{"id":16758,"date":"2019-03-04T05:00:33","date_gmt":"2019-03-04T05:00:33","guid":{"rendered":"http:\/\/ronahi.net\/ku\/?p=16758"},"modified":"2019-03-03T13:33:29","modified_gmt":"2019-03-03T13:33:29","slug":"heta-li-turkiye-nijadparezi-li-ser-hikim-be-nikare-bibe-endame-ye-2","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/?p=16758","title":{"rendered":"Heta li Turkiy\u00ea n\u00eejadpar\u00eaz\u00ee li ser hikim be nikare bibe endam\u00ea YE"},"content":{"rendered":"<p><em><strong>Derw\u00ea\u015f M. FERHO<\/strong><\/em><\/p>\n<p>Pa\u015f \u015ferr\u00ea c\u00eehan\u00ea, ji 1945 heta 1949, rayedar\u00ean Ewropa li awayek\u00ee geriyan ku bikaribin bi hevra siyaseteke hevbe\u015f bikin.<\/p>\n<p>Yek\u00eetiya Ewropa di sala 1957 de bi peymana Roma dest p\u00ea dike. Bi r\u00eaz\u00ea nav \u00fb naverok hate guhertin. Pazara Hevbe\u015f, Yek\u00eetiya Abor\u00ee, Yek\u00eetiya Ewropa. 62 sal e ji 6 dewlet\u00ean endam, h\u00ead\u00ee h\u00ead\u00ee b\u00fbn 28. Her\u00ee daw\u00ee di 2009 de guhertin\u00ean zagon\u00ee ku temamiya Ewropa gir\u00ea dide hatiye p\u00eakan\u00een. K\u00eamas\u00ee \u00fb dijwar\u00ee hebin j\u00ee her er 28 de di \u00e7ar\u00e7eweya peyman\u00ea de bi bi erk\u00ea xwe radibin. Wez\u00eefa xwe p\u00eak t\u00eenin.<\/p>\n<p>Parlementoya Ewropa, bi 751 parlementer\u00ee ji nav 28 dewletan p\u00eak t\u00ea. 23 kom\u00eesyon weke wezaret\u00ean Ewropa \u00fb 8 kom\u00ean siyas\u00ee hene \u00fb 44 delegasyon (kom\u00ean xebat\u00ea) kar\u00ea taybet bi r\u00ea ve dibin. Yek ji wan j\u00ee peywendiy\u00ean bi Turkiy\u00ea (D-TR) re bi r\u00ea ve dibe.<\/p>\n<p>Ji 1963 \u00fb vir de, bi peymaneke li Ankara Turkiy\u00ea ji bo bibe endam\u00ea YE ser\u00ee l\u00ea da. Weke her dewlet\u00ee \u00fb b\u00ea cuday\u00ee YE ji Turkiy\u00ea xwest guhertin\u00ean demokrat\u00eek bike. Bi tonan al\u00eekar\u00ee \u00e7\u00fb ji Turkiy\u00ea re. Hem\u00fb dezgeh\u00ean Ewropa ji bo demokrat\u00eezekirina dezgeh\u00ean Turkiye b\u00ea rawestan xebit\u00een. Xwestin wek merivan bi Turkiy\u00ea re bibin hevkar. Neb\u00fb. Ji ber dewleta Turk, rayedar\u00ean w\u00ea ne wek merivan tev geran. Her tim xwestin bi dep \u00fb dolab\u00ean bav \u00fb kal\u00ean xwe bi YE re \u015fir\u00eekat\u00ee bikin.<\/p>\n<p>Yek\u00eetiya Ewropa her tim bi sebir li h\u00eaviy\u00ea ma ku b\u00eahna merovahiy\u00ea ji Turkiy\u00ea were. Di ware abor\u00ee de, di ware maf\u00ean merovan de, di ware maf\u00ean gel\u00ean ne Turk de, di war\u00ea civak\u00ee de, di war\u00ea perwerd\u00ea de \u00fb di ware peywendiyan de Turkiy\u00ea qet gavek er\u00ean\u00ee neav\u00eat. Her di\u00e7e dewleta Turk xirabtir kir. Komkuj\u00ee di hember ol \u00fb gel\u00ean din de p\u00eak an\u00ee. As\u00eem\u00eelasyon \u00fb \u00eenkar b\u00fbn siyaseta dewlet\u00ea.\u00a0 Derew \u00fb xap k\u00eam neb\u00fbn. Qurret\u00ee ji r\u00fbd\u00eana rayedar\u00ean v\u00ea dewlet\u00ea hunda neb\u00fb. L\u00ea bi ser v\u00eaqas\u00ea de daxwaza endametiya xwe j\u00ee dike. Niheqiy\u00ea j\u00ee dike ser mil\u00ea rayedar\u00ean Ewropa.<\/p>\n<p>Di 1987 de rexistina me \u00fb Info T\u00fcrk, bi 43 r\u00eaxistin\u00ean din re, r\u00eaxistin\u00ean maf\u00ean merovan, saziy\u00ean cvak\u00ee, li Bruksel\u00ea konferanseke \u00e7apemeniy\u00ea li ser v\u00ea mijar\u00ea p\u00eak an\u00ee. Van 44 r\u00eaxistinan di w\u00ea dem\u00ea de j\u00ee bal ki\u015fande ser van rastiyan. Daxwaz \u00fb h\u00eav\u00ee ji Yek\u00eetiya Ewropa kirin ku di peywendiy\u00ean xwe bi Turkiy\u00ea re ney\u00ean xapandin \u00fb zagon\u00ean YE ji bo Turkiy\u00ea j\u00ee werin tadb\u00eeq kirin. H\u00eav\u00ee ji Turky\u00ea dikirin ku guh\u00ea xwe bide daxwaz \u00fb \u015f\u00eeret\u00ean YE \u00fb h\u00eaz\u00ean demokrat. Guhertin \u00fb p\u00ea\u015fketin\u00ean demokrat\u00eek li Turkiy\u00ea ji bo her al\u00ee ba\u015ftir e. L\u00ea \u00e7i f\u00eade, dewleta Turk ev bang \u00fb h\u00eav\u00ee ji xwe re dijminane did\u00eet.<\/p>\n<p>Her di\u00e7e Turkiye ji s\u00eest\u00eama demokrta\u00eek d\u00fbr dikeve. Her di\u00e7e h\u00ear\u00ee\u015fe gel\u00ean nav xwe dike. Dixwaze muxalefet\u00ea b\u00eadeng bike. Dixwaze gel\u00ean ne Turk yan bike Turk yan j\u00ee bi temam\u00ee ji hol\u00ea rake. Ol\u00ean ne Misilman mecb\u00fbr dike ji Turkiy\u00ea birevin. Muxalefeta Kurd t\u00fb\u015fi her away\u00ea dijwar dibe. Z\u00eendan ji wan tij\u00ee b\u00fbne. H\u00ear\u00ee\u015f\u00ea derdor\u00ea xwe dike. H\u00ear\u00ee\u015f\u00ea Ba\u015f\u00fbr \u00fb Rojavay\u00ea Kurdistan dike. Li Ba\u015f\u00fbr bi dehan qerargeh\u00ean xwe dan\u00eene. Her\u00eama Efr\u00een\u00ea dag\u00eerker kiriye. Dixwaze heman qir\u00eajiy\u00ea li her\u00eam\u00ean din bike. Ji bo w\u00ea j\u00ee bi h\u00eaza le\u015fkeriya xwe re kom\u00ean serser\u00ee, qatil \u00fb diz\u00ean DAI\u015eiyan bi kar t\u00eene.<\/p>\n<p>Dibe \u015far d\u00fbr be, l\u00ea mi\u015far ne d\u00fbr e. Turkiy\u00ea m\u00eena neynik\u00ea li p\u00ea\u015f \u00e7av\u00ea hem\u00fb dinyay\u00ea ye. Dibe ku ji bo berjewendiy\u00ean abor\u00ee \u00fb navdewlet\u00ee peywendiy\u00ean xwe bidom\u00eenin. L\u00ea ev yek j\u00ee ney\u00ea jib\u00eerkirin. Heta li Turkiy\u00ea n\u00eejadpar\u00eaz\u00ee, diz\u00ee \u00fb derew li ser hikim bin nikare bibe endam\u00ea YE.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Derw\u00ea\u015f M. FERHO Pa\u015f \u015ferr\u00ea c\u00eehan\u00ea, ji 1945 heta 1949, rayedar\u00ean Ewropa li awayek\u00ee geriyan ku bikaribin bi hevra siyaseteke hevbe\u015f bikin. Yek\u00eetiya Ewropa di sala 1957 de bi peymana Roma dest p\u00ea dike. Bi r\u00eaz\u00ea nav \u00fb naverok hate guhertin. Pazara Hevbe\u015f, Yek\u00eetiya Abor\u00ee, Yek\u00eetiya Ewropa. 62 sal e ji 6 dewlet\u00ean endam, h\u00ead\u00ee [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":16472,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"jnews-multi-image_gallery":[],"jnews_single_post":[],"jnews_primary_category":[],"jnews_social_meta":[],"jnews_override_counter":[],"jnews_post_split":[],"footnotes":""},"categories":[8],"tags":[],"class_list":["post-16758","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-quncik-nivis"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/16758","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=16758"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/16758\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":16759,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/16758\/revisions\/16759"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/16472"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=16758"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=16758"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=16758"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}