{"id":227684,"date":"2025-09-10T07:39:03","date_gmt":"2025-09-10T05:39:03","guid":{"rendered":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/?p=227684"},"modified":"2025-09-10T07:39:03","modified_gmt":"2025-09-10T05:39:03","slug":"bi-banga-astiye-re-dewleta-tirk-pivan-u-regezan-bin-pe-dike","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/?p=227684","title":{"rendered":"Bi banga a\u015ftiy\u00ea re dewleta Tirk p\u00eevan \u00fb r\u00eagezan bin p\u00ea dike"},"content":{"rendered":"<p><strong>Amara Baran\/ Qami\u015flo<\/strong><\/p>\n<p><strong>Dewleta Tirk a dagirker ji bo ku p\u00eavajoya A\u015ft\u00ee \u00fb Civaka Demokrat\u00eek berovaj\u00ee bike bi hem\u00fb h\u00eaza xwe ketiye liv \u00fb tevger\u00ea, li ser esas\u00ea konsepta qirkirin\u00ea li ser Kurdan her c\u00fbre \u00ear\u00ee\u015fan p\u00eak t\u00eene, di wan \u00ear\u00ee\u015fan de tu nirx\u00ean ol, bawer\u00ee \u00fb exlaq\u00ee nas nake. M\u00eenaka wan \u00ear\u00ee\u015fan j\u00ee xirakirina gor\u00ean \u015feh\u00eedan, \u00a0asgtengkirina lidarxistina meras\u00eem\u00ean cenazey\u00ean Gerilay\u00ean HPG&#8217;\u00ea \u00fb qedexekirina ziman e.<\/strong><\/p>\n<p><strong>Bi banga R\u00eaber Apo a ku di 27&#8217;\u00ea Sibat\u00ea de hate kirin p\u00eavajoyek d\u00eerok\u00ee dest p\u00ea kir. Yek ji gav\u00ean her\u00ee berbi\u00e7av \u00ean v\u00ea p\u00eavajoy\u00ea meras\u00eema \u015fewitandina \u00e7ekan y\u00ean PKK&#8217;\u00ea b\u00fbn ku di 11&#8217;\u00ea T\u00eermeh\u00ea de li bajar\u00ea Sil\u00eamaniy\u00ea y\u00ea Ba\u015f\u00fbr\u00ea Kurdistan\u00ea hate lidarxistin. Ev meras\u00eem ji bo Rojhilata Nav\u00een xaleke bingeh\u00ean ya a\u015ftiy\u00ea b\u00fb. <\/strong><\/p>\n<p>Bi damezrandina Kom\u00eesyona Hevgirtina Netewey\u00ee, Xwi\u015fk-Birat\u00ee \u00fb Demokrasiy\u00ea&#8221; Ev Kom\u00eesyon lazime di ser\u00ee de li ser prens\u00eeb\u00ean banga R\u00eaber Apo ya A\u015ft\u00ee \u00fb Civaka Demokrat\u00eek bime\u015fiya. Ev prens\u00eeb di nav xwe de wekhev\u00ee, edalet, pirrengiya \u00e7and\u00ee, nenavend\u00eeb\u00fbn \u00fb be\u015fdariya demokrat\u00eek digire. R\u00eaber Apo di banga xwe de teqez dike ku meseleya Kurdan ten\u00ea bi r\u00eaya diyalogeke demokrat\u00eek ku hem\u00fb p\u00eakhatey\u00ean civak\u00ea di nav xwe de dihew\u00eene, dikare b\u00ea \u00e7areserkirin. L\u00ea heta niha ti\u015fta ku ji kom\u00eesyon\u00ea \u00fb dewleta Tirk t\u00ea xwestin p\u00eak nehatiye. H\u00eaj\u00ee neqeb\u00fblkirina maf\u00ea Kurd \u00fb qedexekirina ziman\u00ea Kurd\u00ee \u00fb astengkirina li darxistina meras\u00eem\u00ean gerilay\u00ean HPG&#8217;\u00ea didomin.<\/p>\n<p><strong>A\u015fit\u00ee ten\u00ea rawestandina \u015fer n\u00eene, a\u015fit\u00ee demokrasiye <\/strong><\/p>\n<p>R\u00eaber Apo bi p\u00ea\u015fxistina banga a\u015ft\u00ee \u00fb civaka demokrat\u00eek re berpirsiyart\u00ee \u00fb gav\u00ean bingeh\u00een ku lazime dewleta Tirk biav\u00eata p\u00ea\u015fxistib\u00fb, l\u00ea heta niha t\u00ea d\u00eetin ku dewleta Tirk tu gav\u00ean \u015f\u00eanber\u00a0 neav\u00eatiye. R\u00fbxm\u00ea ku PKK&#8217;\u00ea meras\u00eema \u00eemhakirina \u00e7ekan li darxist \u00fb agirbest ragihand. \u00a0Dewleta Tirk ji bo dagirkirina axa Kurdistan\u00ea qad\u00ean ger\u00eela bombebaran dike. A\u015fit\u00ee bi seknandina \u00e7ekan p\u00eak nay\u00ea a\u015fit\u00ee bi \u00e7areserkirin \u00fb rakirina astengiyan p\u00eakane.<\/p>\n<p><strong>Dewleta Tirk goristana talan dike<\/strong><\/p>\n<p>Dewleta Tirk a dagirker bi salane li dij\u00ee Tevgera Azadiy\u00ea b\u00ea ku r\u00eageza nasbike \u015fereke b\u00ea p\u00eevan da me\u015fandin, bi hem\u00fb tekn\u00eeka xwe \u00a0bi \u00e7ek\u00ean qedexekir\u00ee \u00fb k\u00eemyasal\u00ea \u00ear\u00ee\u015f\u00ean qad\u00ean ger\u00eela kir. Ew j\u00ee t\u00ear\u00ea nekir gor\u00ean ger\u00eelay\u00ean \u015feh\u00eed bi awayek hovane xirakir heman dem\u00ea de cenazey\u00ean ger\u00eelayan bi kargoyan ji malbatan re \u015fand. Dewleta Tirk ji 2015&#8217;e heta niha her c\u00fbre \u00ear\u00ee\u015f p\u00eak an\u00ee, dijminatiya xwe ya li hember\u00ea Kurdan g\u00eehandiye w\u00ee ast\u00ea ku heta niha nikare gor\u00ean \u015feh\u00eedan tehem\u00fbl bike. Gelek caran \u00ear\u00ee\u015f\u00ean goran kir bi balafiran goristanan bombebarankir. Li tu devera cihan\u00ea\u00a0 m\u00eenaka v\u00ee\u00a0 yek\u00ea tuneye . Di 11 sal\u00ean dawiy\u00ea de bi hezaran gor\u00ean \u015feh\u00eed\u00ean HPG&#8217;\u00ea hatin talankirin li \u00cestanbol\u00ea li ser goristana b\u00eakesan r\u00eay\u00ean asfalt hatin \u00e7\u00eakirin l\u00ea li hember\u00ea w\u00ee hovitiy\u00ea bertek n\u00ee\u015fan neda. Her\u00ee dawiy\u00ea bi destp\u00eakirina p\u00eavajoya a\u015fit\u00ee \u00fb civaka demokrat\u00eek re bi er\u00eakirina wezareta hundir\u00een li Amed Licey\u00ea gor\u00ean ger\u00eelay\u00ea HPG \u00fb YJA-STAR&#8217;\u00ea ku x\u00fb\u015fk \u00fb birane hewildan ku xira bikin bi neraz\u00eeb\u00fbna ferd\u00ean malbat\u00ea \u00fb mudexeleyan esker hat rawestandin, \u00a0l\u00ea niv\u00ees\u00ean ku li ser k\u00eal\u00ean wan hatib\u00fbn niv\u00eesandin hatin rakirin ev j\u00ee rastiya hovitiya dewleta Tirk dide xuyakirin.<\/p>\n<p><strong>Dewleta Tirk ji ve\u015fartina cenazeyan ditirse <\/strong><\/p>\n<p>Pi\u015ft\u00ee banga a\u015fit\u00ee \u00fb civaka demokrat\u00eek \u00fb damezrandina kom\u00eesyon\u00ea di mecl\u00eesa Tirkiy\u00ea de h\u00ea j\u00ee heman kiryar \u00fb binp\u00eakirin\u00ea dewleta Tirk li ser nirx\u00ean gel didomin. Ji aliyek\u00ee ve behsa x\u00fb\u015fk \u00fb biratiya Kurd \u00fb Tirkan t\u00ea kirin, li aliy\u00ea din j\u00ee asteng\u00ee li p\u00ea\u015fiya lidarxistina meras\u00eem\u00ean Ger\u00eelay\u00ean HPG&#8217;\u00ea hene, heman dem\u00ea de li Bak\u00fbr\u00ea Kurdistan\u00ea Malbat ji ber kiryar\u00ean dewlet\u00ea nikarin \u015f\u00eena zarok\u00ean xwe daynin. M\u00eenaka her\u00ea dawiy\u00ea li \u015eirnex\u00ea di meras\u00eema ger\u00eelay\u00ea HPG&#8217;\u00ea de ji gel b\u00eahtir pol\u00eesan goristan\u00ea girtib\u00fb \u00e7embere da ku malbat \u00fb xizm\u00ean \u015feh\u00eed bi awayek\u00ee b\u00eadeng cenaze defin bikin, ji malbat\u00ea kes\u00ean ku fotoy \u015feh\u00eed rakirib\u00fbn hatin bin\u00e7avkirin. Ev j\u00ee rastiya dewleta Tirk radixe ber \u00e7avan ku \u00e7iqas ji yekb\u00fbna gel ditirse, heman dem\u00ea de tirsa w\u00ea ya li hember\u00ea cenazeyan dide n\u00ee\u015fandan.<\/p>\n<p><strong>Di qan\u00fbna navnetew\u00ee de r\u00eaz li hember\u00ea miriyan <\/strong><\/p>\n<p>Her \u00e7iqas pirens\u00eeba r\u00eazgirtina ji bo miriyan \u00fb gor\u00ean wan bi qas\u00ee d\u00eeroka mirovahiy\u00ea kevin be j\u00ee, peymana Lahay\u00ea ya 1907\u2019an de r\u00eagezek li dij\u00ee b\u00ear\u00eazkirina miriyan dihew\u00eene. Peymana Cenevrey\u00ea ya 1949&#8217;an j\u00ee bi berfireh\u00ee mijara r\u00eazgirtina miriyan vedib\u00eaje. Xala 8\u2019an a Dadgeha Cezay\u00ea ya Navnetewey\u00ee, ku di sala 1998an de hatiye pejirandin, r\u00eazgirtina ji bo miriyan di \u00e7ar\u00e7oveya s\u00fbc\u00ean \u015fer \u00ean li dij\u00ee r\u00fbmeta mirovan de vedihew\u00eene. \u00car\u00ee\u015f\u00ean li ser miriyan j\u00ee wek\u00ee s\u00fbc\u00ean \u015fer t\u00eane hesibandin. L\u00ea bel\u00ea, di Peymana Maf\u00ean Mirovan a Ewropay\u00ea \u00fb Dadgeha Maf\u00ean Mirovan a Ewropay\u00ea de derbar\u00ea r\u00eazgirtina li miriyan an maf\u00ean miriyan de tu r\u00eazikname tune ne. Ew kiryar li ber \u00e7av\u00ean c\u00eehan\u00ea t\u00eane kirin l\u00ea tu kes bertek raber nake \u00fb li hember\u00ea wan b\u00eadeng dim\u00eene.<\/p>\n<p><strong>Qedexekirina ziman <\/strong><\/p>\n<p>Dewleta Tirk bi sala ye li Kurdistan\u00ea qedeqeya ziman\u00ea Kurd\u00ee li ser gel\u00ea Kurd ferz dike \u00fb heta niha j\u00ee ew qedexe didome. Bi dehan kes\u00ean ku ji ber bi ziman\u00ea Kurd\u00ee axiv\u00eene di girt\u00eegehan de hatine girtin, ji bo \u00eenkarkirina heb\u00fbn \u00fb nasnameya xwe rast\u00ee tundiy\u00ean c\u00fbrbe c\u00fbr hatine. Qedexeya ziman t\u00ea wateya \u00eenkarkirina heb\u00fbn \u00fb nasnamey\u00ea. Damezrandina kom\u00eesyona X\u00fb\u015fk \u00fb Biratiya tirk \u00fb kurdan re lazime ji bo demokrasi \u00fb wekheviya kurd \u00fb tirkan \u00fb Qeb\u00fblkirina maf \u00fb daxwaz\u00ean Kurdan xebat bihatana me\u015fandin. L\u00ea heya niha j\u00ee Dayik nikarin bi ziman\u00ea xwe di mala xwe de bi zarok\u00ean xwe re biaxivin. Heta niha j\u00ee m\u00fbdexaley\u00ean \u00a0daxuyaniy\u00ean bi ziman\u00ee Kurd\u00ee dikin. Bi wan n\u00eaz\u00eekatiya \u00e7iqas baweriya gel bi gav av\u00eatina dewleta Tirk ji bo a\u015fitiy\u00ea hebe ger dixwazin a\u015fit\u00ee p\u00eak b\u00eenin lazime destp\u00eak\u00ea ziman\u00ea Kurd\u00ee bibe zimaneke ferm\u00ee.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Amara Baran\/ Qami\u015flo Dewleta Tirk a dagirker ji bo ku p\u00eavajoya A\u015ft\u00ee \u00fb Civaka Demokrat\u00eek berovaj\u00ee bike bi hem\u00fb h\u00eaza xwe ketiye liv \u00fb tevger\u00ea, li ser esas\u00ea konsepta qirkirin\u00ea li ser Kurdan her c\u00fbre \u00ear\u00ee\u015fan p\u00eak t\u00eene, di wan \u00ear\u00ee\u015fan de tu nirx\u00ean ol, bawer\u00ee \u00fb exlaq\u00ee nas nake. M\u00eenaka wan \u00ear\u00ee\u015fan j\u00ee xirakirina [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":227685,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"jnews-multi-image_gallery":[],"jnews_single_post":[],"jnews_primary_category":[],"jnews_social_meta":[],"jnews_override_counter":[],"jnews_post_split":[],"footnotes":""},"categories":[2],"tags":[],"class_list":["post-227684","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-rojev"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/227684","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=227684"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/227684\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":227686,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/227684\/revisions\/227686"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/227685"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=227684"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=227684"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=227684"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}