{"id":17942,"date":"2019-04-11T04:00:15","date_gmt":"2019-04-11T04:00:15","guid":{"rendered":"http:\/\/ronahi.net\/ku\/?p=17942"},"modified":"2019-04-10T11:49:22","modified_gmt":"2019-04-10T11:49:22","slug":"ruposa-dijminen-demokrasiye-ketiye","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/?p=17942","title":{"rendered":"R\u00fbpo\u015fa dijmin\u00ean demokrasiy\u00ea ketiye"},"content":{"rendered":"<p><em><strong>Mihemed \u015eAH\u00ceN<\/strong><\/em><\/p>\n<p>Di sala 2002\u2019yan de Erdogan bi \u00eedaya tunekirina zordariya dewlet\u00ea \u00fb xurtkirina demokrasiy\u00ea hat ser kar. L\u00ea y\u00ea ku niha her\u00ea z\u00eade zordariya dewlet\u00ea bikar t\u00eene \u00fb demokrasiy\u00ea tune dike Erdogan bixwe ye.<\/p>\n<p>Li Tirkiy\u00ea p\u00eavajoya hilbijartinan ji sala 1946\u2019an p\u00eave destp\u00eadike. Ji w\u00ea sal\u00ea vir ve bi dehan caran hilbijartin p\u00eak hatin. Ez bawer dikim hilbijartina her\u00ee b\u00eaedalet, her\u00ee b\u00eap\u00eevan \u00fb b\u00eanirx, her\u00ee bi zext \u00fb zor di 31\u2019\u00ea adar\u00ea de p\u00eakhat.<\/p>\n<p>Di p\u00eavajoya propoganday\u00ea de eniya AKP-MHP\u2019\u00ea hem\u00fb h\u00eaz \u00fb derfet\u00ean dewlet\u00ea b\u00eas\u00eenor bikaran\u00ee. Li Kurdistan\u00ea guhertina demografiy\u00ea j\u00ee di navde hem\u00fb curey\u00ean dek \u00fb dolab\u00ean xwe y\u00ean kir\u00eat, plansaziy\u00ean xwe y\u00ean \u015fer\u00ea taybet p\u00eakan\u00een. Partiy\u00ean muxal\u00eef \u00fb piraniya be\u015fa civak\u00ea ya ku deng\u00ea xwe nade AKP-MHP\u2019\u00ea dijmin \u00fb teror\u00eest \u00eelan kirin. Qirkirin\u00ean siyas\u00ee, gefxwarin \u00fb \u015fantaj \u00ead\u00ee bib\u00fbn kiryar\u00ean ji r\u00eaz\u00ea.<\/p>\n<p>Li gel hem\u00fb hewldan\u00ean xwe y\u00ean kir\u00eat d\u00eesa j\u00ee eniya AKP-MHP\u2019\u00ea ya fa\u015f\u00eest nekar\u00ee xwe ji t\u00eak\u00e7\u00fbyin\u00ea rizgar bike. Tirsa wana her\u00ee mezin a ku di p\u00eavajoya propoganday\u00ea de Bah\u00e7el\u00ee an\u00eeb\u00fb ziman p\u00eakhat. Ji Kurdistan\u00ea qay\u00fbm hatin qewirandin \u00fb metropl\u00ean her\u00ee gir\u00eeng\u00ean ku qedera r\u00eaveberiya Tirkiy\u00ea diyar dikin hem\u00fb ji dest wan hatin girtin.<\/p>\n<p>Di demokrasiy\u00ea de serkeftin \u00fb binketin biray\u00ea hevin. Bi qas\u00ea serkeftin\u00ea qeb\u00fblkirina binketin\u00ea j\u00ee faz\u00eelete. Y\u00ean ku qala edalet\u00ea, qala demokrasiy\u00ea \u00fb qala demokratb\u00fbna xwe bikin ne\u00e7arin xwediy\u00ea w\u00ea faz\u00eelet\u00ea bin. Rayedar\u00ean AKP\u2019\u00ea y\u00ean ku pi\u015ft\u00ee 17 salan cara yekem\u00een bi t\u00eak\u00e7\u00fbn\u00ea re r\u00fb bi r\u00fb dim\u00eenin n\u00ee\u015fan didin ku ji v\u00ea faz\u00eelet\u00ea gelek d\u00fbr in.<\/p>\n<p>Erdogan pi\u015ft\u00ee her serkeftina xwe ya hilbijartinan encam\u00ean sandoqan weke \u201c\u00eeradeya m\u00eel\u00ee\u201d n\u00ee\u015fan dida \u00fb desthilatdariya xwe p\u00ea dinepixand. Heman Erdogan pi\u015ft\u00ee t\u00eak\u00e7\u00fbyina xwe ya hilbijartin\u00ean 31\u2019\u00ea adar\u00ea encam\u00ean sandoqan weke \u201cs\u00fbc\u00ea organ\u00eeze\u201d p\u00eanase dike. Kedkar\u00ean ku li ser sandoqan p\u00eawirdarb\u00fbne \u201cFetoy\u00ee\u201d \u00eelan dikin. Medyaya gir\u00eaday\u00ee w\u00ee \u00eeradeya ku ji sandoqan derketiye weke \u201cderbeya sandoqan\u201d p\u00eanase dike \u00fb hwd.<\/p>\n<p>Wek\u00ee ku hem\u00fb saziy\u00ean dewlet\u00ea ne dibin dest\u00ea wan de bin \u00fb ne dibin xizmeta desthilatdariya wan de bin. Wek\u00ee ku bi hinceta hewla derbey\u00ea ya \u201clutfa xweda\u201d bi sed hezaran kedkar\u00ean muxal\u00eef bi dest\u00ean wan ji kar nehatibin derxistin. Wek\u00ee ku dadmend\u00ee j\u00ee dinavde hem\u00fb saziy\u00ean dewlet\u00ea bi tev\u00ee xebatkar\u00ean wan ve tesl\u00eem nehatibin girtin \u00fb li dijber muxal\u00eefan bikar nean\u00eebin. Di berveaj\u00eekirina rastiyan de ewqas\u00ee hosta \u00fb pisporin ku mirov dib\u00eaje qey ew muxal\u00eefin, muxal\u00eef j\u00ee desthilatdar in \u00fb saziy\u00ean dewlet\u00ea hem\u00fb di bin dest\u00ea muxal\u00eefan de ne.<\/p>\n<p>Pi\u015ft\u00ee 31\u2019\u00ea adar\u00ea hat f\u00eamkirin ku di demokrasiya Erdogan de, dema ku ew biserkevin encam\u00ean sandoqan dibin \u201c\u00eeradeya m\u00eel\u00ee\u201d, dema ku binkevin encam\u00ean sandoqan dibin \u201cS\u00fbc\u00ean organ\u00eeze\u201d \u00fb dibin \u201cdarbey\u00ean sandoqan\u201d.<\/p>\n<p>Cudakar\u00ee \u00fb cotstandartiya dadmendiya dewleta Tirk a li Kurdistan\u00ea careke din bi awayeke zelal m\u00eesoger b\u00fb. AKP\u2019\u00ea li Kurdistan\u00ea di sextekariy\u00ean xwe de p\u00eevan nasnekir. Li gelek deveran bi dar\u00eazor\u00ea \u00eeradeya gel xesp kir. Li Melezgir\u00ea ten\u00ea bi 3 dengan, li M\u00fb\u015f\u00ea, Tetwan\u00ea, W\u00earan\u015fehr\u00ea \u00fb gelek navend\u00ean din ten\u00ea bi \u00e7end sed\u00ee deng\u00ee xwe li p\u00ea\u015f n\u00ee\u015fan dan \u00fb \u015faredariy\u00ean wan deran xesp kir. Li gel betalkirin \u00fb nehisibandina bi hezaran deng\u00ean HDP\u2019\u00ea y\u00ean li van navendan ser\u00eel\u00eadan\u00ean HDP\u2019\u00ea y\u00ean \u00eet\u00eerazkirin\u00ea qeb\u00fbl nekirin. Ne ten\u00ea li van navendan li hem\u00fb deveran ser\u00eel\u00eadan\u00ean HDP\u2019\u00ea yek bi yek red kirin. L\u00ea navend\u00ean ku AKP t\u00ea de t\u00eak\u00e7\u00fby\u00ee b\u00fb ser\u00eel\u00eadan\u00ean AKP\u2019\u00ea y\u00ean \u00eet\u00eerazkirin\u00ea demildest hatin qeb\u00fblkirin \u00fb hetan\u00ee ji sandoqan serkeftina AKP\u2019\u00ea derbikeve bi dehan caran deng hatin jimartin.<\/p>\n<p>M\u00eenaka her\u00ee gir\u00eeng Stenbol\u00ea. 11 roje deng t\u00ean jimartin \u00fb h\u00eaj\u00ee bidaw\u00ee neb\u00fbye. Ji bo ku Stenbol\u00ea radest\u00ea muxalefet\u00ea nekin \u00e7i ji dest\u00ea wan hat kirin \u00fb dikin. Pi\u015ft\u00ee ku d\u00eetin li gel hem\u00fb dek \u00fb dolab\u00ean xwe nekarin serkeftina xwe \u00eelan bikin niha hewl didin hilbijartin\u00ea bidin betalkirin. Erdogan\u00ea ku li Melezgir\u00ea ten\u00ea bi 3 dengan \u015faredar\u00ee zeft dike li Stenbol\u00ea 14-15 hezar z\u00eade teng girtin\u00ea t\u00ear\u00ee serkeftin\u00ea nab\u00eene.<\/p>\n<p>T\u00eak\u00e7\u00fbna AKP\u2019\u00ea ya 31\u2019\u00ea adar\u00ea n\u00ee\u015fan\u00ea me da ku di demokrasiya Erdogan de heke ew biserbikevin yek deng li p\u00ea\u015f bin bes dike, l\u00ea heke muxal\u00eef biserkevin 14-15 hezar li p\u00ea\u015f bin bes nake. Heke ew biserkevin \u00eet\u00eeraz\u00ean muxal\u00eefan b\u00eawate ne \u00fb nay\u00ean qeb\u00fblkirin. Heke ew binket\u00eebin ji bo guhertina encaman hem\u00fb r\u00ea \u00fb r\u00eabaz\u00ean kir\u00eat rewa ne.<\/p>\n<p>Hasil\u00ee, hilbijartin\u00ean 31\u2019\u00ea adar\u00ea r\u00fbpo\u015fa dijmin\u00ean demokrasiy\u00ea xistiye. Y\u00ean ku bi encam\u00ean sandoqan hatine ser kar, \u00a0\u00e7\u00fbyina xwe ya bi encam\u00ean sandoqan qeb\u00fbl nakin. \u00a0\u201c\u00ceradeya m\u00eel\u00ee\u201d ya ku ji wan re gotiye \u201c\u00ead\u00ee bese\u201d nas nakin. Bi zext \u00fb zordariyan, bi dek \u00fb dolaban ancaman diguher\u00eenin. Yekane p\u00eevan\u00ea demokrasiy\u00ea ya may\u00ee hilbijartin b\u00fbn wan j\u00ee b\u00ea wate dikin.<\/p>\n<p>Dixwazin \u00eeradeya gel tesl\u00eem bigrin, dahat\u00fbya Tirkiy\u00ea re\u015f \u00fb tar\u00ee bikin \u00fb di w\u00ea tariy\u00ea de demokrasiy\u00ea jibin\u00eeve tune bikin. L\u00ea berxwedana Civaka Kurd a li Kurdistan\u00ea \u00fb berxwedana eniya muxal\u00eef a li Stenbol\u00ea n\u00ee\u015fan dide ku w\u00ea serkeftina wan a tunekirina demokrasiy\u00ea ewqas\u00ee neh\u00easan be.<\/p>\n<p>\u00cad\u00ee civak\u00ean Tirkiy\u00ea hem\u00fb dizanin; Berxwedan Jiyane.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Mihemed \u015eAH\u00ceN Di sala 2002\u2019yan de Erdogan bi \u00eedaya tunekirina zordariya dewlet\u00ea \u00fb xurtkirina demokrasiy\u00ea hat ser kar. L\u00ea y\u00ea ku niha her\u00ea z\u00eade zordariya dewlet\u00ea bikar t\u00eene \u00fb demokrasiy\u00ea tune dike Erdogan bixwe ye. Li Tirkiy\u00ea p\u00eavajoya hilbijartinan ji sala 1946\u2019an p\u00eave destp\u00eadike. Ji w\u00ea sal\u00ea vir ve bi dehan caran hilbijartin p\u00eak hatin. [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":17720,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"jnews-multi-image_gallery":[],"jnews_single_post":[],"jnews_primary_category":[],"jnews_social_meta":[],"jnews_override_counter":[],"jnews_post_split":[],"footnotes":""},"categories":[8],"tags":[],"class_list":["post-17942","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-quncik-nivis"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/17942","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=17942"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/17942\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":17943,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/17942\/revisions\/17943"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/17720"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=17942"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=17942"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=17942"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}