u00fb.\u201d<\/p>\n<p><strong>\u2018Zimanzan ziman \u00fb r\u00eaziman\u00ea \u00e7\u00eanakin, civak \u00e7\u00eadike\u2019<\/strong><\/p>\n<p>Mamoste Mizg\u00een destn\u00ee\u015fan kir ku zimanzan nikarin ziman \u00fb r\u00eazimanan \u00e7\u00eakin ji ber ziman s\u00eestemeke arez\u00fbmendane (arbitraire) ye, lewre ti\u015fta ku civak bi kar b\u00eene \u00fb were f\u00eamkirin, ew rast e. Erk\u00ean zimannasan ew e ku ziman \u015firove bikin. Hem\u00fb ziman\u00ean c\u00eehan\u00ea xwed\u00ee taybetmend\u00ee ne, her zimanek taybetmend\u00ee, r\u00eazkirin, k\u00ea\u015fana w\u00ee ji y\u00ea din cuda ye. Li Rojava mamoste Deham Ebdilfetah ten\u00ea xebat\u00ean r\u00eaziman\u00ea amade kirib\u00fbn l\u00ea xebat\u00ean w\u00ee pir pispor\u00ee b\u00fbn (c\u00eenavk, navd\u00ear \u00fb l\u00eaker) lewre pirt\u00fbkeke r\u00eaziman\u00ea ku behsa hem\u00fb mijar\u00ean r\u00eaziman\u00ea bike li Rojava nehatib\u00fb amadekirin. Sedem\u00ean neamadekirin\u00ea j\u00ee bi qedexekirina ziman\u00ea Kurd\u00ee y\u00ea niv\u00eesk\u00ee ve gir\u00eaday\u00ee b\u00fbn. Pi\u015ft\u00ee ku R\u00eaveberiya Xweser ava b\u00fb \u00fb erdn\u00eegariya r\u00eaveberiy\u00ea fireh b\u00fb, hejmara karmendan z\u00eade b\u00fb, Kurd, ereb \u00fb Suryan bi hev re di dezgehan de xebit\u00een, \u00ead\u00ee ziman\u00ea p\u00eawendiy\u00ea b\u00fb Ereb\u00ee lewre hem\u00fb biryar, gi\u015ft\u00eename, ar\u015f\u00eev \u2026 bi ziman\u00ea ereb\u00ee dihatin derxistin ew j\u00ee ji ber ku hem Kurdan f\u00eam dikir \u00fb hem j\u00ee siryanan f\u00eam dikir, me d\u00eahna xwe day\u00ea ku hino hino ziman\u00ea Kurd\u00ee t\u00ea pa\u015fguhkirin \u00fb ten\u00ea wek\u00ee madeyeke teor\u00ee di hundir\u00ea refan de dim\u00eene \u00fb di qad\u00ean ferm\u00ee \u00fb civak\u00ee de k\u00eam t\u00ea bikaran\u00een. Lewre me p\u00eaw\u00eest d\u00eet ku Saziya Ziman\u00ea Kurd\u00ee ya ku heta 2019&#8217;an ten\u00ea bi kar\u00ea h\u00eenkirina Kurmanc\u00ee ve daketib\u00fb, erk\u00ea w\u00ea veguhere \u00fb asta bikaran\u00eena Kurmanc\u00ee bilind bike, devokan belge bike, ferhengan amade bike \u2026 Heta niha R\u00eazimana Kurmanc\u00ee ya SZK&#8217;\u00ea ba\u015ftir\u00een xebat e ji nav r\u00eaziman\u00ean kurmanc\u00ee y\u00ean hey\u00ee ji ber ku v\u00ea pirt\u00fbk\u00ea gelek mijar\u00ean binakok ji hev derxistin, hem j\u00ee hin mijar\u00ean r\u00eaziman\u00ee ji n\u00fb ve pol\u00een kirin. L\u00ea ji ber ku ev pirt\u00fbk ne li gor standara Kovara Hawar\u00ea, ragihandina Kurd\u00ee (Azadiya Welat \u00fb Med Tv) \u00fb heta em dikarin bib\u00eajin a minhac\u00ean R\u00eaveberiya Xweser j\u00ee b\u00fb lewre b\u00fb cih\u00ea rexney\u00ea \u00fb p\u00eakan\u00eena w\u00ea nema b\u00fb mecb\u00fbr\u00ee. Eger ev berhem li ser h\u00eem\u00ea standarda ku hatiye r\u00fbni\u015ftin, bihata amadekirin, tekez d\u00ea di asta her\u00ee yekem de b\u00fbya. Her \u00e7iqas niv\u00eeskar\u00ean v\u00ea pirt\u00fbk\u00ea standardeke din hilbijartine l\u00ea bel\u00ea ew standard j\u00ee ne xer\u00eeb e \u00fb di nav kurdan de t\u00ea bikaran\u00een. Li ser asta Zan\u00eengeha Rojava em R\u00eazimana Kurmanc\u00ee ya SZK\u2019\u00ea weke \u00e7avkaniyeke sereke dib\u00eenin, ji ber ku di pol\u00eenkirina mijar\u00ean r\u00eaziman\u00ee de, di p\u00ea\u015fk\u00ea\u015fkirina mijara navd\u00ear, c\u00eenavk, l\u00eaker, k\u00ea\u015fan \u2026 de ji piraniya xebat\u00ean r\u00eaziman\u00ee y\u00ean di dest\u00ea me de ba\u015ftir e.<\/p>\n<p><strong>\u2018R\u00eazimana \u015f\u00eerovey\u00ee \u00fb r\u00eazikpar\u00eaz\u00ee\u2019<\/strong><\/p>\n<p>Mizg\u00een Hesen da zan\u00een ku r\u00eazimana \u015f\u00eerovey\u00ee \u00fb ya r\u00eazikpar\u00eaz\u00ee hene \u00fb wiha domand: \u201c Romanniv\u00ees, helbestvan, w\u00eajevan \u2026 dikarin r\u00eazimana \u015firovey\u00ee p\u00eak b\u00eenin, nim\u00fbne niv\u00eeskarek ji Efr\u00een\u00ea dikare li gor devoka xwe \u00e7\u00eerokek\u00ea biniv\u00ees\u00eene, her wiha dema ku \u00e7\u00eerok\u00ean gel\u00ear\u00ee t\u00ean belgekirin, kes\u00ea ku belgekirin\u00ea dike, dikare r\u00eazimana w\u00ea \u00e7\u00eeroka gel\u00ear\u00ee li gor devok \u00fb r\u00eazimana ku dever, gund, her\u00eam \u2026 bi kar t\u00eene, wiha belge bike her wiha hin we\u015fanxane bi taybet \u00ean ku desteyeke wan a ed\u00eetoriy\u00ea hebe, dikarin li gor r\u00eazimana \u015firovey\u00ee, xebatan biwe\u015f\u00eenin. L\u00ea kenal\u00ean telev\u00eezyonan \u00ean ferm\u00ee, minhac\u00ean dibistanan, we\u015fan \u00fb sem\u00eener\u00ean zan\u00eengehan \u00fb ziman\u00ea mamosteyan j\u00ee p\u00eaw\u00eest e li gor r\u00eazimana r\u00eazikpar\u00eaz\u00ee be ango li gor r\u00eazimana ku b\u00fbye r\u00ea \u00fb resim \u00fb \u00ead\u00ee her kes f\u00ear\u00ee w\u00ee away\u00ea niv\u00ees\u00ea b\u00fbye.\u00a0 Ez dixwazim bib\u00eajim ku ne her ti\u015fta ku t\u00ea bikaran\u00een j\u00ee rast e, m\u00eenak di kenal\u00ean me y\u00ean Kurd\u00ee de ku we\u015fana wan bi piran\u00ee bi kurmanc\u00ee ye, heta niha hin \u015fa\u015fiy\u00ean niv\u00eesk\u00ee \u00fb devk\u00ee derbas dibin, m\u00eenak: kenala Rojava TV diniv\u00eese: Wan gotin, p\u00ea\u015feroj \u2026\u00fb ya Ronah\u00ee TV diniv\u00eese: Wan got, pa\u015feroj \u2026 Dema em van cudahiyan dib\u00eenin em yekser t\u00eadigih\u00eajin ku qutb\u00fbn di nav dezgehan de heye lewre ez bi r\u00eaya rojnameya we bang\u00ee kes\u00ean ku qada wan ziman e \u00fb kar\u00ea ziman dikin ku tu heq\u00ea me n\u00eene em gel\u00ea xwe bixin nav nakokiy\u00ea \u00fb wan \u015fa\u015f bikin lewre ji bo \u00e7areseriya van giriftan,\u00a0 p\u00eaw\u00eest e her qadek di nav xwe de li ser \u015f\u00eaweyek\u00ee zanist\u00ee y\u00ea bikaran\u00eena ziman li hev bike.\u201d<\/p>\n<p><strong>\u2018P\u00eaw\u00eest\u00ee bi komxebatan heye da ku j\u00eadereke bingeh\u00een a r\u00eaziman \u00e7\u00eabibe\u2019<\/strong><\/p>\n<p>Mizg\u00een Hesen tekez kir ku &#8220;Ziman berpirsiyariyeke mezin e, ew milk\u00ea her kes\u00ee ye, dema kesek biaxive, \u00e7awa diaxive, ew serbest e, em nikarin \u00fb nabe ku em hesaban ji kesek\u00ee bixwazin \u00fb bib\u00eejin tu \u00e7ima wiha dib\u00eaj\u00ee yan \u00e7ima wiha nab\u00eaj\u00ee l\u00ea dema mijar dibe ziman\u00ea niv\u00eesk\u00ee, em ne\u00e7ar in li hev bicivin \u00fb bi n\u00ear\u00eeneke hevbe\u015f derkevin. Ji bo \u00e7areserkirina v\u00ea aloziy\u00ea, p\u00eaw\u00eest e komxebat\u00ean serbixwe y\u00ean her qadek\u00ea \u00e7\u00eabibin m\u00eenak qada perwerdey\u00ea, ragihandin \u2026 \u00fb ew qad bi fikir \u00fb n\u00ear\u00een\u00ean xwe ve werin komxebateke gi\u015ft\u00ee ku li ser asta Rojavay\u00ea be \u00fb Rojava j\u00ee bikare bi n\u00ear\u00eeneke yekgirt\u00ee be\u015fdar\u00ee komxebat\u00ean dervey\u00ee erdn\u00eegariya Rojavay\u00ea bibe. Div\u00ea lihevkirineke gi\u015ft\u00ee \u00e7\u00eabibe da ku y\u00ean berheman bixw\u00eenin \u00fb li n\u00fb\u00e7eyan tema\u015fe dikin, tevlihev nebin, ji ber ne ji maf\u00ea ekran, we\u015fanxane \u00fb saziyan e ku tevl\u00eeheviyeke wiha ava bikin. Lewre ya ba\u015f ew e ku destp\u00eak\u00ea di her saziyek\u00ea de \u00fb di her qadek\u00ea de komxebat werin lidarxistin \u00fb ew saz\u00ee bi n\u00ear\u00eena xwe ve tev li komxebata navend\u00ee bibin \u00fb li wir bigih\u00eajin n\u00ear\u00eeneke hevbe\u015f ku her kes li gor w\u00ea n\u00ear\u00een\u00ea tev bigere. Div\u00ea \u015f\u00eawey\u00ea niv\u00ees\u00een \u00fb bikaran\u00eena ziman ne navend\u00ee be.\u201d<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u00a0Hemza S\u00eavo\/ Qami\u015flo Mizg\u00een Hesen destn\u00ee\u015fan kir ku zimanzan nikarin ziman \u00fb r\u00eaziman\u00ea \u00e7\u00eakin, l\u00ea bel\u00ea ew ziman \u015f\u00eerove dikin \u00fb got: \u201cZiman berpirsiyariyeke, lewma p\u00eaw\u00eest e komxebat ji bo amadekirina r\u00eazimaneke bingeh\u00een a Kurmanc\u00ee b\u00ean lidarxistin.\u201d R\u00eazimana Kurd\u00ee ya Kurmanc\u00ee yek ji gir\u00eengtir\u00een faktor\u00ean bip\u00ea\u015fxistina ziman\u00ea Kurd\u00ee ye, li Rojavay\u00ea Kurdistan\u00ea tev\u00ee derfet\u00ean hey\u00ee [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":231169,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"jnews-multi-image_gallery":[],"jnews_single_post":[],"jnews_primary_category":[],"jnews_social_meta":[],"jnews_override_counter":[],"jnews_post_split":[],"footnotes":""},"categories":[230],"tags":[],"class_list":["post-231167","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-cand-u-huner"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/231167","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=231167"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/231167\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":231170,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/231167\/revisions\/231170"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/231169"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=231167"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=231167"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=231167"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}