{"id":225089,"date":"2025-06-21T12:27:15","date_gmt":"2025-06-21T10:27:15","guid":{"rendered":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/?p=225089"},"modified":"2025-06-21T12:27:15","modified_gmt":"2025-06-21T10:27:15","slug":"ji-dema-serxwebune-ve-sistemen-desthilatdariye-li-suriye-u-sistema-heri-guncaw-ji-bo-suriya-iro-2","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/?p=225089","title":{"rendered":"Ji dema Serxweb\u00fbn\u00ea ve s\u00eestem\u00ean desthilatdariy\u00ea li S\u00fbriy\u00ea \u00fb s\u00eestema her\u00ee guncaw ji bo S\u00fbriya \u00eero\u2026 (2)"},"content":{"rendered":"<p>Serdemeke n\u00fb di d\u00eeroka S\u00fbriy\u00ea de bi serk\u00ea\u015fiya Partiya Baas dest p\u00ea kir ku ew serdem bi tepeserkirina rikber\u00eeya siyas\u00ee ya resen \u00fb kes\u00ean rikber dihate naskirin. Di heman dem\u00ea de di pev\u00e7\u00fbna wan bi Israelsra\u00eel\u00ea re pi\u015ftgir\u00ee da Filist\u00eeniyan ku b\u00fb sedema r\u00fbdana \u015eer\u00ea Hez\u00eerana 1967\u2019an de, \u015fikestina Hez\u00eeran\u00ea ku di w\u00ee \u015fer\u00ee de S\u00fbr\u00ee, Misir \u00fb Urdun zirar\u00ean giran li ser dest\u00ean lsra\u00eel\u00ea d\u00eetin.<\/p>\n<p>Pi\u015ft\u00ee derbeya sala 1963\u2019an de part\u00ee ket nav qeyraneke navxwey\u00ee, nakok\u00ee \u00fb pev\u00e7\u00fbn\u00ean di navbera Nasir\u00ee \u00fb Baasiyan de \u00fb di nav partiy\u00ea de di navbera \u015fep\u00eala kevin a ku part\u00ee damezrandib\u00fb \u00fb \u015fep\u00eala n\u00fb, endam\u00ean Kom\u00eeteya Le\u015fker\u00ee de, b\u00fbyer\u00ean ku\u015ftin\u00ea r\u00fb dan. Herwiha Baask\u00ea Selah Cid\u00eed \u00fb Hafiz El-Esed kar\u00eeb\u00fbn desthilata xwe ya le\u015fker\u00ee ferz bikin ku di encama v\u00ea yek\u00ea de Efleq \u00fb B\u00eetar ji S\u00fbriy\u00ea derketin \u00fb Efleq li Iraq\u00ea bi cih b\u00fb heta mirina w\u00ee di sala 1989\u2019an de. Di sala 1980\u2019\u00ee de li par\u00ees\u00ea B\u00eetar hat ku\u015ftin; di encam\u00ea de part\u00ee b\u00fb du be\u015f: part\u00eeya yekem li ser desthelata S\u00fbriy\u00ea, ya duyem j\u00ee li ser desthelata Iraq\u00ea.<\/p>\n<p>Rew\u015f di v\u00ee s\u00eenor\u00ee de nema ku di navbera Selah cid\u00eed (y\u00ea ku xwest berpirsyart\u00eeyeke gir\u00eeng di part\u00eeya Baas de bigre) \u00fb Hafiz El-Esed (y\u00ea ku b\u00fbb\u00fb wez\u00eer\u00ea berevan\u00eey\u00ea) dehevrik\u00eeyek derket, di encam\u00ea de Hafiz El-Esed di sala 1970\u2019\u00ea de li dij\u00ee dijber\u00ea xwe Selah Cid\u00eed bi derbeyek le\u015fker\u00ee rab\u00fb ku ji d\u00fbrb\u00fbna Cid\u00eed ya ji \u015eam\u00ea s\u00fbd girt \u00fb ta mirina w\u00ee di sala 1993\u2019an de di zindan\u00ea de hi\u015ft. Ev derbe bi nave Tevgera Sererastkirin\u00ea (Elhereke Eltesh\u00eehiya) hat naskirin ku di 16\u2019\u00ea Mijdar\u00ea de li ser dest\u00ea Hafiz El-Esed (Endam\u00ea desteya serokat\u00eeya part\u00eeya Baas)\u00fb serokerkan\u00ea S\u00fbr\u00eey\u00ea Mistefa Tlas p\u00eak hat, Ehmed Hesen El-Xet\u00eeb wek serok\u00ea demk\u00ee y\u00ea wel\u00eat hat destn\u00ee\u015fankirin.<\/p>\n<p><strong>Di sala 1971\u2019an de S\u00fbriy\u00ea ket bin zilim \u00fb zora desthilata Baas ya Hafiz El-Esed de\u00a0\u00a0 <\/strong><\/p>\n<p>Di sala 1971\u2019an de El-Esed bi ferm\u00ee b\u00fb serok\u00ea S\u00fbriy\u00ea ku welat derbas\u00ee qonaxeke re\u015f \u00fb tar\u00ee b\u00fb, civaka S\u00fbr\u00ee j\u00ee ma r\u00fbbir\u00fby\u00ee zordestiya dewleta netewey\u00ee ya navend\u00ee, herwiha ma di bin zilim \u00fb zora desthelata Baas \u00fb serok\u00ea w\u00ea Hafiz El-Esed de.<\/p>\n<p>Gava yekem di bih\u00eazkirina desthelata El-Esed de, Qedexekirina diyadeya derbey\u00ean le\u015fker\u00ee b\u00fb ku ji sala 1949\u2019an ve li S\u00fbriy\u00ea diyar bib\u00fb. Herwiha El-Esed hevrik\u00eey\u00ean navxwey\u00ee di nava partiy\u00ea de nehi\u015ft, art\u00ea\u015f j\u00ee di dest\u00ea partiya Baas de hi\u015ft \u00fb li p\u00ea\u015f \u00e7end partiy\u00ean siyas\u00ee y\u00ean \u00e7epgir \u00fb netewey\u00ee r\u00ea vekir ku vegerin qada siyas\u00ee, l\u00ea b\u00eay\u00ee ku n\u00eaz\u00eekatiy\u00ea li desteseriya Baas li ser welat bikin. Di sala 1973\u2019an de di dest\u00fbra S\u00fbriy\u00ea de hat ku partiya Baas partiya serk\u00ea\u015f ya welat \u00fb civak\u00ea ye.<\/p>\n<p>Hafiz El-Esed ji bo serokatiya xwe ji S\u00fbriy\u00ea re r\u00eabazeke M\u00eekaf\u00eel\u00ee \u015fopand. Desthilat b\u00fb navend\u00ee, ji aliy\u00ea yek part\u00ee \u00fb yek mirov\u00ee ve hat bir\u00eavebirin. W\u00ee hewil da ku di her aliyek\u00ee jiyana civak\u00ee de heb\u00fbna xwe \u00e7\u00eabike, ew j\u00ee bi armanca desteserkirina gi\u015ft\u00ee \u00fb \u00e7aren\u00fbsa kes, civak \u00fb ta bi ya xwezay\u00ea j\u00ee desteser bike. Weke ku M\u00eekaf\u00eal\u00ee dib\u00eaje, armanc r\u00eagezan rewa dike \u00fb ji bo gihi\u015ftina armanc\u00ea, r\u00eagez rewa ye.<\/p>\n<p><strong>Yekem:<\/strong> S\u00eestem \u00fb dezgeh\u00ean dewlet\u00ea ji n\u00eaz ve \u00fb bi h\u00fbrb\u00een\u00ee hatin \u00e7avd\u00ear\u00eekirin: Jixwe Hejmara saziy\u00ean ewlekariy\u00ea bi nav\u00ean wan \u00ean c\u00fbrbec\u00fbr ku li seranser\u00ee welat belav b\u00fbne, n\u00ee\u015faneyeke diyar e li ser rej\u00eem\u00ea ku desteserkirina civak \u00fb mirovan armanc dike. Her ti\u015fta li ser erd\u00ea \u00e7\u00eadibe, eger ku bi\u00e7\u00fbk be j\u00ee, div\u00ea ew saziy\u00ean ewlekariy\u00ea haya wan j\u00ea hebe. Lewra; biryara daw\u00ee di dewlet\u00ea de ya h\u00eaza ewlekar\u00ee \u00fb le\u015fker\u00ee b\u00fb.<\/p>\n<p><strong>Duyem:<\/strong> R\u00eaj\u00eem\u00ea hewl da ku \u00eedyolojiya xwe ya Baas\u00ee bisep\u00eene ji bo avakirin \u00fb yekqalibkirina civaka S\u00fbriy\u00ea \u00fb afirandina welatiy\u00ean ji yek reng\u00ee, lewra ji bo v\u00ea yek\u00ea p\u00eak b\u00eene, hem\u00fb r\u00eabaz \u00fb alav bikar an\u00een. Hem\u00fb saziy\u00ean perwerde \u00fb f\u00earkirin\u00ea, ji bi\u00e7\u00fbk heta mezin, berpirsyariya f\u00earkirina welatiy\u00ean S\u00fbriy\u00ea li ser armanc \u00fb xwestek\u00ean part\u00eeya Baas\u00ea \u00fb bilindkirina r\u00eaber\u00ea w\u00ea weke par\u00eazvan\u00ea ramana Ereb\u00ee \u00fb Ereban \u00fb par\u00eazvan\u00ea m\u00earxas y\u00ea Filist\u00eeniyan \u00fb doza wan e, girtin ser mile xwe. Jixwe Silava sib\u00ea ku t\u00ea de dir\u00fb\u015fme, armanc \u00fb peymana partiy\u00ea t\u00ea gotin, ba\u015ftir\u00een belge \u00fb n\u00ee\u015fane ye li ser hewl\u00ean partiy\u00ea ji bo ferzkirina \u00eedyolojiya xwe li ser mirov\u00ean S\u00fbriy\u00ea; (welatiy\u00ean S\u00fbriy\u00ea y\u00ean ku bi kerr\u00ee re dime\u015fin, t\u00ean ne\u00e7arkirin ku tevl\u00ee ref\u00ean partiy\u00ea bibin; bi v\u00ee away\u00ee art\u00ea\u015fek ji endam\u00ean partiya Baas di dewleta fa\u015f\u00eest de p\u00eak t\u00ea). Ji bil\u00ee perwerdey\u00ea, hem\u00fb dezgeh\u00ean ragihandin\u00ea y\u00ean d\u00eetin\u00ee, deng\u00ee \u00fb \u00e7apemen\u00ee ji bo belavkirina \u00eedyolojiya Baas\u00ea hatine desteserkirin \u00fb siyaseta ragihandina S\u00fbriy\u00ea ten\u00ea bi mezinkirina Partiya Baas \u00fb serok\u00ea w\u00ea hat s\u00eenordarkirin.<\/p>\n<p><strong>S\u00eayem:<\/strong> Tu jiyaneke siyas\u00ee ji dervey\u00ee s\u00eewana partiy\u00ea tune ye: Bi v\u00ea mezinkirin, payebilindkirin \u00fb p\u00eerozkirina serok re tab\u00fbr\u00ean ewlekar\u00ee \u00fb le\u015fkeriy\u00ea dergeh\u00ean xwe ji bo p\u00ea\u015fwaz\u00eekirina \u00e7alakvan\u00ean siyas\u00ee \u00fb xwediy\u00ean ner\u00eenan vekirin. Partiya Baas\u00ea tevger \u00fb partiy\u00ean dijber \u00fb y\u00ean ne bi siyaseta w\u00ee re \u00e7ewisandin \u00fb pirrengiya siyas\u00ee di \u00e7ar\u00e7oveya el-Cebhe el-Ewten\u00eeye el-Teqedum\u00eeye de ma ku ew j\u00ee di bin s\u00eewana Baas\u00ea de b\u00fb \u00fb bi w\u00ea bih\u00eaz b\u00fb. B\u00fbyer\u00ean Hemay\u00ea m\u00eenaka li ber \u00e7av e ya li ser hov\u00eet\u00eeya dewlet\u00ea li hember tevgera Ixwanan. Dewlet\u00ea \u00e7alakiy\u00ean wan li gel \u00e7alakiy\u00ean gelek partiy\u00ean din (her wek\u00ee Partiya komon\u00eest, Partiya S\u00fbr\u00ee ya Netewey\u00ee \u00fb Civak\u00ee, tevger \u00fb partiy\u00ean siyas\u00ee y\u00ean kurd\u00ee y\u00ean ku ji sal\u00ean 50 y\u00ean sedsala 20\u2019an ve hatib\u00fbn avakirin) qedexe kir. Endam\u00ean van partiyan hatin girtin \u00fb zindan bi xwediy\u00ean ner\u00een\u00ean siyas\u00ee hatin dagirtin. Gelek ji wan rast\u00ee \u00ea\u015fkence, ku\u015ftin \u00fb sirgonkirin\u00ea hatin. Nav\u00ean m\u00eena Feri Filest\u00een, girt\u00eegeha Seydnaya \u00fb Feri el-Muxaberat el-Cew\u00eeye (Saloxger\u00ean as\u00eeman\u00ee) d\u00ea her tim di b\u00eerdanka \u00ea\u015f\u00ea ya milet\u00ea kurd de bim\u00eenin (partiy\u00ean navbor\u00ee ten\u00ea weke m\u00eenak b\u00fbn, gelek part\u00eey\u00ean din j\u00ee heb\u00fbn).<\/p>\n<p><strong>\u00c7arem:<\/strong> Bi qas\u00ee projey\u00ean mezin, ti\u015ftek q\u00eemet\u00ea nade m\u00eer: loma w\u00ee dest bi avakirina bendavan kir \u00fb bingeha hin projey\u00ean din dan\u00ee \u00fb zan\u00eengeh li Heleb, Laziqiy\u00ea \u00fb Hums\u00ea ava kir, dab\u00eenkirin \u00fb \u00e7eksazkirina \u00e7andiniy\u00ea p\u00eak an\u00ee. Tev\u00ee ku zagona veberh\u00eanan\u00ea ya hejmar 10 a sala 1991\u2019an de derket j\u00ee, l\u00ea abor\u00ee bi be\u015f\u00ean w\u00ea y\u00ean gir\u00eeng, enerj\u00ee \u00fb p\u00eawendiy\u00ea di dest\u00ean dewlet\u00ea de man, an j\u00ee bi gotineke din di dest\u00ea malbata Esed \u00fb y\u00ean n\u00eaz\u00ee wan de man. Jixwe t\u00ea zan\u00een ku dahat\u00ean betrol\u00ea nediketin nav budcey\u00ea; ew j\u00ee bi behaneya ku ew dahat ji bo art\u00ea\u015fa S\u00fbr\u00ee di\u00e7in (par\u00eazvan\u00ean welat \u00fb xaka w\u00ee). Tev\u00ee dahat \u00fb genc\u00eeney\u00ean S\u00fbriy\u00ea y\u00ean pir \u00fb zeng\u00een, welatiy\u00ean S\u00fbr\u00ee di bin x\u00eaza xizaniy\u00ea de b\u00fbn.<\/p>\n<p>Jixwe ev j\u00ee r\u00eabazek\u00ee dewleta netedewlet\u00ee ye ku bi r\u00eaya w\u00ea gel di\u00e7ewis\u00eene \u00fb dih\u00eale gel ten\u00ea li dabara jiyana xwe \u00fb par\u00eeya nan\u00ea xwe mij\u00fbl bibe.<\/p>\n<p><strong>P\u00eancem:<\/strong> Part\u00eeya Baas \u00fb erebayet\u00ee \u00fb ereb: S\u00fbr\u00ee di rew\u015fa \u015fer de bi Isra\u00eel\u00ea re ye, loma div\u00ea zagona awarte ku pi\u015ft\u00ee derbeya he\u015ft\u00ea Adara 1963\u2019an de hat sepandin, bim\u00eene. V\u00ea yek\u00ea hi\u015ft Baas \u00fb serwer\u00ean w\u00ea jiyana welatiy\u00ean S\u00fbr\u00ee bixin bin kontrola xwe. Dewlet\u00ea kar\u00eeb\u00fb bi awayek\u00ee mezin li t\u00eala erebat\u00eey\u00ea bixe \u00fb v\u00ea t\u00eageh\u00ea di nav gel\u00ea ereb de mezin \u00fb belav bike. Herwiha w\u00ea doza filest\u00een\u00ee bi kar an\u00ee, da ku bandor\u00ea li hi\u015fmendiya welatiy\u00ean S\u00fbr\u00ee bike \u00fb p\u00ea bil\u00eeze. Ji \u015fer\u00ea Ti\u015fr\u00een\u00ea y\u00ea sala 1973\u2019an \u00fb heya ketina r\u00eaj\u00eem\u00ea ve guleyeke ten\u00ea li hember dijmin nehat berdan. Li vir div\u00ea em ti\u015ftek\u00ee bi b\u00eera we bixin ku dewlet\u00ea tu gir\u00eeng\u00ee nedida doza filest\u00een\u00ee (berovaj\u00ee w\u00ea). Dewlet\u00ea saziyeke ewlekariy\u00ea bi nav\u00ea \u015eax\u00ea Filest\u00een\u00ea (feri Filest\u00een) vekir; da ku ew j\u00ee qas\u00eeya giritina doza ereb\u00ean Filest\u00een\u00ea li ser mil\u00ea xwe, bide diyarkirin.<\/p>\n<p><strong>\u015ee\u015fem:<\/strong> Baas \u00fb tevna S\u00fbr\u00ee: Dewleta S\u00fbr\u00ee li cih\u00earengiya etn\u00eek\u00ee, nijad\u00ee (Ta\u00eef\u00ee), mezheb\u00ee \u00fb netewey\u00ee nedin\u00ear\u00ee ku ew dewlemed\u00eeyeke \u015faristan\u00ee \u00fb \u00e7and\u00ee ye, berovaj\u00ee w\u00ea; yek ji gir\u00eengtir\u00een peywir\u00ean v\u00ea dewleta netewey\u00ee ew b\u00fb ku tevna civak\u00ee ji hev bixe \u00fb b\u00eerdanka kom\u00ee ya S\u00fbriyan tune bike. Ermen, Suryan \u00fb As\u00fbr di bingeha xwe de ereb in \u00fb kurd j\u00ee pismam\u00ean ereban in \u00fb gerek e tev di \u00e7ar\u00e7oveya ereb\u00ee de werin helandin.<\/p>\n<p>Herwiha siyaseta \u201cJi hev d\u00fbr bixe tu y\u00ea bi ser bikev\u00ee\u201d di navbera p\u00eakhateyan de bi kar an\u00ee; \u00e7imk\u00ee li gor w\u00ee her ku civak ji hev ket\u00ee be, lawaz \u00fb belawela be, ewqas\u00ee desteserkirina w\u00ee h\u00easantir dibe. Ji ber w\u00ea j\u00ee v\u00ea r\u00eaj\u00eem\u00ea hewil da nakokiy\u00ean nijad\u00ee \u00fb netewey\u00ee belav bike \u00fb bih\u00eale p\u00eakhate bikevin p\u00ea\u015fber\u00ee hev, bo nim\u00fbne ku sin\u00ee dixwazin r\u00eaj\u00eema dewleta Baas\u00ee ya elew\u00ee bixin erd\u00ea, elew\u00ee dijmin\u00ean sin\u00eeyan e dixwazin wan ji hol\u00ea rakin \u00fb kurd j\u00ee, ji ber k\u00eamb\u00fbna gir\u00eadana wan bi welat ve astengiyan diki\u015f\u00eenin \u00fb xwe bi dewlet\u00ean derve ve gir\u00ea didin \u00fb dixwazin be\u015fek\u00ea ji xaka S\u00fbriy\u00ea bibin \u00fb ereb welatiy\u00ean her\u00ee lip\u00ea\u015f \u00fb di pileya yekem de ne \u00fb xwed\u00ee hem\u00fb maf\u00ean \u00e7and\u00ee di dewleta xwe de ne \u00fb ne ji maf\u00ea kurd, ermen, suryan \u00fb as\u00fbriyan ne ku bi ziman\u00ea xwe y\u00ea dayik\u00ea f\u00ear bibin \u00fb \u015faristaniya xwe ya \u00e7and\u00ee p\u00ea\u015fan bidin. Li gor w\u00ea, welatiy\u00ean S\u00fbr\u00ee y\u00ea ba\u015f ew e y\u00ea ku di \u00e7ar\u00e7oveya erebayetiy\u00ea de xwe bihel\u00eene. Di encam\u00ea de r\u00eaj\u00eema dewleta netewey\u00ee ya navend\u00ee, r\u00eaj\u00eemeke gi\u015ftgir \u00fb navend\u00ee ye, silogana w\u00ea sitemkar\u00ee \u00fb zordar\u00ee ye.<\/p>\n<p><strong>Navenda Rojava Ya L\u00eakol\u00een\u00ean Stratej\u00eek<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Serdemeke n\u00fb di d\u00eeroka S\u00fbriy\u00ea de bi serk\u00ea\u015fiya Partiya Baas dest p\u00ea kir ku ew serdem bi tepeserkirina rikber\u00eeya siyas\u00ee ya resen \u00fb kes\u00ean rikber dihate naskirin. Di heman dem\u00ea de di pev\u00e7\u00fbna wan bi Israelsra\u00eel\u00ea re pi\u015ftgir\u00ee da Filist\u00eeniyan ku b\u00fb sedema r\u00fbdana \u015eer\u00ea Hez\u00eerana 1967\u2019an de, \u015fikestina Hez\u00eeran\u00ea ku di w\u00ee \u015fer\u00ee de [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":225090,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"jnews-multi-image_gallery":[],"jnews_single_post":[],"jnews_primary_category":[],"jnews_social_meta":[],"jnews_override_counter":[],"jnews_post_split":[],"footnotes":""},"categories":[6],"tags":[],"class_list":["post-225089","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-nuce"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/225089","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=225089"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/225089\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":225091,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/225089\/revisions\/225091"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/225090"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=225089"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=225089"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=225089"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}