{"id":229982,"date":"2025-11-19T07:46:42","date_gmt":"2025-11-19T05:46:42","guid":{"rendered":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/?p=229982"},"modified":"2025-11-19T07:46:42","modified_gmt":"2025-11-19T05:46:42","slug":"qonaxa-yekem-asiti","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/?p=229982","title":{"rendered":"Qonaxa yekem; A\u015fit\u00ee"},"content":{"rendered":"<p><strong>Far\u00fbk Sakik<\/strong><\/p>\n<p>Hefta bor\u00ee, min m\u00eenaka p\u00eavajoya a\u015ftiya, li Kolombiya \u00fb FARC\u2019\u00ea dab\u00fb \u00fb di v\u00ea niv\u00ees\u00ea de em \u00ea derbas\u00ee Endenozya \u00fb Aceh\u00ea bibin.<\/p>\n<p>Aceh, li rojavay\u00ea Endonezyay\u00ea ye. Di d\u00eerok\u00ea de her\u00eameke n\u00eev-xweser b\u00fbye \u00fb t\u00eakiliy\u00ean w\u00ea y\u00ean k\u00fbr bi \u00e7anda \u00ceslam\u00ee \u00fb nasnameya her\u00eam\u00ee re heb\u00fbn. Di n\u00eev\u00ea duyem\u00een \u00ea sedsala 20\u2019an de, pol\u00eet\u00eekay\u00ean navend\u00ee y\u00ean dewleta Endonezyay\u00ea \u00fb bikaran\u00eena \u00e7avkaniy\u00ean xwezay\u00ee (bi taybet\u00ee petrol \u00fb gaz\u00ea) neraz\u00eeb\u00fbna gel\u00ea Acehn\u00ee z\u00eade kir.<\/p>\n<p>Tevgera Serxweb\u00fbna Aceh\u00ea (GAM) ku di sala 1976\u2019an de hate damezrandin, li dij\u00ee hik\u00fbmeta Endonezyay\u00ea t\u00eako\u015f\u00eeneke \u00e7ekdar\u00ee da destp\u00eakirin. Di destp\u00eak\u00ea de tevgereke berxwedan\u00ea ya bi\u00e7\u00fbk b\u00fb, GAM h\u00ead\u00ee h\u00ead\u00ee pi\u015ftgiriya be\u015fek gir\u00eeng a gel\u00ean herem\u00ea bi dest xist.<\/p>\n<p>L\u00ea bel\u00ea, operasyon\u00ean le\u015fker\u00ee y\u00ean dijwar \u00ean art\u00ea\u015fa Endonezyay\u00ea, binp\u00eakirin\u00ean maf\u00ean mirovan \u00fb komkujiy\u00ean li dij\u00ee siv\u00eelan \u015fer k\u00fbrtir kir. Ev yek bala h\u00eaz\u00ean navnetewey\u00ee ki\u015fand ser xwe.<\/p>\n<p>Li Kurdistan j\u00ee pi\u015ft\u00ee \u015fer\u00ea \u00e7ekdar\u00ee, em heman ti\u015ft\u00ee dib\u00eenin. Dewleta Tirkiy\u00ea bi awayek hovane bi ser siv\u00eelan de \u00e7\u00fb.<\/p>\n<p>Erdhej \u00fb Ts\u00fbnamiya w\u00earanker a ku di sala 2004\u2019an de li Aceh\u00ea \u00e7\u00eab\u00fb \u00fb bi hezaran kes jiyana xwe ji dest dane. Ev kareset b\u00fb bingeha a\u015ftiy\u00ea ya di navbera Endonezya \u00fb GAM\u2019\u00ea de.<\/p>\n<p>Li Kurdistande j\u00ee Ts\u00fbnamiya siyas\u00ee dema ku li Rojhilata Nav\u00een p\u00eakhat, di navbera PKK\u2019\u00ea \u00fb dewleta Tirkiy\u00ea de zem\u00eena a\u015ftiy\u00ea dest p\u00ea kir.<\/p>\n<p>Li Endenozyay\u00ea, dan\u00fbstandin\u00ean ku di sala 2005\u2019an de bi navbeynkariya Norw\u00eac\u00ea dest p\u00ea kirin, di dawiy\u00ea de veguher\u00een peymana a\u015ftiy\u00ea ya bi nav\u00ea \u2018Peymana Hels\u00eenk\u00ee\u2019. Ev peyman van xalan destn\u00ee\u015fan kir:<\/p>\n<p>-GAM w\u00ea \u00e7ek\u00ean xwe deyne.<\/p>\n<p>-Aceh w\u00ea xweseriyeke berfireh bigire.<\/p>\n<p>-Art\u00ea\u015fa Endonezyay\u00ea d\u00ea bi piran\u00ee ji her\u00eam\u00ea veki\u015fe.<\/p>\n<p>-Mekan\u00eezmay\u00ean tezm\u00eenat \u00fb lihevhatina civak\u00ee w\u00ea ji bo qurbaniyan werin avakirin.<\/p>\n<p>Li Kurdistan nav\u00ea Peymana Helsenk\u00ee, p\u00eavajoya \u2018A\u015ft\u00ee \u00fb Civaka Demokrat\u00eek\u2019 b\u00fb.\u00a0 H\u00eena j\u00ee ev p\u00eavajo negih\u00ee\u015ftiye encamek\u00ea an j\u00ee peymanek\u00ea.<\/p>\n<p>Bi heman away\u00ee li Tirkiyey\u00ea, daxwaz\u00ean Kurdan ji bo r\u00eaveberiy\u00ean xweser \u00fb naskirina maf\u00ean \u00e7and\u00ee ji bo \u00e7areserkirina pev\u00e7\u00fbn\u00ea gir\u00eeng in.<\/p>\n<p>L\u00ea bel\u00ea, navbeynkariya navnetewey\u00ee \u00fb be\u015fdariya berfireh a her\u00eam\u00ee di modela Aceh\u00ea de ji ezm\u00fbna Tirkiyey\u00ea cuda ye.<\/p>\n<p>R\u00eaber Apo j\u00ee di p\u00eal\u00ean \u00e7areseriy\u00ea de her tim dixwest ku navbeynkariya navnetewey\u00ee hebe. L\u00ea kompleks\u00ean Tirkiy\u00ea y\u00ean siyas\u00ee her tim b\u00fbn asteng \u00fb dest nedan v\u00ea yek\u00ea.<\/p>\n<p>PKK hem\u00fb berpirsyariy\u00ean xwe yek bi yek an\u00ee c\u00eeh. Her\u00ee daw\u00ee h\u00eaz\u00ean Ger\u00eela ji Zap\u00ea veki\u015fand da ku p\u00ea\u015f\u00ee li provaksiyon\u00ean \u015ferxwazan bigire.<\/p>\n<p>D\u00eesa ji bo be\u015fdariya berfireh a her\u00eam\u00ee R\u00eaber Apo di nav hewldanan de ye. Bi ten\u00ea li meclis\u00ea avakirina komisyon\u00ea bersiv dane daxwaz\u00ean w\u00ee.<\/p>\n<p>Ev giran tevger\u00eena dewlet\u00ea, b\u00ea bersiv hi\u015ftin\u00ea, ziman\u00ea zincar\u00ee, dibe sedem ku di nav civak\u00ea de ev p\u00eavajo ya A\u015ft\u00ee \u00fb Civaka Demokrat\u00eek ba\u015f ney\u00ea fahm kirin. Hin deng bilind dibin, heger Kurdistan azad nebe \u00e7ima li Tirkiy\u00ea komarek demokrat\u00eek were avakirin. Bi rast\u00ee bersiva v\u00ea yek\u00ea hat\u00ee day\u00een. Ev kes\u00ean v\u00ea pirs\u00ea dikin, dibin bandora siyaseta Tirkiy\u00ea de dim\u00eenin. Li Tirkiy\u00ea siyasetek gemar\u00ee ku dib\u00eaje, PKK qediya, doza Kurd, pirsgir\u00eaka Kurd n\u00eene, armanca me qedandina PKK\u2019\u00ea ye. Dema Ger\u00eela ji Zap\u00ea veki\u015fiya mihabir\u00ea CNN Turk yeka kontra digot, esker\u00ea me ew ji w\u00eader\u00ea derxistin. Ev taluke di nav civak\u00ea de belav dibe.<\/p>\n<p>Em wek li Endenozya di \u00e7avderiya h\u00eaz\u00ean navnetew\u00ee de v\u00ea p\u00eavajoy\u00ea bi r\u00ea ve nabin. Kar\u00ea me zor \u00fb zehmet e. Anha em di merheleya p\u00eakan\u00eena a\u015ftiy\u00ea de ne. H\u00eena derbas\u00ee qonaxa civaka demokrat\u00eek neb\u00fbne.<\/p>\n<p>Ji bo v\u00ea yek\u00ea azadiya R\u00eaber Apo t\u00ea xwestin. Ew d\u00eerek div\u00ea bi civak\u00ea re di kontak\u00eade be. Civak div\u00ea d\u00eemen\u00ean w\u00ee bib\u00eene \u00fb deng\u00ea w\u00ee guhdar bike.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Far\u00fbk Sakik Hefta bor\u00ee, min m\u00eenaka p\u00eavajoya a\u015ftiya, li Kolombiya \u00fb FARC\u2019\u00ea dab\u00fb \u00fb di v\u00ea niv\u00ees\u00ea de em \u00ea derbas\u00ee Endenozya \u00fb Aceh\u00ea bibin. Aceh, li rojavay\u00ea Endonezyay\u00ea ye. Di d\u00eerok\u00ea de her\u00eameke n\u00eev-xweser b\u00fbye \u00fb t\u00eakiliy\u00ean w\u00ea y\u00ean k\u00fbr bi \u00e7anda \u00ceslam\u00ee \u00fb nasnameya her\u00eam\u00ee re heb\u00fbn. Di n\u00eev\u00ea duyem\u00een \u00ea sedsala 20\u2019an [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":59428,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"jnews-multi-image_gallery":[],"jnews_single_post":[],"jnews_primary_category":[],"jnews_social_meta":[],"jnews_override_counter":[],"jnews_post_split":[],"footnotes":""},"categories":[8],"tags":[],"class_list":["post-229982","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-quncik-nivis"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/229982","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=229982"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/229982\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":229983,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/229982\/revisions\/229983"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/59428"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=229982"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=229982"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=229982"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}