{"id":226059,"date":"2025-07-23T09:15:38","date_gmt":"2025-07-23T07:15:38","guid":{"rendered":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/?p=226059"},"modified":"2025-07-23T09:15:38","modified_gmt":"2025-07-23T07:15:38","slug":"salvegera-102emin-ya-peymana-lozane","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/?p=226059","title":{"rendered":"Salvegera 102\u2019em\u00een ya peymana Lozan\u00ea"},"content":{"rendered":"<p><strong>H\u00eav\u00ee Kele\u015f\/ Qami\u015flo<\/strong><\/p>\n<p><strong>Peymana Lozan\u00ea di 24\u2019\u00ea t\u00eermeha 1923\u2019yan de li bajar\u00ea Lozan\u00ea di navbera dewlet\u00ean Br\u00eetanya, Fransa, Japonya, Yewnanistan, Romanya, Sirbistan \u00fb Tirkiyey\u00ea de hate \u00eemzekirin. H\u00eaz\u00ean emperyal\u00eest bi Peymana Lozan\u00ea axa Kurdistan\u00ea par\u00e7e kirin \u00fb radest\u00ee dewlet\u00ean dagirker Tirkiye, \u00ceran, S\u00fbriye \u00fb Iraq\u00ea kirin. Bi biryara Peymana Lozan\u00ea Kurdistan hate dabe\u015fkirin \u00fb dagirkirin.<\/strong><\/p>\n<p>102 sal di ser peymana Lozan\u00ea re derbas b\u00fb. Bi peymana Lozan\u00ea Kurdistan kirin 4 par\u00e7e. Kurd \u00fb Kurdistan di nava s\u00eenor\u00ean \u00ceran, Iraq, S\u00fbriye \u00fb Tirkiyey\u00ea de hat dabe\u015fkirin. 102 sal di ser peyman\u00ea re derbas b\u00fb \u00fb heta niha j\u00ee Kurd ji bo destxistina maf\u00ea xwe li her \u00e7ar per\u00e7ey\u00ean Kurdistan\u00ea t\u00eako\u015f\u00een dikin.<\/p>\n<p><strong>Peymana Lozan\u00ea<\/strong>, peymaneke ku di 24\u2019\u00ea t\u00eermeha sala 1923\u201dan de di navber Hevalbend\u00ean \u015fer\u00ea c\u00eehan\u00ea y\u00ea yekem\u00a0\u00fb\u00a0Civata Navnetewey\u00ee ya Mezin ya Tirkiy\u00ea\u00a0li bajar\u00ea\u00a0Lozan\u00ea\u00a0hatiye\u00eemzekirin. Bi v\u00ea peyman\u00ea, welat\u00ea\u00a0Kurdan\u00a0(Kurdistan) hatiye dabe\u015fkirin \u00fb di navbera dewlet\u00ean Tirkiy\u00ea,\u00a0\u00ceran, Iraq\u00a0\u00fb\u00a0S\u00fbriy\u00ea\u00a0de hatiye parvekirin. Bi v\u00ea peyman\u00ea,\u00a0Peymana S\u00eavr\u00ea ku ber\u00ea di navbera hevalbendan \u00fb\u00a0\u00cemperatoriya Osman\u00ee de hatib\u00fb \u00eemzekirin hatiye betalkirin. Peymana Lozan\u00ea di dema\u00a0ya sal\u00ean 1922-23\u201dan de hatib\u00fb gotub\u00eajkirin \u00fb li bajar\u00ean\u00a0Qesra Rumine\u00a0\u00fb\u00a0Lozan\u00a0a\u00a0Sw\u00eesrey\u00ea di 24 t\u00eermeh sala 1923an de hate \u00eemzekirin.\u00a0Peyman bi ferm\u00ee bi heceta nakokiy\u00ean ku di destp\u00eak\u00ea de di navbera\u00a0\u00cemperatoriya Osman\u00ee\u00a0\u00fb\u00a0Fransa, \u00cetaliyay\u00ea,\u00a0Bir\u00eetan\u00ee,\u00a0Yewninistan\u00ea,\u00a0Serbistan\u00ea \u00fb\u00a0Romanyay\u00ea de ji destp\u00eaka\u00a0\u015eer\u00ea C\u00eehan\u00ea y\u00ea yekem ve heb\u00fb hatiye lidarxistin. Niv\u00eesara resen \u00fb or\u00eej\u00eenal ya peyman\u00ea, bi\u00a0ziman\u00ea ferens\u00ee ye.<\/p>\n<p><strong>Binp\u00eakirina maf\u00ean Kurdan<\/strong><\/p>\n<p>Ismet Inono\u00a0li konferans\u00ea aniye ziman, ku ew li ser nav\u00ea Tirk \u00fb Kurdan tevil\u00ea konferans\u00ea dibe l\u00ea di dawiy\u00ea de tu maf\u00ean kurdan nehatine parastin. Ji xeyn\u00ee \u00cesmet \u00cenon\u00fb, n\u00fbnerek bi nav\u00ea Zulf\u00ee T\u00eegrel (Zulf\u00eezade Zulf\u00ee yan j\u00ee Zulf\u00ee Bey) bi wan re \u00e7\u00fbye Lozan\u00ea \u00fb li w\u00ea der\u00ea, v\u00ee Zulf\u00eey\u00ee gotiye ku ew li ser nav\u00ea Kurdan li wir e \u00fb tu daxwaziyeke Kurdan tuneye. \u0130n\u00f6n\u00fc \u00fb Tigrel bihev re Kurd rasterast b\u00ea war \u00fb welat hi\u015ftine. Aliy\u00ean Lozan\u00ea \u00fb tirkan, li ser kurdan, di rojek\u00ea de li hev kirin \u00fb ku \u00ead\u00ee careke din qet qala kurdan li Lozan\u00ea \u00e7\u00eanabe. Peyva Kurd yek carek\u00ea j\u00ee di niv\u00eesara peyman\u00ea de derbas nabe.<\/p>\n<p>Pi\u015ft\u00ee derkirina h\u00eaz\u00ean\u00a0Yewnan\u00ea\u00a0ji aliy\u00ea art\u00ea\u015fa tirkan bi seroktiya Atat\u00fbrk\u00ee, hik\u00fbmeta n\u00fb ya tirkan Peymana S\u00eavr\u00ea mandel kir. Dan\u00fbstandin di\u00a0Konferansa Lozan\u00ea\u00a0de dest p\u00ea b\u00fbn.\u00a0Ismet Inono n\u00fbner\u00ea tirkan b\u00fb. Dan\u00fbstandinan \u00e7end mehan vek\u00ea\u015fan. Li 20\u00ea \u00c7irya P\u00ea\u015f\u00een 1922yan, konfrans\u00ea dubare dest bikar\u00ea xwe kir. Di 4\u00ea Sebata 1923yan, Konferans sekin\u00ee. Di 23\u00ea n\u00eesana 1923yan de n\u00eeqa\u015f ji n\u00fb da dest p\u00ea b\u00fbn \u00fb di 24\u00ea T\u00eermeha 1923yan de lihevhatin hat morkirin. Bi v\u00ee away\u00ee h\u00eaviy\u00ean kurdan av\u00ea re \u00e7\u00fbn.<\/p>\n<p>Peymana Lozan\u00ea, tev\u00ee hin lihevhatin\u00ean dewleta Tirkiy\u00ea y\u00ean din, hate temam kirin \u00fb Kurdistan di navbera Tirkiy\u00ea, S\u00fbriy\u00ea, Iraq \u00fb \u00ceran\u00ea de hate dabe\u015fkirin. Di her be\u015f\u00ea de tevahiya berhem\u00ean heb\u00fbna gel\u00ea Kurd, ketin ber talankirin \u00fb pi\u015faftina Tirk, Ereb \u00fb Farisan. Li hember\u00ee evqas zehmetiyan j\u00ee, Kurdan ti car\u00ee dev ji teko\u015f\u00eena serxweb\u00fbn \u00fb azadiy\u00ea bernedan \u00fb hewl dan ku di her keys\u00ea de serbixwe bibin<\/p>\n<p>Rastiya gel\u00ea Kurd \u00fb Kurdistan\u00ea, ku t\u00ea daxwazkirin, da ku ji d\u00eerok\u00ea b\u00eate rakirin, ne \u00e7\u00eerokeke mitoloj\u00eek e, ku &#8220;s\u00ea-\u00e7ar dabe\u015fkeran&#8221; li hev an\u00eene, l\u00ea bel\u00ea rastiyeke berbi\u00e7av ya rabor\u00ee \u00fb \u00eero ye. Ev rastiya ku \u015femaran (\u00eenkar\u00ea) napejir\u00eene, ji nav belgey\u00ean d\u00eeroka \u015femarokan (\u00eenkarvanan) dif\u00fbre.<\/p>\n<p>Bi Peymana Lozan\u00ea re p\u00eavajoya qirkirin \u00fb tunekirin\u00ea ya li dij\u00ee Kurdan j\u00ee hat destp\u00eakirin \u00fb heta \u00eero j\u00ee didome. Dema ku Peymana Lozan\u00ea hat kirin Kurd ji aliy\u00ea le\u015fker\u00ee, siyas\u00ee, diplomas\u00ee \u00fb abor\u00ee de xwed\u00ee h\u00eaz \u00fb r\u00eaxistin\u00ea neb\u00fbn. L\u00ea \u00eero rew\u015fa Kurdan ne weke ya w\u00ea dem\u00ea ye. Kurd \u00eero xwed\u00ee h\u00eaza le\u015fker\u00ee, siyas\u00ee, abor\u00ee, d\u00eeplomas\u00ee ne. Di v\u00ea dema ku t\u00ea xwestin Lozaneke n\u00fb p\u00ea \u00e7\u00eakirin de w\u00ea Kurd j\u00ee xwed\u00ee helwest \u00fb gotin bin. Gel\u00ea Kurd di v\u00ea dema ku hewl t\u00ea day\u00een Lozan were n\u00fbkirin de \u00ead\u00ee naxwaze \u00e7aren\u00fbsa sed sal ber\u00ea bij\u00ee.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>H\u00eav\u00ee Kele\u015f\/ Qami\u015flo Peymana Lozan\u00ea di 24\u2019\u00ea t\u00eermeha 1923\u2019yan de li bajar\u00ea Lozan\u00ea di navbera dewlet\u00ean Br\u00eetanya, Fransa, Japonya, Yewnanistan, Romanya, Sirbistan \u00fb Tirkiyey\u00ea de hate \u00eemzekirin. H\u00eaz\u00ean emperyal\u00eest bi Peymana Lozan\u00ea axa Kurdistan\u00ea par\u00e7e kirin \u00fb radest\u00ee dewlet\u00ean dagirker Tirkiye, \u00ceran, S\u00fbriye \u00fb Iraq\u00ea kirin. Bi biryara Peymana Lozan\u00ea Kurdistan hate dabe\u015fkirin \u00fb dagirkirin. [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":226060,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"jnews-multi-image_gallery":[],"jnews_single_post":[],"jnews_primary_category":[],"jnews_social_meta":[],"jnews_override_counter":[],"jnews_post_split":[],"footnotes":""},"categories":[2],"tags":[],"class_list":["post-226059","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-rojev"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/226059","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=226059"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/226059\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":226061,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/226059\/revisions\/226061"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/226060"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=226059"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=226059"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=226059"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}