{"id":223470,"date":"2025-04-27T08:49:20","date_gmt":"2025-04-27T06:49:20","guid":{"rendered":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/?p=223470"},"modified":"2025-04-27T08:49:20","modified_gmt":"2025-04-27T06:49:20","slug":"jiyaneke-bi-hezar-sali-sirri-sureyya-onder","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/?p=223470","title":{"rendered":"Jiyaneke bi hezar sal\u00ee: Sirri Sureyya Onder"},"content":{"rendered":"<p><strong>Volqan El\u00ee<\/strong><\/p>\n<p>Erd\u00ean Anatol\u00ee \u00fb Kurdistan\u00ea n\u00eaz\u00eek\u00ee hev in. Heta li hin cihan dikevin nava hev. Yan j\u00ee bi p\u00eanaseyeke h\u00ea rastir li ser v\u00ea xeta hevbe\u015f a her du welatan, Kurd \u00fb Tirkmen di nava hev de dij\u00een. Dibe ku li her der\u00ea Tirkiy\u00ea yan her der\u00ea Bakur ne wisa be l\u00ea bi taybet\u00ee li ser erd\u00ean bajar\u00ean wek\u00ee S\u00eawas, Melet\u00ee, Mere\u015f, Sems\u00fbr, Riha, D\u00eelok \u00fb hwd. Kurd \u00fb Tirkmen di nava hev de dij\u00een. Ji aliy\u00ea mezheb\u00ee ve Kurd \u00fb Tirkmen\u00ean v\u00ea der\u00ea bi piran\u00ee Elew\u00ee-Qizilba\u015f in.<\/p>\n<p>Ji ber v\u00ea yek\u00ea bi taybet\u00ee ji serdema Yavuz Sultan Selim\u00ea pad\u00ee\u015fah\u00ea Osman\u00ee p\u00ea de Elew\u00ee-Qizilba\u015f\u00ean v\u00ea der\u00ea bi Kurd \u00fb Tirkmen\u00ean xwe ve li dij\u00ee Osmaniyan tim\u00ee li ber xwe dan e; al\u00eekar\u00ee \u00fb destek dane h\u00eaz\u00ean wek\u00ee \u015eah \u00cesmail\u00ea Safew\u00ee. L\u00ea kefareta v\u00ea pir giran b\u00fbye. M\u00eenak, pi\u015ft\u00ee ku Yavuz Sultan Selim xel\u00eefet\u00ee ji Meml\u00fbkiy\u00ean Misr\u00ea desteser kiriye, xwe wek\u00ee xel\u00eefey\u00ea Misilman\u00ean c\u00eehan\u00ea \u00eelan kir bi demek\u00ea di serdema Kuyucu Murat de di berxwedan\u00ean li dij\u00ee Osmaniyan de \u00e7il hezar Kurd\u00ean Qizilba\u015f-Elew\u00ee, bi sax\u00ee hatin xistin b\u00eeran. Elewiy\u00ean Tirkmen \u00ean v\u00ea her\u00eam\u00ea j\u00ee, t\u00eara xwe ji v\u00ea tevkujiy\u00ea para xwe wergirtin. Her\u00eama Sems\u00fbr\u00ea j\u00ee yek ji van her\u00eaman e.<\/p>\n<p>Sems\u00fbr ku yek ji van her\u00eaman e, ne ten\u00ea di van serdeman de di sedsala 13. de j\u00ee ji serhildana Baba \u00ceshaq \u00fb Baba \u00celyas re bib\u00fb war \u00fb mekan. Babaiy\u00ean ku li ser esas\u00ean jiyaneke hevpar bi fikriyata Elew\u00ee-Qizilba\u015f li beramber\u00ea zilma dewleta Sel\u00e7\u00fbkiy\u00ean Anatoliy\u00ea rabib\u00fbn, ji Sems\u00fbr\u00ea bi r\u00ea ketib\u00fbn. Tev\u00ee gund\u00ee \u00fb cotkar\u00ean her\u00eam\u00ea bi r\u00eaxistib\u00fbn \u00fb me\u015fiyab\u00fbn li ser payitexta zilm\u00ea Konyaya w\u00ea dem\u00ea. Keyhuserew\u00ea mel\u00eek\u00ea Sel\u00e7\u00fbkiy\u00ean dem\u00ea, nekar\u00eeb\u00fb li ber h\u00earsa gund\u00ee \u00fb cotkar\u00ean Qizilba\u015f-Elew\u00ee bisekine \u00fb ji ber v\u00ea yek\u00ea tac \u00fb text\u00ea xwe y\u00ea zilm\u00ea y\u00ea li Konyaya dem\u00ea bi cih hi\u015ftib\u00fb \u00fb xwe av\u00eatib\u00fb li ber bext\u00ea B\u00eezansiy\u00ean Rom\u00ee.<\/p>\n<p>D\u00eesa, di sed sala 16. P\u00eer Sultan Abdal li v\u00ea xeta di navbera Anatol\u00ee \u00fb Kurdistan\u00ea de (S\u00eawas) bib\u00fb remza berxwedana Elew\u00ee-Qizilba\u015f\u00ean her\u00eam\u00ea. Pa\u015f\u00ea, ji aliy\u00ea waliy\u00ea Osman\u00ee Xizir Pa\u015fe ve hatib\u00fb \u00eedamkirin. \u00cedama P\u00eer Sultan ji aliy\u00ea Xizir Pa\u015fe ve, ew di \u00e7av\u00ea Qizilba\u015f-Elewiy\u00ean v\u00ea xet\u00ea de bi temam\u00ee kirib\u00fb destaneke m\u00eetoloj\u00eek.<\/p>\n<p>Bi taybet\u00ee li v\u00ea xet\u00ea, ji sedan sal p\u00ea de z\u00eadetir ji faktora qewm\u00ee-netewey\u00ee faktora mezheb\u00ee-ol\u00ee li p\u00ea\u015f b\u00fbye. Heta ji w\u00ea p\u00ea\u015ftir, li tevahiya erd\u00ean Rojhilata Nav\u00een ti car zaneb\u00fbna qewm\u00ee li p\u00ea\u015f neb\u00fbye. Ta ku modern\u00eeteya kap\u00eetal\u00eest bi jehra xwe ya qewmperestiy\u00ea jiyana mirov\u00ean her\u00eam\u00ea jehr\u00ee kiriye&#8230; Ya din j\u00ee faktora mezheb\u00ee-ol\u00ee bi taybet\u00ee li her\u00eam\u00ean navb\u00fbr\u00ee, bi reng\u00ea berxwedana li dij\u00ee \u00eeqt\u00eedar\u00ean \u00eemparatoriyan b\u00fbye. Di van serdeman de feraseta Elew\u00eet\u00ee-Qizilba\u015f ku demara xwe ji Man\u00ee, Mazdek, Hallaci Mens\u00fbr, \u015e\u00eax Bedrettin \u00fb Babaiyan dist\u00eene, \u00e7ekek serhildana li dij\u00ee neheqiya \u00eemparatoriyan b\u00fbye.<\/p>\n<p>Heta be\u015feke mezin a Durziy\u00ean niha li S\u00fbriy\u00ea \u00fb Libnan\u00ea dij\u00een, ji ber tevkujiy\u00ean Osman\u00ee di sala 1600\u2019an de ji derdora Kilis\u00ea ko\u00e7ber b\u00fbne&#8230; Yan\u00ee h\u00eavin\u00ea heq \u00fb heq\u00eeqet\u00ea tim\u00ee li ser van erd\u00ean navb\u00fbr\u00ee peyda b\u00fbye; ti car li beramber\u00ea zorkeran ser\u00ea xwe ne\u00e7emandiye: Dema w\u00ea hatiye mirin li bin\u00ea b\u00eer\u00ean Kuyucu Murat p\u00ea\u015fwaz\u00ee kiriye, dewran ziviriye xwe av\u00eatiye hem\u00eaza \u00e7iya \u00fb \u00e7oleterey\u00ean S\u00fbriy\u00ea-Libnan\u00ea.<\/p>\n<p>Bi kurt\u00ee li ser van erdan jehra qewmperest\u00ee \u00fb neteweperestiy\u00ea ti car hav\u00ean negirtiye: L\u00ea li \u015f\u00fbna w\u00ea di zeman\u00ean qed\u00eem de ol, bawer\u00ee \u00fb ter\u00eeqet \u00fb mezheb\u00ean n\u00eaz\u00eek\u00ee heq\u00eeqeta civak\u00ea, tems\u00eela civak\u00ea kirine. Ji tevgera Babaiyan heya bi S\u0131rr\u0131 S\u00fcreya \u00d6nder, erd\u00ean Sems\u00fbr\u00ea b\u00fbye h\u00eal\u00eena v\u00ea t\u00eako\u015f\u00eena hevbe\u015f ya mirovahiy\u00ea.<\/p>\n<p>V\u00ea yek\u00ea kiriye ku bi rast\u00ee j\u00ee ji p\u00ea\u015feng, p\u00eer \u00fb sey\u00eed\u00ean ku r\u00eabertiya civaka xwe li v\u00ea her\u00eam\u00ea kirine, n\u00fbr \u00fb \u015fewq bibare. Ew ronahiyeke wisa b\u00fbye ku yar \u00fb neyar tev xistine di bin bandora xwe de. Va yek ji van j\u00ee S\u0131rr\u0131 S\u00fcreya ye. Em \u00e7ima v\u00ea dib\u00eajin? \u00c7awa ew b\u00fbyera j\u00ea re t\u00ea gotin kr\u00eeza dil ku h\u00ea a\u015fkere neb\u00fbye ku sedema w\u00ea \u00e7i ye, qewim\u00ee, hem\u00fb TV\u2019y\u00ean Tirkiye hema b\u00eaje demeke dir\u00eaj bi er\u00ean\u00ee li ser w\u00ea axif\u00een. Temam, wek\u00ee a\u015fkere ye di v\u00ea de roleke mezin a sekna S\u0131rr\u0131 S\u00fcreya ji bo p\u00eavajoya \u2018A\u015fit\u00ee \u00fb Civaka Demokrat\u00eek\u2019, heye. L\u00ea ne ten\u00ea ev e. Zem\u00eena d\u00eerok\u00ee \u00fb civak\u00ee ku S\u0131rr\u0131 S\u00fcreya \u00d6nder (jixwe bi Tirk\u00ee \u2018\u00d6nder\u2019 t\u00ea maney\u00ea r\u00eaber \u00fb serok) derxistiye hol\u00ea, ew kiriye wek\u00ee ewliya \u00fb zaney\u00ea gelan. Aliyek\u00ee w\u00ea siyaset be j\u00ee, ji ber v\u00ea yek\u00ea TV\u2019y\u00ean Tirkiye nekar\u00eene xwe li ber \u015fewqa w\u00ee ragirin.<\/p>\n<p>Em ji fikriyeta R\u00eaber Apo f\u00ear b\u00fbne ku navend\u00ean \u00eeqt\u00eedarperest tu car bi rehet\u00ee nerm nabin. Ji ber ku S\u0131rr\u0131 \u015fewqek girtiye li ser v\u00ea heq\u00eeqeta neheq a zihniyeta \u015ferxwaz a \u00eeqt\u00eedar\u00ea, em guman j\u00ea dibin ku \u2018leyistokek n\u00fb ya Osmaniyan\u2019 be!<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Volqan El\u00ee Erd\u00ean Anatol\u00ee \u00fb Kurdistan\u00ea n\u00eaz\u00eek\u00ee hev in. Heta li hin cihan dikevin nava hev. Yan j\u00ee bi p\u00eanaseyeke h\u00ea rastir li ser v\u00ea xeta hevbe\u015f a her du welatan, Kurd \u00fb Tirkmen di nava hev de dij\u00een. Dibe ku li her der\u00ea Tirkiy\u00ea yan her der\u00ea Bakur ne wisa be l\u00ea bi taybet\u00ee [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":222139,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"jnews-multi-image_gallery":[],"jnews_single_post":[],"jnews_primary_category":[],"jnews_social_meta":[],"jnews_override_counter":[],"jnews_post_split":[],"footnotes":""},"categories":[2],"tags":[],"class_list":["post-223470","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-rojev"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/223470","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=223470"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/223470\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":223471,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/223470\/revisions\/223471"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/222139"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=223470"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=223470"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=223470"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}