{"id":14388,"date":"2018-12-27T06:18:58","date_gmt":"2018-12-27T06:18:58","guid":{"rendered":"http:\/\/ronahi.net\/ku\/?p=14388"},"modified":"2018-12-27T06:18:58","modified_gmt":"2018-12-27T06:18:58","slug":"binxete-rojava","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/?p=14388","title":{"rendered":"Binxet\u00ea-Rojava"},"content":{"rendered":"<p><em><strong>Far\u00fbk SAKIK<\/strong><\/em><\/p>\n<p>Di navbera hikumeta Enqer\u00ea \u00fb Frensizan de hevd\u00eetinan di adara sala 1921an de destp\u00eakir.<\/p>\n<p>Di meha Hez\u00eeran\u00ea de Fransizan bi nav\u00ea Franklin Bouillon d\u00eeplomatek xwe \u015fandin Enqer\u00ea<\/p>\n<p>Fransa di destp\u00eak\u00ea de li benda Enqer\u00ea \u00fb qedera wan a \u015fer sek\u00een\u00een. Pi\u015ft\u00ee ku \u015fer\u00ea\u00a0 Tirkan \u00fb Y\u00fbnaniyan bi daw\u00ee b\u00fb, Fransiyan ji bo peymanek navn\u00ee\u015fanek \u00fb demek tay\u00een kirin. Enqere. 20\u00ea Cotmeh\u00ea.<\/p>\n<p><strong>EWROJ&#8230; Binxet\u00ea<\/strong><\/p>\n<p>Di 20 Cotm\u00eaha sala 1921an de hevd\u00eetininan destp\u00eakir. Mustafa Kemal b\u00eezat tevl\u00ee van hevd\u00eetinan di b\u00fb.<\/p>\n<p>Di encama peyman\u00ea de s\u00eenor\u00ea ba\u015f\u00fbr\u00ea Tirkiy\u00ea hat destn\u00ee\u015fan kirin. Bi v\u00ea peyman\u00ea Fransa j\u00ee\u00a0 ew\u00ea dewleta Tirk ya n\u00fb nas bikira.<\/p>\n<p>Peymana d\u00eerok\u00ee ya Enqer\u00ea de 2 xal\u00ean ku qedera kurdan destn\u00ee\u015fan di kir heb\u00fbn.<\/p>\n<p>Xal 8. Ji kendava Skenderun\u00ea\u00a0 ji Payas\u00ea destp\u00ea dike\u00a0 \u00fb heta Meydan-1 Ekbez-Kil\u00ees-Stesona \u00c7obanliy\u00ea di\u00e7e \u00fb bi \u015fert\u00ea ku r\u00eaya Tir\u00ean\u00ea di nava Tirkiy\u00ea de bim\u00eene, w\u00ea ji \u00c7obanbeyliy\u00ea bigih\u00eaje Nis\u00eab\u00een\u00ea. Pays \u00fb Meydan-1 Ekbez \u00fb stesona \u00c7obanbeyliy\u00ea ji Suruy\u00ea re bim\u00eene.<\/p>\n<p>Xal 13) Xelk\u00ea xwecih\u00ee \u00fb n\u00eevko\u00e7er y\u00ean li her du aliy\u00ean S\u00eenor\u00ea ku di xala 8. de hatiye destn\u00ee\u015fankirin, karibin ji rey\u00ean van deveran sud werbigrin, y\u00ean ku mal milk \u00fb erd\u00ean wan hene, w\u00ea karibin weke ber\u00ea maf\u00ean xwe bikar b\u00eenin.<\/p>\n<p>Pi\u015ft\u00ee ku ev peyman hat \u00eemzekirin esas xet\u00ean s\u00eenor nehatin zelal kirin. Bi salan domkir. Di sala 1930an de di navbera herd\u00fbn dewletan de ji bo zelalkirina esas s\u00eenor komisyonek hat avakirin \u00fb ev komisyon esas s\u00eenor\u00ea \u00eero destn\u00ee\u015fan kirin.<\/p>\n<p>Sal\u00ean dir\u00eaj ev her\u00eama Kurdistan di bin r\u00eavebiriya Fransiyande ma. Di \u015fer\u00ea c\u00eehan\u00ea duyem de, di sala 1941an de\u00a0 Fransiyan r\u00eavebiriya v\u00eader qism\u00ee radest kir.<\/p>\n<p>Fransa di sala 1946an de temam\u00ee ji S\u00fbr\u00ee veki\u015fiya. Netewey\u00ean yekb\u00fby\u00ee evder wek Komara S\u00fbr\u00ee qeb\u00fbl kir.<\/p>\n<p>Xeta tr\u00ean\u00ea ya ku di nav xaka Kurdistan derbas dib\u00fb b\u00fbb\u00fb s\u00eenor. Kurdistan kirib\u00fb 2 par\u00e7e. Ji ber ku ev xeta tr\u00ean\u00ea di nav gelde Kurdistan serxet\u00ea \u00fb bin xet\u00ea hat binav kirin.<\/p>\n<p>N\u00eev\u00ee malbatan \u00fb e\u015f\u00eeran li aliyek man n\u00eev\u00ea dinan li aliyek dinan. L\u00ea kurd bi \u00eemkan\u00ean xwe ev s\u00eenor \u00eexlal dikirin \u00fb \u00e7\u00fbyin hatina domandin.<\/p>\n<p>Rejima Tirk ev tevgera kurdan wek qa\u00e7ax \u00fb qa\u00e7ax\u00e7it\u00ee \u00eelan kir \u00fb xwest\u00a0 tedb\u00eer\u00ean bingeh\u00een bigire \u00fb li ser v\u00ea yek\u00ea behsa t\u00eal \u00fb mayina kirin.<\/p>\n<p>Sal 1950 b\u00fb. Li Tirkiy\u00ea Adnan Mednderes li desthilatdariy\u00ea b\u00fb. Di destp\u00eak\u00ea de bang\u00ee qeymeqam\u00ea M\u00eard\u00een\u00ea \u00a0Kamuran \u00c7\u00fbhr\u00fbk kir \u00fb ji w\u00ee dixwest ku serenser\u00ea s\u00eenor\u00ea rojava were mayinkirin.<\/p>\n<p>Li ser v\u00ea yek\u00ea, di sala 1956an de serenser\u00ea s\u00eenor hate mayin kirin. Ev zeviy\u00ean mirin\u00ea 350 \u00fb 750 metre bi ber \u00fb bi 700 km dir\u00eaj\u00ee, bi gi\u015ft\u00ee 3 milyon\u00fb \u00fb n\u00eev eraz\u00ee hate mayin kirin. Di navbera 5 \u00fb 10 km de k\u00fbley\u00ean eskeran hatin bic\u00eeh kirin.<\/p>\n<p><strong>\u00ceROJ&#8230;Rojava<\/strong><\/p>\n<p>Din sala 2011an de li Rojhelatanav\u00een dema bahara gelan b\u00fb. \u00a0P\u00eal bi p\u00eal di r\u00eaveberiy\u00ean dewletan de guhertin\u00ean n\u00fb \u00e7\u00eadib\u00fbn \u00fb dor hatib\u00fb S\u00fbr\u00ee.<\/p>\n<p>Dema ku dor hat S\u00fbr\u00ee, \u00ead\u00ee herti\u015ft w\u00ea wek ber\u00ea neb\u00fbya. \u015eer destp\u00eakir. \u015eer\u00ea navxwey\u00ee. Kurdan j\u00ee bi nav\u00ea &#8220;\u015fore\u015fa rojava&#8221; \u015fore\u015fek \u00e7\u00eakirin. Di v\u00ea \u015fer\u00ee de xeta s\u00eayem\u00een bijartin. Bi gel\u00ea heredm\u00ea re r\u00eaveberiy\u00ean xweser \u00eelan kirin.<\/p>\n<p>Li aliy\u00ea dina, mixalif\u00ean \u015fer\u00ea S\u00fbr\u00ee hatin bir\u00eaxistin kirin. Enqer\u00ea ji wan re malovan\u00ee di kir. Di destp\u00eak\u00ea de li dij\u00ee rejim\u00ea \u015fer kirin. Roj hat dewleta Tirkiy\u00ea ber\u00ea wan da axa Kurdistan.\u00a0 Bi salan li ser xaka Rojavay\u00ea Kurdistan \u015fer \u00fb berxwedan b\u00easekin dewam kir.<\/p>\n<p>Dewleta Tirkiy\u00ea bi wan tix\u00fbb\u00ean ku di peymana Anqer\u00ea de hatib\u00fbn destn\u00ee\u015fan kirin diley\u00eest. Heroj bi \u00e7avsor\u00ee gef\u00ean dagirkirina axa rojava dikir. Efr\u00een dagirkirib\u00fb \u00fb evcar li du herem\u00ean dinan b\u00fb.<\/p>\n<p>Di demek waha de, di dawiya sala 2018an de, Amer\u00eeka ya ku demek dir\u00eaj b\u00fb aktorek \u015fer\u00ea S\u00fbr\u00ee b\u00fb, biryar da ku ji S\u00fbr\u00ee veki\u015fe. Dewleta Tirkiy\u00ea ya dagirker ji v\u00ea yek\u00ea cesaret girt.<\/p>\n<p>\u00ceroj, li rojava amadekariy\u00ean eri\u015f\u00ean dagirkeriya Tirkiy\u00ea \u00fb amadeakriy\u00ean berxwedana kurdan t\u00ean kirin. L\u00ea herkes ba\u015f dizane \u00ead\u00ee kurd b\u00eaxwed\u00ee n\u00eenin. Herkes ba\u015f dizane ku ley\u00eezk\u00ean li ser kurdan y\u00ean d\u00eerok\u00ee w\u00ea dubare nebin.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Far\u00fbk SAKIK Di navbera hikumeta Enqer\u00ea \u00fb Frensizan de hevd\u00eetinan di adara sala 1921an de destp\u00eakir. Di meha Hez\u00eeran\u00ea de Fransizan bi nav\u00ea Franklin Bouillon d\u00eeplomatek xwe \u015fandin Enqer\u00ea Fransa di destp\u00eak\u00ea de li benda Enqer\u00ea \u00fb qedera wan a \u015fer sek\u00een\u00een. Pi\u015ft\u00ee ku \u015fer\u00ea\u00a0 Tirkan \u00fb Y\u00fbnaniyan bi daw\u00ee b\u00fb, Fransiyan ji bo peymanek [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":9573,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"jnews-multi-image_gallery":[],"jnews_single_post":[],"jnews_primary_category":[],"jnews_social_meta":[],"jnews_override_counter":[],"jnews_post_split":[],"footnotes":""},"categories":[8],"tags":[],"class_list":["post-14388","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-quncik-nivis"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/14388","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=14388"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/14388\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":14390,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/14388\/revisions\/14390"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/9573"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=14388"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=14388"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ronahi.net\/ku\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=14388"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}