{"id":224390,"date":"2025-05-25T08:08:12","date_gmt":"2025-05-25T06:08:12","guid":{"rendered":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/?p=224390"},"modified":"2025-05-25T08:08:12","modified_gmt":"2025-05-25T06:08:12","slug":"denge-ciyayi-u-resen-tehsin-taha","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/?p=224390","title":{"rendered":"Deng\u00ea \u00e7iyay\u00ee \u00fb resen; Tehs\u00een Taha"},"content":{"rendered":"<p><strong>St\u00eark Mihemed\/Qami\u015flo<\/strong><\/p>\n<p>Hunermend\u00ea nemir Tehs\u00een Taha, di nav hunermend\u00ean muz\u00eeka kurd\u00ee de bi af\u00eer\u00eener \u00fb keda ku day\u00ee xwed\u00ee cihek\u00ee taybet e. Ev hunermend\u00ea ku tevahiya jiyana xwe ji bo m\u00fbz\u00eeka kurd\u00ee b\u00ea navber derbas kiriye, \u00eero j\u00ee bi deng \u00fb berhem\u00ean xwe ji p\u00ea\u015feroja m\u00fbz\u00eeka kurd\u00ee re dibe \u00e7avkan\u00ee. Hunermend Tehs\u00een Taha bi nexwe\u015fiya pence\u015f\u00ear\u00ea dikeve, pi\u015ft\u00ee salek ji t\u00eako\u015f\u00eena nexwe\u015fiy\u00ea di 28\u2019\u00ea Gulana 1995\u2019an de ko\u00e7a xwe ya daw\u00ee dike.<\/p>\n<p>Hunermend Tehs\u00een Taha di sala 1941\u2019an de li nav\u00e7eya Amediy\u00ea ya bajar\u00ea Dihok\u00ea ji day\u00eek b\u00fbye, ew hunermendek\u00ea kurd e, bi deng \u00fb stran\u00ean xwe y\u00ea bi bandor, bi nav \u00fb deng b\u00fb. Ne ten\u00ea di mil\u00ea stranan de, herwiha di mil\u00ea \u015fanoy\u00ea, xwendin \u00fb siyaset\u00ea de j\u00ee gelek li p\u00ea\u015f b\u00fb. Li hember zordariya rej\u00eema Baas b\u00ea deng nedima \u00fb qeb\u00fbl nedikir. Tehs\u00een Taha bi nexwe\u015fiya pence\u015f\u00ear\u00ea dikeve, pi\u015ft\u00ee salek ji t\u00eako\u015f\u00eena li hember\u00ee nexwe\u015fiy\u00ea di 28\u2019\u00ea Gulana 1995\u2019an de ko\u00e7a daw\u00ee dike. Stran \u00fb p\u00eavejoya w\u00ee me\u015fandiye heya niha bandora w\u00ea heye \u00fb hem\u00fb li ser r\u00ea\u00e7a w\u00ee dime\u015fin.<\/p>\n<p><strong>\u00c7av\u00ea huneriy\u00ea li Amediy\u00ea veb\u00fb<\/strong><\/p>\n<p>Tehs\u00een Taha, di sala 1941\u2019an de li nav\u00e7eya Amediy\u00ea ya Dihok\u00ea ji dayik dibe, di zaroktiya xwe de bi m\u00fbz\u00eek\u00ea re mij\u00fbl dibe, her di\u00e7e deng\u00ea xwe b\u00eahtir p\u00ea\u015f dixe \u00fb di sala 1957\u2019an de dema 16 sal\u00ee ye bi kilama \u201cA\u015fkere Nakim\u201d bi awayek\u00ee profesyonel dest bi jiyana xwe ya huner\u00ee dike.<\/p>\n<p>Di sala 1960\u2019an de li zan\u00eengeha Bexday\u00ea dest bi be\u015fa Huner\u00ean Xwe\u015f dike, sal\u00ean zan\u00eengeh\u00ea ji bo w\u00ee gelek ti\u015ftan bi xwe re t\u00eene, hem di war\u00ea huner\u00ee, hem j\u00ee di war\u00ea civak\u00ee de Tehs\u00een Taha di wan salan de gelek ti\u015ftan nas dike. Li gel xebat\u00ean m\u00fbz\u00eek\u00ee, Taha di perwerdeya \u015fanogeriy\u00ea de j\u00ee cih digire \u00fb di gelek l\u00eestikan de wek \u015fanoger cih digre. Tehs\u00een di wan sal\u00ean xwendin\u00ea de li hember\u00ee ge\u015fedan\u00ean civak\u00ee \u00fb siyas\u00ee b\u00eadeng nam\u00eene \u00fb li dij\u00ee rej\u00eema Baas\u00ea di xebat\u00ean siyas\u00ee de cih digire. Ji ber v\u00ea yek\u00ea t\u00ea bin\u00e7avkirin \u00fb pi\u015ftre j\u00ee ji bo demek\u00ea ji zan\u00eengeh\u00ea t\u00ea d\u00fbrxistin.Tehs\u00een Taha li aliyek\u00ea hunera xwe didom\u00eene, li aliy\u00ea din j\u00ee xebat\u00ean xwe y\u00ean siyas\u00ee dime\u015f\u00eene, di encama v\u00ea yek\u00ea de di sala 1963\u2019an de t\u00ea girtin. Pi\u015ft\u00ee ku ef\u00fbya gi\u015ft\u00ee derdikeve, ji girt\u00eegeh\u00ea derdikeve \u00fb v\u00ea car\u00ea zan\u00eengeha xwe diqed\u00eene.<\/p>\n<p>Pi\u015ft\u00ee ku zan\u00eengeh diqede, Tehs\u00een Taha bi armanca p\u00ea\u015fxistina deng \u00fb hunera xwe derbas\u00ee Mexm\u00fbr\u00ea dibe \u00fb li wir dest bi mamostetiya m\u00fbz\u00eek\u00ea dike. Di v\u00ea p\u00eavajoy\u00ea de ji ber naveroka berhem \u00fb stran\u00ean xwe gelek caran ji aliy\u00ea rej\u00eema Baas\u00ea ve t\u00ea bin\u00e7avkirin, l\u00ea tu bin\u00e7avkirin gav ji biryardar\u00ee \u00fb sekna Tehs\u00een Taha pa\u015fve nav\u00eaje.<\/p>\n<p><strong>Kar \u00fb xebat\u00ean huner\u00ee<\/strong><\/p>\n<p>Sal\u00ean 1960\u2019an ji bo hunera Tehs\u00een Taha sal\u00ean gir\u00eeng b\u00fbn. Ji destp\u00eaka 1960\u2019an heya 1970\u2019an di radyoya Bexday\u00ea de n\u00eaz\u00ee 120 berhem\u00ean Tehs\u00een Taha t\u00ean guhdarkirin. Ji bona Taha sal\u00ean pir giring b\u00fbn, lewra di wan salan de ne h\u00easan b\u00fb ku ewqas stran\u00ean kesek\u00ee di radyoya navdar a Bexday\u00ea d\u00ea b\u00ean guhdarkirin. Tahs\u00een Taha di stran\u00ean xwe de bi taybet cih dide jiyana li gundan \u00fb ko\u00e7beriy\u00ea, lewra rastiya ku li gundan dihat jiyankirin \u00fb serdem\u00ean jiyana ko\u00e7beriy\u00ea ji bo raste rast bandor li hest\u00ean Tehs\u00een Taha dikir, ew hest\u00ean ku dil\u00ea w\u00ee bi kul dikir j\u00ee, wek awaz \u00fb lor\u00eenan diherik\u00een ziman\u00ea w\u00ee.<\/p>\n<p>Di sala 1970\u2019\u00ee de dizewice \u00fb dibe bav\u00ea \u00e7ar zarokan. Li aliyek\u00ee j\u00ee b\u00eanavber xebat\u00ean xwe y\u00ean huner\u00ee didom\u00eene. Heya wan salan bi dehan stranan tomar dike \u00fb di t\u00eagihi\u015ftina bi sedan xwendekar\u00ean m\u00fbz\u00eek\u00ea de mamostetiy\u00ea dike. E\u015fqa xwe ya \u015fanogeriy\u00ea j\u00ee bernade, di navbera sal\u00ean 1976 \u00fb 1979\u2019an di l\u00eestik\u00ean bi nav\u00ea \u201cRobar\u00ea Jiyan\u00ea, Deriy\u00ean Jiyan\u00ea \u00fb l\u00eest\u00eeka \u015eore\u015f\u00ea\u201d de derdikeve ser dik\u00ea \u00fb di v\u00ee war\u00ee de j\u00ee hunera xwe p\u00ea\u015fk\u00ea\u015f\u00ee hezkiriy\u00ean xwe dike. Di k\u00ealiy\u00ean jiyana Tehs\u00een Taha de li gel hilber\u00een\u00ean huner\u00ee, sekna w\u00ee ya \u015fore\u015fger\u00ee j\u00ee derdikeve p\u00ea\u015f. Sekna xwe ya siyas\u00ee ku di sal\u00ean zan\u00eengeh\u00ea de n\u00ee\u015fan dida, di sal\u00ean 1960\u2019an de bi tevl\u00eeb\u00fbna r\u00eaxistina p\u00ea\u015fmergeyan dime\u015f\u00eene. Di sala 1961\u2019an de li dij\u00ee rej\u00eema Baas bi p\u00ea\u015fengtiya Mistefa Barzan\u00ee di r\u00eaxistina p\u00ea\u015fmerge de cih digire \u00fb \u015fer dike, l\u00ea bel\u00ea pi\u015ft\u00ee ku tevger t\u00eak di\u00e7e, Tehs\u00een Taha stranek\u00ea bi nav\u00ea \u201cEy Felek\u201d diniv\u00eese. Di v\u00ea stran\u00ea de hunermend\u00ea kurd hest\u00ean xwe y\u00ean li hember\u00ee v\u00ea t\u00eak\u00e7\u00fbn\u00ea dilor\u00eene.<\/p>\n<p><strong>Bi civak\u00ea re mij\u00fbl dib\u00fb<\/strong><\/p>\n<p>Tehs\u00een Taha xwed\u00ee dengek\u00ee delal b\u00fb. Dikarib\u00fb bi deng\u00ea jiyana xwe\u015f \u00fb dewlemend derbas bike, l\u00ea bel\u00ea ba\u015f dizan\u00eeb\u00fb ku rast\u00ee ne ev yek e. Bawer dikir ku kesek\u00ee hunermend div\u00ea li dij\u00ee pirsgir\u00eak\u00ean civak\u00ee, zilm \u00fb zordestiya li ser gel t\u00ea me\u015fandin bibe xwediy\u00ea sekneke t\u00eako\u015fer. Bawer dikir ku huner encax bi rastiya gel, bi heq\u00eeqeta civak\u00ea re bi wate dibe \u00fb temam dibe, bi v\u00ea b\u00eer \u00fb baweriy\u00ea li gel ewqas bin\u00e7avkirin, girtin \u00fb zehmetiyan li aliyek\u00ee hunera xwe dime\u015fand, li aliy\u00ea din j\u00ee, t\u00eako\u015f\u00eena xwe ya jiyanake azad \u00fb bi r\u00fbmet dime\u015fand, ev sekn \u00fb biryardar\u00ee h\u00eaz \u00fb h\u00eav\u00ee dida w\u00ee, ev h\u00eaz \u00fb bawer\u00ee j\u00ee di hilber\u00eena huner\u00ee de ji w\u00ee re dib\u00fb \u00e7avkaniya her\u00ee giranb\u00fbha.<\/p>\n<p>Tehs\u00een Taha di jiyana xwe ya huner\u00ee de li gel afirandina bi dehan berheman, bi deng\u00ean navdar \u00ean wek\u00ee Erdewan Zaxoy\u00ee, Elbirt Nay\u00eel \u00fb gelek hunermend\u00ean din \u00ean kurd re deng dide gelek berhemen \u00fb kilaman dib\u00eajin.Di 13\u2019\u00ea Adara 1994\u2019an de Tehs\u00een Taha wek\u00ee gelek caran, d\u00eesa ji bo p\u00ea\u015fandineke m\u00fbz\u00eek\u00ee bi hunermend\u00ean wek Ey\u015fe \u015ean, Se\u00eed Gabar\u00ee, Gulbihar \u00fb Sal\u00eem Heleb\u00ee re derbas\u00ee Holanday\u00ea dibe.<\/p>\n<p><strong>Ji ber nexwe\u015fiy\u00ea jiyana xwe ji dest da<\/strong><\/p>\n<p>Beriya ku qonser b\u00ea lidarxistin Tehs\u00een Taha aciz dibe \u00fb w\u00ee radikin nexwe\u015fxaney\u00ea, li ser v\u00ea acizb\u00fbn\u00ea t\u00ea tesp\u00eetkirin ku nexwe\u015fiya pence\u015f\u00ear\u00ea l\u00ea peyda b\u00fbye, n\u00eaz\u00ee salek\u00ee li nexwe\u015fxaney\u00ea dim\u00eene. Tehs\u00een Taha li wir di 28\u2019\u00ea Gulana 1995\u2019an de di\u00e7e ser dilovaniya xwe. Pi\u015ft\u00ee ku jiyana xwe ji dest dide, di 4\u2019\u00ea P\u00fb\u015fbera 1995\u2019an de li Dihok\u00ea t\u00ea oxirkirin.<\/p>\n<p>Di encama keda w\u00ee di jiyana huner\u00ee de 8 albom\u00ea awazan diafir\u00eene, di van alboman de cih dide bi dehan kilam\u00ean wek\u00ee \u2018Ey Felek, B\u00ear\u00eevan\u00ea, Rabe Cotyar\u2019 di van alboman de gelek stran\u00ean ku \u00eero j\u00ee ji hunera kurd\u00ee re dibin \u00e7avkan\u00ee, her wiha h\u00eajay\u00ee gotin\u00ea ye ku gelek nav\u00ean tirk \u00ean ku xwe wek hunermend n\u00ee\u015fan didin j\u00ee berhem\u00ean Tehs\u00een Taha diz\u00eene \u00fb ji xwe re kirine \u00e7avkan\u00ee.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>St\u00eark Mihemed\/Qami\u015flo Hunermend\u00ea nemir Tehs\u00een Taha, di nav hunermend\u00ean muz\u00eeka kurd\u00ee de bi af\u00eer\u00eener \u00fb keda ku day\u00ee xwed\u00ee cihek\u00ee taybet e. Ev hunermend\u00ea ku tevahiya jiyana xwe ji bo m\u00fbz\u00eeka kurd\u00ee b\u00ea navber derbas kiriye, \u00eero j\u00ee bi deng \u00fb berhem\u00ean xwe ji p\u00ea\u015feroja m\u00fbz\u00eeka kurd\u00ee re dibe \u00e7avkan\u00ee. Hunermend Tehs\u00een Taha bi nexwe\u015fiya [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":224391,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"jnews-multi-image_gallery":[],"jnews_single_post":[],"jnews_primary_category":[],"jnews_social_meta":[],"jnews_override_counter":[],"jnews_post_split":[],"footnotes":""},"categories":[230],"tags":[],"class_list":["post-224390","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-cand-u-huner"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/224390","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=224390"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/224390\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":224392,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/224390\/revisions\/224392"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/224391"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=224390"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=224390"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=224390"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}